II UK 250/06 · Sąd Najwyższy

Wyrok z dnia 25 czerwca 2007 r.

II UK 250/06

Przepis art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (jednolity tekst: Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), określający odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe spółki dotyczy członków zarządu pełniących funkcję w czasie powstania zaległości podatkowych, zarówno przed

zmianą tego przepisu dokonaną ustawą z dnia 12 września 2002 r. o zmianie

ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U.

Nr 169, poz. 1387), jak i po tej zmianie.

Przewodniczący SSN Andrzej Wróbel, Sędziowie SN: Krystyna Bednarczyk

(sprawozdawca), Jerzy Kwaśniewski.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 czerwca

2007 r. sprawy z wniosku Przemysława C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w G. o objęcie odpowiedzialnością za zaległości składkowe

spółki, na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w

Gdańsku z dnia 8 czerwca 2006 r. [...]

o d d a l i ł skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 25 marca 2003 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w

G. orzekł o odpowiedzialności Przemysława C. jako członka jednoosobowego zarządu Spółki z o.o. „W.” w S. za zobowiązania Spółki z tytułu nieopłaconych składek na

ubezpieczenie społeczne w okresie od marca 2001 r. do czerwca 2002 r. w kwocie

135.993,51 zł.

W odwołaniu od tej decyzji wnioskodawca zarzucił, że przepis art. 116 ustawy

z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w

brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. nie przewidywał odpowiedzial-

ności byłego członka zarządu, a wnioskodawca zaprzestał pełnienia tej funkcji 24

lipca 2002 r.

Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2004 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z siedzibą w Gdyni oddalił odwołanie. Sąd ustalił, że

od marca 2001 r. Spółka „W.” zalega z zapłatą składek na ubezpieczenie społeczne.

Od października 2001 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych prowadzi egzekucję zaległych należności. Egzekucja okazała się bezskuteczna, a wskazany w rejestrze adres Spółki był nieaktualny. W okresie powstania zaległości wnioskodawca był członkiem jednoosobowego zarządu. Przepis art. 116 Ordynacji podatkowej w brzmieniu

obowiązującym do 31 grudnia 2002 r. przewidywał odpowiedzialność również byłych

członków zarządu za zobowiązania powstałe w czasie, gdy pełnili oni swoje funkcje.

Przyjęcie stanowiska wnioskodawcy prowadziłoby do tego, że przewidziana w tym

przepisie odpowiedzialność członków zarządu byłaby fikcją. Do całkowitego zwolnienia się od odpowiedzialności byłych członków zarządu spółki wystarczyłoby bowiem

zrezygnować z funkcji członka zarządu. Spełnione są również pozostałe warunki niezbędne do pociągnięcia członka zarządu do odpowiedzialności za zobowiązania

spółki. Została wykazana bezskuteczność egzekucji, a wnioskodawca nie wskazał

żadnego majątku Spółki, z którego możliwe byłoby zaspokojenie roszczeń. Wnioskodawca nie złożył także w terminie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki.

Apelacja wnioskodawcy od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu

Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 8 czerwca

2006 r. [...]. Sąd Apelacyjny stwierdził, że do odpowiedzialności wnioskodawcy, jako

członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki z

tytułu składek ma zastosowanie przepis art. 116 Ordynacji podatkowej w brzmieniu

obowiązującym przed zmianą dokonaną ustawą z dnia 12 września 2002 r. o zmianie

ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr

169, poz. 1387), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. Przepis ten miał

brzmienie następujące: za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej i

spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba

że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie

układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie

postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z

którego egzekucja jest możliwa (§ 1); odpowiedzialność członków zarządu określona

w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez

nich obowiązków członków zarządu (§ 2). Po nowelizacji przepis art. 116 § 1 otrzymał brzmienie: (§ 1) za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub

spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie

zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo b) niezgłoszenie wniosku o

ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu

upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy, 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki

w znacznej części; (§ 2) odpowiedzialność członków zarządu, określona w § 1, obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia

przez nich obowiązków członka zarządu; (§ 3) w przypadku gdy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji lub spółka akcyjna w organizacji nie posiada zarządu, za zaległości podatkowe spółki odpowiada jej pełnomocnik albo odpowiadają

wspólnicy, jeżeli pełnomocnik nie został powołany )przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio); (§ 4) przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji.

