II UK 276/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 276/11

POSTANOWIENIE

Dnia 22 lutego 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Myszka

w sprawie z wniosku R. Ś.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o rentę inwalidy wojennego,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 22 lutego 2012 r.,

na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego […] z

dnia 7 czerwca 2011 r.,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2011 r. Sąd Apelacyjny Wydział Pracy i

Ubezpieczeń

Społecznych,

po

rozpoznaniu

apelacji

Zakładu

Ubezpieczeń

Społecznych od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych z dnia 27 stycznia 2010 r. zmienił zaskarżony wyrok i oddali

odwołanie ubezpieczonej od decyzji organu rentowego z dnia 31 grudnia 2008 r.

odmawiającej jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z

deportacją do ZSRR.

W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny wskazał, że powołani przez Sąd pierwszej

instancji biegli neurolog-rehabilitant i ortopeda orzekli, że zmiany zwyrodnieniowodyskopatyczne nie powodują powikłań neurologicznych. Jednak opinie tych

biegłych nie były zgodne stanowcze ani jednoznaczne w zakresie ustalenia

istnienia niezdolności do pracy jak i sposobu motywowania związku tej niezdolności

z pobytem ubezpieczonej w ZSSR z powodu deportacji. Dlatego Sąd Apelacyjny

uzupełnił materiał dowodowy o nowy dowód z opinii innych biegłych ortopedy i

neurologa, a następnie podzielił ich opinie, z których w sposób jednoznaczny

wynikało, że ubezpieczona z uwagi na schorzenia narządu ruchu nie jest całkowicie

ani nawet częściowo niezdolna do pracy w związku z deportacją do ZSRR.

Również

z

opinii

pozostałych

biegłych

z

zakresu

pulmunologii,

chorób

wewnętrznych, psychiatrii, a także specjalisty psychologa wynika, że rozpoznane u

ubezpieczonej schorzenia nie powodują niezdolności do pracy w związku z

pobytem na deportacji w ZSRR. Sąd Apelacyjny nie podzielił stanowiska biegłego

ortopedy A. B., że ubezpieczona jest częściowo niezdolna do pracy, ponieważ stan

zaawansowania zmian zwyrodnieniowych takiej opinii nie uzasadniał.

W skardze kasacyjnej ubezpieczona zarzuciła naruszenie następujących

przepisów: 1/ art. 227 k.p.c. w związku z art. 278 § 1 k.p.c., art. 286 k.p.c. i art. 232

zdanie 2 k.p.c. oraz art. 391 § 1 k.p.c. przez nie przeprowadzenie z urzędu dowodu

z uzupełniającej opinii powołanych przez Sąd Okręgowy biegłych lekarzy z zakresu

ortopedii oraz neurologii i „alternatywnie” nie przeprowadzenie dowodu z opinii

kolejnych biegłych z zakresu ortopedii oraz neurologii, 2/ art. 227 k.p.c. w związku z

art. 278 § 1 k.p.c., art. 286 k.p.c. i art. 232 zdanie drugie k.p.c. oraz art. 391 § 1

k.p.c. przez nie przeprowadzenie z urzędu dowodu z opinii powołanych biegłych

lekarzy z zakresu psychologii i psychiatrii lub alternatywnie nie wysłuchanie

uzupełniająco biegłych lekarzy tych specjalności powołanych przez Sąd Okręgowy,

3/ art. 278 k.p.c. w związku z art. 232 zdanie 2 k.p.c. przez nie powołanie w sprawie

biegłego lekarza pediatry, 4/ art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o

kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i

okresu powojennego (tj. Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) przez jego błędną

wykładnię „wykluczającą oparcie występującego w tym przepisie pojęcia ‘związku’

między

przymusową

deportacją

do

ZSRR

a

późniejszymi

schorzeniami

chorobowymi i wynikającą z nich niezdolnością do pracy na prawdopodobieństwie

wyrażonym takimi sformułowaniami, jak: ‘może’ i ‘mogły mieć’ wpływ”. W ocenie

skarżącej za przyjęciem skargi kasacyjnej do rozpoznania przemawia powstałe na

gruncie sprawy „pytanie o granice wyboru między przeprowadzeniem dowodu z

opinii dodatkowej a przeprowadzeniem dowodu z opinii innych biegłych w sytuacji

gdy o przeprowadzeniu takich dowodów postanawia sąd II instancji, który ma

wątpliwości co do dowodu z opinii biegłego przeprowadzonego przez sąd I instancji

