II UK 209/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 209/05

POSTANOWIENIE

Dnia 6 marca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar

w sprawie z wniosku T. M.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.

o rentę z tytułu niezdolności do pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 6 marca 2006 r.,

skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w P.

z dnia 12 lipca 2005 r., sygn. akt III AUa …/04,

1. odrzucić skargę kasacyjną,

2. zawiadomić o powyższym Naczelną Radę Adwokacką.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 12 lipca 2005 r., III AUa …/04, Sąd Apelacyjny w P. zmienił,

w wyniku uwzględnienia apelacji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Oddziału w P., wyrok Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w

P. w sprawie z wniosku T. M. o rentę z tytułu niezdolności do pracy, w ten sposób,

że zmieniając zaskarżoną decyzje organu rentowego, przyznał wnioskodawcy

prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 1 marca 2003 r.

do 31 grudnia 2004 r., a w pozostałym zakresie oddalił odwołanie.

Powyższy

wyrok

zaskarżył

skargą

kasacyjną

(nazwaną

kasacją)

wnioskodawca i zarzucając naruszenie prawa materialnego – „§ 29 ust. 2 pkt 2

rozporządzenia Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 5 08. 1983 r. w

sprawie składu komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu

postępowania, trybu kierowania na badania przez te komisje oraz szczegółowych

zasad ustalania inwalidztwa (Dz. U. nr 47, poz.214 ze zm.)”, wniósł o jego zmianę i

oddalenie apelacji pozwanego za zwrotem kosztów postępowania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

W poprzednim stanie prawnym, warunek przedstawienia okoliczności

uzasadniających rozpoznanie kasacji został ujęty w pkt 3 art. 393³ § 1 k.p.c., obok

pozostałych warunków kasacji, tj oznaczenia orzeczenia, od którego kasacja

została wniesiona, przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia oraz

wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego

uchylenia. Okolicznościami uzasadniającymi rozpoznanie kasacji miały być

argumenty,

wykazujące

dlaczego

uzasadnione

jest

przyjęcie

kasacji

do

rozpoznania. Skarżący winien wskazać, że w sprawie występuje istotne

zagadnienie prawne lub istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących

poważne wątpliwości albo wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (por.

postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2001 r., III CZ 36/01, OSNC

2002, nr 2, poz. 22 , z dnia 5 lipca 2001 r., V CKN 176/01, nie publikowane, z dnia

4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147 i z dnia 9 listopada

2000 r., II CKN 1385/00 – OSNC 2001/3/51). Może także przedstawić argumenty

wskazujące na oczywiste naruszenie prawa lub nieważność postępowania (por.

uchwałę Połączonych Izb, Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

i Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 2002 r., III CZP 72/02, OSNC

2003/4, poz. 92).

Zaskarżony wyrok został wydany w dniu 12 lipca 2005 r., a więc do oceny

złożonej skargi kasacyjnej należało stosować przepisy kodeksu postępowania

cywilnego w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie

ustawy – kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98) – art. 3 ustawy a contrario.

Stosownie do art. 3984 k.p.c. skarga kasacyjna powinna, poza czynieniem zadość

wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, zawierać oznaczenie

orzeczenia, od którego jest wniesiona ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w

całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie,

wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie oraz wniosek o

uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i

zmiany.

Oznacza to, że nie zmieniły się „składniki skargi” – a więc winna ona w

dalszym ciągu zawierać wymienione wyżej elementy, mające charakter tzw.

konstrukcyjny, bezwzględny, a więc pociągające - w razie ich braku - nie tylko

niemożność ich uzupełnienia, ale czyniące kasację niedopuszczalną.

W dotychczasowym orzecznictwie kasacyjnym Sądu Najwyższego, utrwalony jest

pogląd, że brak bliższego określenia podstawy kasacyjnej oraz jej uzasadnienia

stanowił wadę, która uniemożliwiała traktowanie pisma jako skargi kasacyjnej i

wykluczała jej uzupełnienie (por. np. postanowienie z dnia 6 listopada 1996 r., II

UKN 12/96 – OSNAPiUS 1997/10/173). W ten sam sposób należało - w

poprzednim stanie prawnym - traktować brak polegający na nieprzedstawieniu w

kasacji okoliczności uzasadniających przyjęcie jej do rozpoznania, a obecnie

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wraz z uzasadnieniem,

nawiązującym – co wydaje się oczywiste - do przesłanek przyjęcia skargi do

rozpoznania, wymienionych wyczerpująco w art. 3989 § 1 pkt 1 – 4 k.p.c.

W obecnym stanie prawnym, Sąd Najwyższy – stosownie do art.3989 § 1

k.p.c. – przyjmuje skargę kasacyjną jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie

prawne,

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżność w orzecznictwie sądów, zachodzi

nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Przedstawienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego

uzasadnienie (art. 3984 § 1 pkt 3 k.pc.), jest jej istotnym elementem, którego brak

nie pozwala na ocenę czy w sprawie występują przesłanki ustawowe dla poddania

kasacji rozpoznaniu. W tym zakresie zachowały aktualność poglądy Sądu

Najwyższego wyrażone w dotychczasowym, powołanym wyżej orzecznictwie,

dotyczące

skutków

prawnych

nie

przedstawienia

w

kasacji

okoliczności

uzasadniających jej rozpoznanie.

W orzecznictwie tym, zachowującym również w tej części pełną aktualność,

uznaje się ponadto, że jeżeli skarżący nie wskazał w skardze kasacyjnej

okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, to obowiązek ich przedstawienia nie

jest spełniony, choćby dały się wywieść z uzasadnienia kasacji (por. postanowienie

Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSN 2001 nr 10, poz.

156). Okoliczności uzasadniające rozpoznanie kasacji (obecnie wniosek o przyjęcie

skargi kasacyjnej z uzasadnieniem, o których mowa w art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c.),

powinny być – podobnie jak pozostałe elementy przewidziane w tym przepisie –

przedstawione w kasacji, jako odrębny element pisma procesowego (postanowienie

z dnia 30 maja 2001 r., III CZ 36/01, OSNC 2002 nr 2, poz. 22).

W tym stanie rzeczy, skoro w ocenianej skardze kasacyjnej nie

przedstawiono wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego

uzasadnienia poza przytoczeniem podstaw skargi, wniesioną skargę kasacyjną

należało odrzucić jako niedopuszczalną na podstawie art. 3986 § 2 i 3 k.p.c.

Działając na podstawie art. 3986 § 4 k.p.c. Sąd Najwyższy postanowił,

zawiadomić o treści i przyczynach odrzucenia skargi kasacyjnej „właściwy organ

samorządu zawodowego, do którego należy pełnomocnik” - adwokat Z. S.,

Kancelaria Adwokacka w P. – Naczelną Radę Adwokacką.