Legislator Case Law & Legislation
II PZP 11/05 AI generated

II PZP 11/05 · Sąd Najwyższy

Case Number II PZP 11/05
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome uchwała

Legislator summary

AI generated

ujawniło się w następującym stanie sprawy. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Lubinie zasądził na rzecz powoda Zenona S. od strony pozwanej ZUW „U.” Spółki z o.o. Oddziału ZUW w L. kwotę 2.016,72 zł tytułem wynagrodzenia w związku z nieudzielaniem powodowi dni wolnych w zamian za pracę świadczoną w niedziele i święta w

Legislator headnote

AI generated

art. 15111 k.p, art. 15111 § 2 k.p, art. 1511 § 2 k.p, art. 1511 k.p, art. 1511 § 1 k.p, art. 15110 k.p; II PZP 11/05 · Sąd Najwyższy: dochodzonej kwoty w razie przyjęcia, że powodowi przysługuje także odrębny dodatek z art. 15111 k.p. W ocenie Sądu Rejonowego, przewidziany w art. 15111 § 2 k.p.

Keywords

AI generated
art. 15111 k.p art. 15111 § 2 k.p art. 1511 § 2 k.p art. 1511 k.p art. 1511 § 1 k.p art. 15110 k.p

Cited Legislation

AI generated
art. 15111 k.p
dochodzonej kwoty w razie przyjęcia, że powodowi przysługuje także odrębny dodatek z art. 15111 k.p.
art. 15111 § 2 k.p
W ocenie Sądu Rejonowego, przewidziany w art. 15111 § 2 k.p.
art. 1511 § 2 k.p
zawarte w art. 1511 § 2 k.p.
art. 1511 k.p
obu paragrafach art. 1511 k.p., należy rozumieć jako prawo do jednego dodatku za
art. 1511 § 1 k.p
dotyczy art. 1511 § 1 k.p.
art. 15110 k.p
przewidzianych w art. 15110 k.p., a świadczenie jej w tych dniach stanowi dla pra-
art. 151 k.p
praca w niedziele i święta (art. 151 k.p.), nie rodzi uprawnienia z art.
art. 129 § 1 k.p
15110 k.p.) pracownik zachowuje bowiem prawo do pięciodniowego tygodnia pracy (art. 129 § 1 k.p.), a

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Uchwała z dnia 15 lutego 2006 r.

II PZP 11/05

Przewodniczący SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sędziowie SN:

Herbert Szurgacz, Maria Tyszel.

Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej Iwony Kaszczyszyn, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy z powództwa

Zenona S. przeciwko ZUW „U”. Spółce z o. o., Oddziałowi ZUW w L. o zapłatę, na

skutek zagadnienia prawnego przekazanego postanowieniem Sądu OkręgowegoSądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy z dnia 3 listopada 2005 r. [...]

„Czy praca świadczona przez pracownika w niedzielę i święta, (z tytułu której

pracodawca nie udzielił w okresie rozliczeniowym dni wolnych od pracy), z przekroczeniem przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy, uprawnia pracownika wyłącznie

do dodatku przewidzianego w art. 15111 § 2 i § 3 kp, czy też również do dodatku

określonego w art. 1511 § 2 kp. ?”

p o d j ą ł uchwałę:

W razie nieudzielenia przez pracodawcę w okresie rozliczeniowym innego dnia wolnego od pracy w zamian za dozwoloną pracę świadczoną w niedzielę lub święto, pracownikowi przysługuje za każdą godzinę takiej pracy tylko

jeden dodatek przewidziany w art. 15111 § 2 in fine lub § 3 k.p.

Uzasadnienie

Przedstawione Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne

ujawniło się w następującym stanie sprawy. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Lubinie zasądził na rzecz powoda Zenona S. od strony pozwanej ZUW „U.” Spółki z o.o. Oddziału ZUW w L. kwotę 2.016,72 zł tytułem wynagrodzenia w związku z nieudzielaniem powodowi dni wolnych w zamian za pracę świadczoną w niedziele i święta w

okresie od 15 lutego 2004 r. do 26 maja 2005 r. W sprawie niesporne było to, że powód jest pracownikiem świadczącym pracę w godzinach nadliczbowych także w niedziele i święta. Za taką pracę świadczoną w godzinach nadliczbowych powód otrzymał dodatek w wysokości 100% wynagrodzenia. Niesporna była również wysokość

dochodzonej kwoty w razie przyjęcia, że powodowi przysługuje także odrębny dodatek z art. 15111 k.p. W ocenie Sądu Rejonowego, przewidziany w art. 15111 § 2 k.p.

dodatek przysługuje zawsze, gdy pracownikowi za pracę świadczoną w niedziele i

święta nie udzielono innego dnia wolnego od pracy i to niezależnie od tego, czy doszło do przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy. Ponadto regulacje

zawarte w art. 1511 § 2 k.p. oraz w art. 15111 § 2 k.p. stanowią dwa odrębne i niezależne od siebie tytuły do otrzymania dodatków do wynagrodzenia. W razie ich zbiegu

pracownik powinien otrzymać dwa dodatki w łącznej wysokości 200% wynagrodzenia.