W ocenie Sądu Apelacyjnego interpretacja treści art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2003 r. dokonana przez Sąd Okręgowy jest

prawidłowa. Na podstawie tego przepisu odpowiedzialność członków zarządu spółki

obejmuje zobowiązania podatkowe (składkowe), które powstały w czasie pełnienia

przez nich obowiązków członków zarządu. Przepis nie rozróżnia byłych członków

zarządu oraz nadal piastujących tę funkcję. Zgodnie z regułą lege non distiuguente

przepis ma zastosowanie do byłych członków zarządu spółki jak i nadal zajmujących

to stanowisko. Odmienna interpretacja przepisu sprawiałaby, iż jego istnienie nie

miałoby sensu, albowiem dla uwolnienia się od odpowiedzialności wystarczyłoby,

aby członek zarządu złożył rezygnację z zajmowanej funkcji. Taką możliwość przewidują przepisy art. 202 § 4 i 5 Kodeksu spółek handlowych, istniała ona także pod

rządem Kodeksu handlowego, chociaż nie było wyraźnej regulacji w tym przedmio-

cie. Interpretacja art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, dopuszczająca możliwość uwolnienia się przez członka zarządu spółki z odpowiedzialności przez złożenie rezygnacji z zajmowanego stanowiska, pozostaje w sprzeczności z surowymi rygorami przewidzianymi w tym przepisie, które członek zarządu musi spełnić, aby uwolnić się od

odpowiedzialności. Zaproponowanej przez skarżącego wykładni nie można przyjąć

też z tego powodu, że umożliwiałaby ona uwolnienie się dłużnika z długu nie tylko

bez zgody wierzyciela, ale i z jego pokrzywdzeniem. Zmiana polegająca na dodaniu

§ 4, mówiącego o byłych członkach zarządu, miała jedynie na celu doprecyzowanie

treści art. 116, a nie rozciągnięcie odpowiedzialności na byłych członków zarządu

spółki, która to odpowiedzialność nie budziła wątpliwości w orzecznictwie sądu na

gruncie dotychczasowego brzmienia przepisu. Organ rentowy wykazał przesłankę

niezbędną do przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania Spółki „W.” na wnioskodawcę, jaką jest bezskuteczność egzekucji. Egzekucja została umorzona jako

bezskuteczna postanowieniem Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z

dnia 25 kwietnia 2003 r. Postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do ujawnienia

żadnego majątku spółki, a wnioskodawca nie wskazał mienia, z którego możliwe byłoby przeprowadzenie egzekucji.

Od tego wyroku wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną i opierając ją na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 116 § 1 i 2

ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003 r. w związku z art. 31 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.)

wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy (uchylenie

zaskarżonej decyzji). W uzasadnieniu skargi podniósł, że odpowiedzialność byłego

członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe została wprowadzona dopiero

od dnia 1 stycznia 2003 r. powołaną w zaskarżonym wyroku ustawą zmieniającą

przez dodanie do art. 116 Ordynacji podatkowej przepisu § 4 nakazującego stosowanie przepisów § 1 - 3 również do byłych członków zarządu. W przepisie art. 116 §

1 była mowa o odpowiedzialności członków zarządu, co oznacza osoby, które są

członkami zarządu, a nie osoby, które nimi były. Tak samo pojęcie to rozumie ustawodawca, na co wskazuje treść przepisów art. 115 § 1 i 2 w brzmieniu zarówno

przed jak i po dniu 31 grudnia 2002 r. Pierwszy z tych przepisów stanowi o odpowiedzialności wspólnika spółki cywilnej, jawnej, komandytowej i komandytowo-akcyjnej

za zobowiązania spółki, a drugi stanowi, że przepis § 1 stosuje się również do byłego

wspólnika, jeżeli wynikające z działalności spółki zaległości podatkowe spółki oraz

innych wspólników powstały w okresie, gdy był on wspólnikiem. Oznacza to, że na

gruncie Ordynacji podatkowej pojęcie „wspólnik” nie oznacza „byłego wspólnika” a

„członek zarządu” nie oznacza „byłego członka zarządu”. Kolejny argument przeciw

wykładni dokonanej przez Sąd Apelacyjny można odnaleźć w dokumentach dotyczących prac legislacyjnych nad Ordynacją podatkową. W projekcie rządowym odpowiedzialność członków zarządu była uregulowana w przepisie art. 119, którego § 1

