II UK 151/11 · Sąd Najwyższy

Wyrok z dnia 23 marca 2012 r.

II UK 151/11

Przesłanką utraty prawa do emerytury policyjnej jest prawomocne skazanie po dniu 11 czerwca 2007 r. za czyn zabroniony, o którym mowa w art. 10

ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby

Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura

Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej

Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (jednolity tekst: z 2004 r.

Dz.U. Nr 8, poz. 67 ze zm.).

Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Romualda Spyt, Małgorzata Wrębiakowska-Marzec.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 marca

2012 r. sprawy z wniosku Dariusza D. przeciwko Dyrektorowi Zakładu EmerytalnoRentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. o ustanie prawa

do emerytury policyjnej i policyjnej renty inwalidzkiej oraz wstrzymanie ich wypłaty,

na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 18 stycznia 2011 r. […]

o d d a l i ł skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2011 r. […] Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie oddalił apelację wnioskodawcy Dariusza D. od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 9

kwietnia 2010 r., którym oddalono jego odwołanie od decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. (organu

rentowego) z dnia 30 września 2009 r., stwierdzających ustanie z dniem 30 lipca

2009 r. prawa do policyjnej renty inwalidzkiej oraz prawa do emerytury policyjnej z

uwagi na prawomocne skazanie wnioskodawcy za przestępstwa łapownictwa biernego.

W stanie faktycznym sprawy, wnioskodawca (urodzony w dniu 10 maja 1966

r.) decyzją z dnia 18 lipca 2006 r. uzyskał policyjne świadczenie emerytalne, natomiast decyzją z dnia 11 stycznia 2007 r. ustalono mu prawo do policyjnej renty inwalidzkiej, której pobieranie zawieszono z uwagi na pobieranie przez niego korzystniejszej emerytury policyjnej. Wyrokiem z dnia 10 marca 2009 r. […] Sąd Rejonowy w P.

skazał wnioskodawcę za przestępstwa łapownictwa biernego (art. 228 § 1 i 3 k.k.)

dokonane w warunkach ciągu przestępstw w związku z wykonywaniem czynności

służbowych funkcjonariusza Policji, a powyższe orzeczenie utrzymał w mocy Sąd

Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 30 lipca 2009 r. […]. W związku ze skazaniem wnioskodawcy prawomocnym wyrokiem, organ rentowy decyzjami z dnia 30 września

2009 r., na podstawie art. 10 ust. 2 policyjnej ustawy emerytalnej, stwierdził ustanie z

dniem 30 lipca 2009 r. prawa do policyjnej renty inwalidzkiej oraz do emerytury policyjnej.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pełnomocnik wnioskodawcy,

zarzucając naruszenie prawa materialnego art. 32 Konstytucji RP w związku z art. 10

ust. 2 oraz art. 39 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,

Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego

Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej

Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r.

Nr 8, poz. 67 ze zm.) oraz art. 12 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy

o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 82, poz. 558), przez ich

niewłaściwe zastosowanie, polegające na zastosowaniu powyższych ustaw w

brzmieniu obowiązującym od dnia 11 czerwca 2007 r. w stosunku do wnioskodawcy,

który nabył prawo do emerytury policyjnej przed wejściem w życie nowelizacji, tj. w

dniu 18 lipca 2006 r., wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, ewentualnie uchylenie wyroku w całości i jego zmianę poprzez przywrócenie wnioskodawcy prawa do

emerytury policyjnej z dniem 30 lipca 2009 r., wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stosownie do art. 39813 § 1 i 2 k.p.c., Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w

granicach skargi kasacyjnej i jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi

podstawę zaskarżonego orzeczenia, jeżeli skarga (tak jak w rozpoznawanej sprawie)

nie zawiera zarzutu naruszenia przepisów postępowania lub gdy zarzut taki okaże

się niezasadny.

W ocenie Sądu Najwyższego, wykładnia przepisu art. 10 ust. 2 (oparta na jego

literalnym brzmieniu) oraz art. 39 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu

emerytalnym funkcjonariuszy Policji, dokonana przez Sąd Apelacyjny, jest w pełni

trafna i nie budzi wątpliwości. Skazanie emeryta albo rencisty policyjnego prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne lub przestępstwo skarbowe

umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, popełnione w związku z wykonywaniem

czynności służbowych i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, albo za

przestępstwo określone w art. 258 k.k. lub wobec którego orzeczono prawomocnie

środek karny pozbawienia praw publicznych za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione przed zwolnieniem ze służby, powoduje utratę prawa do zaopatrzenia emerytalnego. Pozbawiając wnioskodawcę prawa do tego świadczenia organ

emerytalny prawidłowo zastosował w sprawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego

1994 r. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o

Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie z dniem 11

czerwca 2007 r. (art. 22 ustawy zmieniającej), albowiem już po przyznaniu emerytury

wnioskodawca został prawomocnie skazany za czyn o jakim stanowi ten właśnie art.

10 ust. 2 ustawy. Zmiana art. 10 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy

Policji została przeprowadzona ustawą z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o

Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (art. 4 pkt 2), a ustawa zmieniająca w

art. 12 stanowi między innymi, że przepis art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 lutego

1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) stosuje się w przypadku gdy funkcjonariusz został skazany prawomocnym wyrokiem sądu, lub wobec

którego orzeczono prawomocnie środek karny po dniu wejścia w życie niniejszej

ustawy. A zatem przesłanką materialną utraty prawa do emerytury policyjnej nie jest

data popełnienia czynu zabronionego, o jakim mowa w art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia

18 lutego 1994 r., a prawomocne skazanie po wejściu w życie zmiany przepisu art.

10 (por. także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 2011 r., II UK

275/11, niepublikowane oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10

czerwca 2009 r., III AUa 19/09, Orzecznictwo SA w Warszawie 2009 nr 4, poz. 18).

W ocenie Sądu Najwyższego dokonana zmiana ustawy nie narusza, wbrew odmiennym twierdzeniom skargi (bliżej zresztą nieuzasadnionym), art. 32 ust. 1 Konstytucji

RP i wyrażonej w nim zasady równości wobec prawa wszystkich obywateli znajdujących się w podobnej sytuacji prawnej, a także praw słusznie nabytych, które nota

bene w sprawach z ubezpieczenia społecznego nie mają charakteru absolutnego.

Wobec daty prawomocnego skazania wnioskodawcy za przestępstwa łapownictwa biernego (art. 228 § 1 i 3 k.k.) dokonane w warunkach ciągu przestępstw w

związku z wykonywaniem czynności służbowych funkcjonariusza Policji (30 lipca

2009 r., a więc po wejściu w życie omawianego przepisu), nie budzi wątpliwości

utrata prawa do świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy.

Tym się kierując - gdy podstawy skargi nie zostały wykazane - orzeczono jak

w sentencji na podstawie art. 39814 k.p.c.