(…) w szczególności, gdy sąd II instancji poszerza i uszczegóławia (w stosunku do

Sądu I instancji) tezę dowodowa postawioną biegłym” oraz pytanie „czy w

przypadku gdy strona przed sądem I instancji kwestionowała niekorzystne dla niej

opinie biegłych z jednej specjalności (medycznej) i nie kwestionowała korzystnych

dla niej opinii biegłych innej specjalności (medycznej), zaś Sąd I instancji oparł

korzystne dla strony rozstrzygnięcie tylko na korzystnych dla strony opiniach, to czy

gdy Sąd II instancji przeprowadza dowód z opinii innych biegłych celem

ewentualnego zweryfikowania korzystnej dla strony opinii biegłych to jednocześnie

nie powinien powołać też innych biegłych celem ewentualnego zweryfikowania

niekorzystnej dla strony opinii biegłych tej samej specjalności powołanych przez

sąd I Instancji”. Zagadnieniem prawnym jest też pytanie, czy przy wykładni pojęcia

„związku" w rozumieniu art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy o kombatantach „można

stosować pojęcie kauzalności w rozumieniu jakie zostało wypracowane na gruncie

prawa cywilnego przy szkodach na osobie (art. 361 k.c.)”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie nadawała się do przyjęcia jej do rozpoznania. W

rozpoznawanej sprawie kwestia zdolności skarżącej do pracy została dostatecznie

wyjaśniona przez powołanych biegłych o specjalnościach adekwatnych do

schorzeń skarżącej. Jak wynikało z obszernego i wnikliwego uzasadnienia wyroku

Sądu Apelacyjnego rozpoznane u skarżącej schorzenia narządu ruchu nie dają

podstaw do uznania jej aktualnie za osobę co najmniej częściowo niezdolną do

pracy. Ustalenie to zostało oparte na opiniach biegłych lekarzy sądowych z zakresu

ortopedii oraz neurologii, którzy wydali opinie w postępowaniu apelacyjnym oraz na

opiniach wydanych przez biegłych pozostałych specjalności w toku postępowania

pierwszoinstancyjnego. W ocenie biegłych lekarzy sądowych neurologa i ortopedy

skarżąca „nie jest osobą nawet częściowo niezdolną do pracy i stan narządu ruchu

nie pozostaje w związku z pobytem ubezpieczonej w obozie w ZSRR”. Sąd

Apelacyjny uzasadnił zaskarżony wyrok wszechstronnie, szczegółowo, wnikliwie i

przekonująco, przeto nie ma potrzeby powielania jego argumentów, których zdaje

się nie poznał, a w każdym razie nie ustosunkował się do nich autor skargi

kasacyjnej.

Nawet gdyby przyjąć, do czego nie ma podstaw w świetle miarodajnych

ustaleń Sądu Apelacyjnego, że na stan zdrowia skarżącej miał wpływ jej pobyt

przez okres około 2 lat w obozie sowieckim, to i tak nie przysługiwałoby jej prawo

renty z tytułu niezdolności do pracy, ponieważ aktualnie skarżąca nie jest niezdolna

do pracy nawet częściowo. Oznacza to, że skarżąca nie spełnia przesłanek

określonych w art. 12 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z

Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.),

do którego odsyła art. 64 ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych

oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87 ze zm.). W

konsekwencji nie ma potrzeby rozważania zagadnień sformułowanych w skardze

kasacyjnej, skoro aktualnie schorzenia skarżącej nie uzasadniają uznania jej za

choćby częściowo niezdolną do pracy. W ramach miarodajnych ustaleń i

suwerennej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego dokonanej przez

Sąd drugiej instancji nie można zatem w zupełności uznać, że skarżąca wykazała

istnienie okoliczności, które mogłyby prowadzić do przyjęcia jej oczywiście

nieuzasadnionej skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji na

podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.