II UK 217/04 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 217/04

POSTANOWIENIE

Dnia 22 marca 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Andrzej Kijowski

w sprawie z wniosku E. .

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W.

o jednorazowe odszkodowanie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 marca 2005 r.,

kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w T.

z dnia 30 kwietnia 2004 r., sygn. akt V Ua …/04,

odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w T., po

rozpoznaniu sprawy z wniosku E. P. przy udziale Szkoły Podstawowej nr 3 w A.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi we W., wyrokiem z

dnia 30 kwietnia 2004 r. (V Ua …/03) zmienił wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia

31 października 2003 r. (IV U …/03) w ten sposób, że oddalił odwołanie

wnioskodawcy od decyzji organu rentowego z dnia 5 kwietnia 2002 r., w której

odmówiono mu prawa do odszkodowania z tytułu choroby zawodowej.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. decyzją z dnia 3 stycznia

1989 r. stwierdził u wnioskodawcy E. P. chorobę zawodową w postaci przewlekłej

choroby narządu głosu. Orzeczeniem z dnia 9 lutego 1989 r. Komisja Lekarska ds.

Inwalidztwa i Zatrudnienia ustaliła u wnioskodawcy 30% uszczerbek na zdrowiu. W

związku z tym wnioskodawca zwrócił się do Urzędu Miejskiego w A. z wnioskiem o

wypłatę jednorazowego odszkodowania. Na powyższe pismo wnioskodawca nie

otrzymał żadnej odpowiedzi, nie wypłacono mu również żadnej kwoty.

W orzeczeniu z dnia 14 lipca 1999 r. lekarz orzecznik ZUS ustalił u

wnioskodawcy 20% uszczerbek na zdrowiu jako skutek rozpoznanej u niego

choroby zawodowej. W kolejnym piśmie z dnia 16 marca 1999 r. wnioskodawca

zażądał od Urzędu Miejskiego wypłaty odszkodowania. W piśmie z dnia 26 maja

1999 r. Zespół Obsługi Szkół i Przedszkoli w A. odmówił wypłaty tego świadczenia.

W dniu 14 lipca 2000 r. wnioskodawca wystąpił z pozwem przeciwko Szkole

Podstawowej Nr 3 w A., domagając się zasądzenia od pozwanej jednorazowego

odszkodowania. Tymczasem Sąd Rejonowy we W.

postanowieniem z dnia 17

września 2002 r. uznał się za niewłaściwy i sprawę przekazał Zakładowi

Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi we Wł. Decyzją z dnia 5 listopada 2002 r.

organ rentowy odmówił prawa do odszkodowania z tytułu choroby zawodowej z

uwagi na to, że w myśl art. 32 ustawy wypadkowej w świetle orzeczenia Trybunału

Konstytucyjnego

nie

jest

on

płatnikiem

jednorazowych

odszkodowań

dla

pracowników uspołecznionych zakładów pracy.

Po rozpoznaniu odwołania wnioskodawcy Sąd pierwszej instancji zasądził

na jego rzecz kwotę dochodzonego odszkodowania. Od tego wyroku apelację

złożył organ rentowy podnosząc zarzut przedawniania roszczenia. W ocenie Sądu

Apelacyjnego

zarzut

ten

jest

usprawiedliwiony

i

podlega

uwzględnieniu.

Przedmiotem sporu jest żądanie wypłaty jednorazowego odszkodowania za

uszczerbek na zdrowiu. W sprawie jest bezsporne, że choroba zawodowa

ubezpieczonego została stwierdzona w dniu 3 stycznia 1989 r., zaś uszczerbek na

zdrowiu będący wynikiem tej choroby został stwierdzony przez Obwodową Komisję

Lekarską do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia orzeczeniem z dnia 9 lutego 1989 r.

Oznacza to, że termin przedawnienia roszczenia o jednorazowe odszkodowanie z

tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej rozpoczął się w dniu, w którym

pracownik dowiedział się o doznaniu stałego lub długotrwałego uszczerbku na

zdrowiu. W tym świetle żądanie ubezpieczonego przeciwko organowi rentowemu

jest przedawnione, bowiem upłynął trzyletni termin art. 291 § 1 k. p., liczony od dnia

9 lutego 1989 r. jako daty wymagalności roszczenia.

Kasację od powyższego wyroku wniosła strona powodowa. Zaskarżając

wyrok w całości, zarzuciła naruszenie art. 291 § 1 k. p. Jej zdaniem w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne sprowadzające się do rozważania, czy

należało zastosować trzyletni okres przedawnienia na podstawie kodeksu pracy,

czy też okres dziesięcioletni wynikający z kodeksu cywilnego. Na tej podstawie

skarżący

wniósł o uchylenie kwestionowanego wyroku w całości, oddalenie

apelacji pozwanego i rozstrzygnięcie o kosztach procesu za postępowanie

kasacyjne.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie zasługuje na przyjęcie do rozpoznania. Zgodnie z art. 393 k.p.c.,

jeżeli zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty nie narusza prawa ani nie

zachodzi nieważność postępowania (§ 2), Sąd Najwyższy może odmówić przyjęcia

kasacji do rozpoznania, gdy w sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne,

nie istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a ponadto gdy kasacja jest

oczywiście bezzasadna (§ 1).

W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 393 §

2 k.p.c., a rozpatrzenie sprawy pod kątem okoliczności z § 1 tego przepisu

uzasadnia odmowę przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Wprawdzie wnoszący kasację sugeruje, że w rozpoznawanej sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne, sprowadzając je do konieczności ustalenia,

czy należało zastosować trzyletni czy dziesięcioletni okres przedawnienia, lecz

kwestia stosowania określonego okresu przedawnienia jest w świetle przepisów,

mających tutaj zastosowanie niesporna i wynosi zgodnie z art. 291 § 1 k. p. trzy

lata, licząc od dnia, w którym pracownik dowiedział się o doznaniu uszczerbku na

zdrowiu. Znalazło to również swoje odbicie w dotychczasowym orzecznictwie Sądu

Najwyższego (por. wyrok SN z dnia 26 listopada 1997 r., II UKN 348/97, OSNAP z

1998 r., Nr 16, poz. 492; wyrok SN z dnia 19 listopada 1999 r., II UKN 197/99,

OSNAP z 2001 r., Nr 4, poz. 127; wyrok SN z dnia 18 kwietnia 2001 r., II UKN

337/00, Prok. i Pr. z 2002 r., Nr 3, s. 46). Jednolitego charakteru prawnego tego

terminu nie zmienia okoliczność, że zgodnie z pierwotnym brzmieniem przepisu art.

ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. adresat obowiązku wypłaty

jednorazowego odszkodowania był zróżnicowany według kryterium typu własności

zakładu pracy należącego do danego

pracodawcy, co zresztą zostało w

warunkach nowego ustroju społeczno - ekonomicznego zakwestionowane przez

Trybunał Konstytucyjny.

W przedmiotowej sprawie Sąd Najwyższy nie dopatruje się ponadto

nieważności postępowania, jak też nie stwierdza oczywistości naruszenia prawa,

albowiem przesłankę tę można potwierdzić wyłącznie wówczas, gdy naruszenie

prawa jest „stwierdzalne” bez potrzeby wnikliwego badania sprawy (por.

uzasadnienie uchwały siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001

r., III CZP 49/00).

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 § 1 k.p.c.

orzekł jak w sentencji.