miał treść następującą: „za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem obecni i byli członkowie zarządu spółki, jeżeli egzekucja z mienia spółki okaże się w całości lub w części bezskuteczna”. Jak widać, w projekcie przewidywano objęcie odpowiedzialnością także

byłych członków zarządu. W toku prac legislacyjnych w komisjach sejmowych rozszerzono zakres podmiotowy tego przepisu o członków zarządu spółek akcyjnych, a

ograniczono o byłych członków zarządów zmieniając przy tym numer artykułu na

116. Wniosek mniejszości zmierzający do objęcia odpowiedzialnością byłych członków zarządu nie uzyskał poparcia większości sejmowej. Zmiana art. 116 Ordynacji

podatkowej wprowadzona ustawą z dnia 12 września 2002 r. przemawia za prezentowaną przez skarżącego wykładnią. Nie ulega wątpliwości, że w przypadku przyjęcia, że przed dniem 1 stycznia 2003 r. byli członkowie zarządów nie ponosili odpowiedzialności, łatwiej byłoby tej odpowiedzialności uniknąć. Trudno jednak zgodzić

się z argumentem wysuniętym przez Sąd Apelacyjny, że do uniknięcia odpowiedzialności wystarczyłoby, aby członek zarządu złożył rezygnację z zajmowanej funkcji. W

czasie wejścia w życie Ordynacji podatkowej obowiązywał Kodeks handlowy, który

nie przewidywał uwolnienia się od funkcji członka zarządu drogą rezygnacji. Zdaniem

skarżącego wykładnię omawianego przepisu należy przeprowadzić z zastosowaniem

zasady, że wyjątków się nie rozszerza (exceptiones non sunt extendendae). Odpowiedzialność osób trzecich jest wyjątkiem od zasady odpowiedzialności podatnika.

Ponadto w prawie podatkowym obowiązuje nakaz wykładni ścisłej, a wątpliwości interpretacyjne należy rozstrzygać na korzyść obywatela. Na kwestię odpowiedzialności byłego członka zarządu za zobowiązania spółki należy też spojrzeć z punktu

widzenia członków zarządu. Po odwołaniu, które może nastąpić także wbrew ich

woli, nie mają żadnego wpływu na prowadzenie spraw spółki, zapłatę długów spółki,

względnie ochrony majątku spółki przed jego wyprowadzeniem.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarżący przytoczył liczne argumenty, które mają przemawiać za tym, że w

stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003 r. przepis art. 116 § 1

ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (obecnie jednolity tekst:

Dz.U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) nie obejmował odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe spółki byłych członków jej zarządu. Jednym z nich jest wykreślenie

w toku prac sejmowych z pierwotnego projektu ustawy określenia „byli członkowie

zarządu” i nieprzyjęcie wniosku mniejszości komisji wprowadzenia do przepisu tego

określenia. Z tego skarżący wyprowadza wniosek, że wolą większości sejmowej było

pominięcie byłych członków zarządu w przepisie regulującym odpowiedzialność

członków zarządu. Przyjęcie tego rodzaju motywacji jest zupełnie dowolne. Mogło

bowiem być tak, że przeważyła koncepcja, iż przepis prawa nie powinien być nadmiernie rozbudowany, jeżeli jego zwięzłość pozwala na jednoznaczną interpretację

zgodną z wolą ustawodawcy. Przy nowelizacji ustawy zwyciężyła przeciwna opcja,

przepis został uszczegółowiony i zmieniono jego konstrukcję określając w punktach

przesłanki zwolnienia członków zarządu od odpowiedzialności. Rozszerzenie odpowiedzialności w stosunku do stanu poprzedniego dotyczy wprowadzenia odpowiedzialności wspólników oraz byłych wspólników i pełnomocników oraz byłych pełnomocników spółek w organizacji nieposiadających zarządu. W pozostałym zakresie

uszczegółowienie przepisu § 1 i umieszczenie byłych członków zarządu w § 4 nie

zmieniło dotychczasowej regulacji.

