II UK 135/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 135/05

POSTANOWIENIE

Dnia 19 stycznia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Maria Tyszel (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Roman Kuczyński

SSN Barbara Wagner

w sprawie z wniosku J. .

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S.

o rentę rodzinną wypadkową,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 stycznia 2006 r.,

skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w G.

z dnia 7 kwietnia 2005 r.

1)

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej

2)

przyznaje ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi z

urzędu adwokatowi P. S. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia

złotych) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy

prawnej (sporządzenie skargi kasacyjnej) płatne z kasy

Sądu Apelacyjnego w G.

Uzasadnienie

Stosownie do art. 3989 § 2 k.p.c. postanowienie Sądu Najwyższego o

przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej nie wymaga pisemnego

uzasadnienia, jednakże w pierwszym okresie stosowania przepisów o skardze

kasacyjnej, w ich brzmieniu nadanym ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie

ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów

powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98), Sąd Najwyższy rozpoznający

niniejszą skargę kasacyjną uznaje za potrzebne wskazanie zasadniczych motywów

rozstrzygnięcia.

Od początku orzekania kasacyjnego Sąd Najwyższy wyjaśnia, że nie jest

sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji, skarga kasacyjna (podobnie, jak

uprzednio – kasacja) nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego

rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, a

kontrola kasacyjna nie jest środkiem weryfikacji ustaleń faktycznych dokonywanych

przez sądy orzekające merytorycznie. Z uwagi na przeważający w charakterze

skargi kasacyjnej element interesu publicznego, jako środka kontroli prawidłowości

stosowania prawa, wymaganie przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej i jego uzasadnienie w rozumieniu art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c. ma na celu

wykazanie znaczenia tego rozstrzygnięcia dla realizacji publicznoprawnej funkcji

skargi, względnie ujednolicenia orzecznictwa sądów powszechnych i rozwoju

jurysprudencji. Takiego znaczenia w skardze nie przedstawiono, jest ona

ograniczona do zakwestionowania ustaleń faktycznych stanowiących podstawę

zaskarżanego wyroku, chociaż stosownie do art. 398 3 § 3 k.p.c. zarzuty dotyczące

faktów lub oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej.

Podniesiony przez skarżącego zarzut nieważności postępowania jest

całkowicie chybiony. Nieważność postępowania wskutek pozbawienia możności

obrony swych praw, o jakiej stanowi art. 379 pkt 5 k.p.c., zachodzi wówczas, gdy z

powodu wadliwości procesowych sądu, lub strony przeciwnej, strona nie mogła

brać i nie brała udziału przynajmniej w istotnej części postępowania sądowego. Ani

odmowa przeprowadzenia dowodów w postępowaniu apelacyjnym, ani odmowa

ustanowienia, w tym postępowaniu, pełnomocnika z urzędu nie powodują jego

nieważności.

Wadliwym natomiast jest zarzut naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 473

k.p.c. oraz przedstawione w związku z nim zagadnienie: „czy wobec brzmienia

przepisu art. 473 § 1 k.p.c., w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń

społecznych zasada wynikająca z przepisu art. 381 k.p.c. doznaje ograniczeń w

zakresie dowodu z zeznań świadków”. Odrębność postępowania w sprawach z

zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych odnosi się tylko do postępowania

przed sądem pierwszej instancji, dlatego też art. 473 k.p.c. usytuowany w jego

dziale trzecim tytułu VII regulującego postępowania odrębne, natomiast brak jest

regulacji nakazującej jego odpowiednie stosowanie w postępowaniu przed sądem

drugiej instancji. Ocena potrzeby przeprowadzenia w postępowaniu drugiej instancji

przeprowadzenia dalszych dowodów z zeznań świadków należała – stosownie do

art. 381 k.p.c. – do Sądu Apelacyjnego i nie była następstwem stosowania przez

ten Sąd „ograniczeń w zakresie dowodu ze świadków”, lecz jego oceny

nieprzydatności zeznań osób, z których żadna nie była bezpośrednim świadkiem

zdarzenia sprzed trzydziestu lat zwłaszcza w sytuacji, na co trafnie zwrócił uwagę

Sąd Apelacyjny, że ze względu na ten upływ czasu nie zachowała się żadna

dokumentacja, ani dotycząca samego wypadku (prokuratorska oraz PKP), ani

pracownicza męża powódki, co praktycznie uniemożliwia ustalenie okoliczności

wypadku, w szczególności, czy był wypadkiem w drodze do pracy lub w drodze z

pracy.

Tak

więc,

skoro

w

skardze

kasacyjnej

nie

wykazano

w

sposób

przekonywujący żadnej z przesłanek, wymienionych w art. 398 9 § 1 pkt 1-4 k.p.c., a

uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy na podstawie § 2

tegoż przepisu w związku z art. 39810 k.p.c., a także na podstawie § 12 ust. 1 pkt 6

w związku z § 13 ust. 4 i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28

września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez

Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu (Dz. U.

Nr 163, poz. 1348 ze zm.) orzekł, jak w sentencji postanowienia.