Zastosowanie zaprezentowanej w skardze kasacyjnej metody interpretacji,

polegającej na porównaniu poprzedniego i obecnego brzmienia przepisu prowadziłoby do zwolnienia z odpowiedzialności nie tylko byłych ale również aktualnych

członków zarządu. W poprzednim stanie prawnym przepis art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej stanowił, że członkowie zarządu ponoszą odpowiedzialność „jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna”, a w obecnym brzmieniu użyte zostało

określenie: „jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna”. Porównując oba sformułowania, a także fakt, że w pierwotnym projekcie

rządowym znajdowało się zastrzeżenie „w całości lub części bezskuteczna”, można

twierdzić, że poprzednio odpowiedzialność członka zarządu była uzależniona od

bezskuteczności egzekucji w całości. W przypadku wyegzekwowania od spółki minimalnej części zaległości podatkowych, nie byłoby podstawy prawnej do odpowie-

dzialności członków zarządu spółki. Tymczasem interpretacja tego przepisu w kontekście regulacji zawartej w art. 108 § 3 Ordynacji podatkowej prowadziła do wniosku, że odpowiedzialność osób trzecich występuje wówczas gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Dodanie do przepisu szczegółów w istocie niczego nie zmieniło.

Podobnie jest z interpretacją pojęcia „członkowie zarządu” występującego zarówno w poprzedniej jak i obecnej wersji art. 116 ust. 1 Ordynacji podatkowej. Jeżeli

pojęcie to ma oznaczać obecnych czy aktualnych członków zarządu, „osób, które są

członkami zarządu”, jak tego chce wnoszący skargę kasacyjną to należy wyjaśnić w

jakim czasie osoby te mają być członkami zarządu. Może to być okres występowania

zaległości podatkowych, może to być również data stwierdzenia bezskuteczności

egzekucji, a także data ustalenia odpowiedzialności. Skarżący powołuje się na stan

aktualny, ale z pewnością nie ma na myśli stanu istniejącego w dacie sporządzenia

skargi kasacyjnej. Jeżeli jego interpretacja przepisu zmierza do tego, że odpowiedzialność dotyczy osoby, która jest członkiem zarządu w dacie ustalenia odpowiedzialności, to nie jest jasne, czy ma to być data wydania decyzji, czy data jej doręczenia zainteresowanemu, czy też data uprawomocnienia się decyzji. Treść przepisu

nie rozstrzyga tych wątpliwości, a zaproponowana przez skarżącego wykładnia pozwalałaby na dowolność w tym przedmiocie. Podobne wątpliwości wystąpią, jeżeli

określenie „członek zarządu” odniesie się do stanu istniejącego w dacie bezskuteczności egzekucji. Nie wiadomo bowiem, czy chodzi o datę poinformowania wierzyciela

przez organ egzekucyjny o braku majątku dłużnika, czy o datę wydania postanowienia umarzającego egzekucję, czy też datę uprawomocnienia się postanowienia.

Treść przepisu może być interpretowana tylko w ten sposób, że odpowiedzialność ponoszą członkowie zarządu sprawujący tą funkcję w czasie powstania zaległości podatkowych. Odpowiedzialność tą określa wstępna część przepisu - za zaległości podatkowe spółki odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie

jej zarządu. Odpowiadają więc osoby będące członkami zarządu spółki, która ma

zaległości podatkowe. Odpowiedzialność ich uzależniona jest od ziszczenia się w

przyszłości warunku określonego w dalszej części przepisu - jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. W pierwszym zdaniu użyty jest czas teraźniejszy, zatem chodzi o osoby, które są członkami zarządu w czasie powstania zaległości podatkowych, a w drugim zdaniu czas przyszły, co oznacza, że ziszczenie się

warunku prowadzi do odpowiedzialności tych osób niezależnie od tego czy są nadal

członkami zarządu. Konstrukcja przepisu art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej w jego

zmienionej wersji nie pozwala na przedstawioną wyżej jednoznaczną interpretację,

gdyż ma on brzmienie następujące: za zaległości podatkowe spółki odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku

spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Użycie czasu przeszłego w

ostatnim zdaniu mogłoby sugerować, że odpowiedzialnością są objęte osoby, które

były członkami zarządu spółki w czasie, gdy egzekucja przeciwko spółce okazała się

bezskuteczna. Ustawodawca uznał więc za celowe usunięcie wątpliwości interpretacyjnych przez dodanie przepisu § 4, wymieniającego byłych członków zarządu jako

osoby podlegające odpowiedzialności na podstawie § 1. Zmiana te nie oznacza, że

przed jej wprowadzeniem odpowiedzialność określona w § 1 obejmowała tylko

członków ostatniego zarządu a nie członków poprzednich zarządów (byłych członków). Analogia z użyciem przez ustawodawcę w art. 115 Ordynacji podatkowej pojęcia „wspólnik” i „były wspólnik” jest nietrafna. Przepis ten określa odpowiedzialność

wspólników spółek niemających osobowości prawnej za zobowiązania podatkowe

tych spółek. Przy braku zastrzeżenia, że za tego rodzaju zobowiązania odpowiada

były wspólnik, jego odpowiedzialność byłaby wyłączona. Można bowiem uznać, że

nabywca udziału w spółce przejął wszystkie zobowiązania byłego wspólnika, także

związane z jego odpowiedzialnością, jako osoby trzeciej, za zobowiązania spółki. W

przypadku wspólnika zastrzeżenie to było konieczne, nie było natomiast potrzebne w

przypadku członka zarządu.

Przepis art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej stanowiący, że odpowiedzialność

członków zarządu określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu, pozostał niezmieniony. Przy przyjęciu, że przepis § 1 w poprzednim brzmieniu dotyczył członków

zarządu pełniących tę funkcję w czasie powstania zaległości podatkowych, przepis §

2 ogranicza tę odpowiedzialność do zaległości ze zobowiązań podatkowych powstałych w czasie ich kadencji. Nie odpowiadają oni za zobowiązania poprzedników, nawet jeżeli zobowiązania te stały się zaległościami po objęciu przez nich funkcji, nie

odpowiadają też za zobowiązania następców. Przepis dotyczy odpowiedzialności

członków kolejnych zarządów za zobowiązania spółki powstałe w czasie kadencji

tych zarządów. Do obowiązków zarządu spółki należy regulowanie jej zobowiązań, a

zaprzestanie płacenia długów rodzi obowiązek zgłoszenia w sądzie wniosku o ogłoszenie upadłości (art. 5 obowiązującego w czasie pełnienia funkcji przez wniosko-

dawcę rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe, jednolity tekst: Dz.U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 ze zm.). Zawarte w skardze twierdzenie, że odwołany członek zarządu nie ma wpływu na dalsze

prowadzenie spraw spółki, nie odnosi się do podstawy jego odpowiedzialności określonej w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Na podstawie tego przepisu członek

zarządu nie odpowiada za złą kondycję finansową spółki uniemożliwiającą spłatę

długów, lecz za własne zaniechanie skierowane na pokrzywdzenie wierzycieli. Może

on uwolnić się od tej odpowiedzialności, jeżeli wykaże, że nie było zaniechania z jego

strony lub że było ono przez niego niezawinione. Obciążenie odpowiedzialnością

tylko członków ostatniego zarządu i uwolnienie od odpowiedzialności poprzedników,

którzy dopuścili się takiego samego zaniechania, byłoby niesprawiedliwe.

Prawdą jest, że przepisy regulujące odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązania podatkowe podatnika podlegają ścisłej wykładni, która nie może prowadzić

do rozszerzenia odpowiedzialności na osoby niewymienione w tych przepisach. Nie

jest jednak dopuszczalna taka wykładnia, która podważałaby sens istnienia przepisu.

Przepis art. 116 Ordynacji podatkowej, mający z mocy art. 31 i 32 ustawy z dnia 13

października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (obecnie jednolity tekst:

Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74) zastosowanie do składek na ubezpieczenie i inne

fundusze, podobnie jak przepis art. 299 Kodeksu spółek handlowych, chroni prawa

wierzyciela niewypłacalnej spółki i w tym celu wprowadza odpowiedzialność członków jej zarządu. Odpowiedzialność ta byłaby iluzoryczna, gdyby przepis interpretować w ten sposób, że jej ustalenie może nastąpić tylko w stosunku do członków zarządu pełniących aktualnie tę funkcję. Fakt prowadzenia egzekucji jest znany organom spółki, które w każdej chwili mogą zmienić skład zarządu, niezależnie od tego,

czy jego członkowie sami zgłoszą rezygnację czy też zostaną odwołani. W takiej sytuacji wierzyciel utraciłby możliwość dochodzenia zagwarantowanych przepisami

prawa roszczeń z przyczyn, na które nie ma żadnego wpływu. Słusznie zatem Sąd

Apelacyjny uznał, że przepis nie może być interpretowany w sposób oczywiście

krzywdzący wierzyciela.

Zarzut błędnej wykładni art. 116 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej okazał się nieuzasadniony i z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 k.p.c. oddalił

skargę kasacyjną.