Pogląd taki zakwestionowała w apelacji strona pozwana, zarzucając, że został

on sformułowany z naruszeniem przepisów art. 15111 § 2 i 3 k.p. w związku z art.

1511 § 1 i 2 k.p. W uzasadnieniu apelująca odwołała się do stanowiska wyrażonego

w doktrynie przez M. Gersdorf w artykule „Wynagrodzenie za pracę w dniu wolnym

od pracy (Praca i Zabezpieczenie Społeczne 2004 nr 10, s. 26), utrzymując, że w

stanie faktycznym sprawy powodowi przysługuje wyłącznie prawo do jednego 100%

dodatku.

Formułując zagadnienie prawne Sąd Okręgowy uznał, że jego rozstrzygnięcie

zależy od sposobu interpretacji przepisów regulujących pracownicze uprawnienia do

dodatkowego wynagrodzenia za pracę świadczoną w godzinach nadliczbowych (art.

1511 k.p.) oraz niedziele i święta w razie nieudzielania z tego tytułu dni wolnych od

pracy (art. 15111 k.p.). Przepisy te zostały wprowadzone do Kodeksu pracy przez art.

1 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie

niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 213, poz. 2081, powoływanej dalej jako ustawa

zmieniająca) i obowiązują od 1 stycznia 2004 r. Ich zastosowanie rodzi pytanie o ich

wzajemną relację, która w szczególności wymaga wyjaśnienia, czy unormowanie

zawarte w art. 15111 k.p. przyznaje pracownikowi - w sytuacjach określonych w jego

§ 2 - prawo do kolejnego dodatku do wynagrodzenia, niezależnego od dodatku określonego w art. 1511 § 2 k.p. Uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej nie zawiera w

tym zakresie istotnych wskazówek interpretacyjnych co do zamiarów ustawodawcy.

Brakuje także orzecznictwa sądowego wyjaśniającego wskazany problem. Natomiast

w literaturze przedmiotu pojawiły się dwa diametralnie różne stanowiska interpretacyjne. Większa liczba autorów utrzymuje, że za pracę w niedziele i święta, za którą

nie udzielono dnia wolnego i która stanowi jednocześnie pracę w godzinach nadliczbowych, pracownikowi przysługują dwa odrębne dodatki w wysokości po 100%

wynagrodzenia, pierwszy z art. 15111 § 2 i 3 k.p. i drugi wynikający z art. 1511 § 2 k.p.

Pogląd taki podzielony został również w wyjaśnieniach Państwowej Inspekcji Pracy.

Stanowisko takie opiera się na uznaniu, że przepisy art. 151 11 § 2 i 3 k.p. określają

inny tytuł dodatku do wynagrodzenia za pracę aniżeli wynikający z art. 151 1 § 2 k.p.,

który przewiduje dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych w związku z przekroczeniem przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym. Natomiast przepisy art. 15111 § 2 i 3 k.p. przyznają dodatek za pracę w niedziele i święta w razie braku możliwości udzielenia w zamian za te dni - dni wolnych

od pracy. W rezultacie art. 1511 § 2 k.p., z jednej strony, a art. 15111 § 2 i 3 k.p., z

drugiej strony, przewidują dwa niezależne od siebie tytuły otrzymania dodatkowego

wynagrodzenia za pracę. Oznacza to, że dodatek za pracę w niedziele i święta, za

które nie udzielono pracownikowi innego dnia wolnego od pracy, stanowi odrębny

dodatek do wynagrodzenia za pracę, a odwołanie się do przepisu o dodatku za pracę

w godzinach nadliczbowych ma jedynie na celu ustalenie jego wysokości. Równocześnie art. 15111 § 2 k.p. nie jest przepisem szczególnym wobec art. 151 1 § 2 k.p.,

który wyklucza podwójne opłacanie tych samych godzin nadliczbowych, ale nie wyklucza powstania prawa do dodatku z tytułu przekroczenia przeciętnej tygodniowej

normy czasu pracy z tego względu, że pracownikowi przysługuje prawo do dodatku z

tytułu pracy w niedziele i święta, za którą nie udzielono mu dnia wolnego od pracy.

Otrzymanie dwóch dodatków z jednego faktycznego tytułu - pracy świadczonej w

niedziele lub święta, bez udzielenia w zamian dnia wolnego do pracy w innym dniu

tygodnia; nie byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Skoro bowiem

ustawa przyznała pracownikowi prawo do świadczeń określonych w związku ze

spełnieniem pewnych warunków, to nie można stawiać mu zarzutu nadużycia prawa

w razie podjęcia kroków zmierzających do realizacji jego ustawowych uprawnień. W

razie nieudzielania dnia wolnego od pracy za pracę w niedziele lub święta, praca ta

jest równocześnie pracą w godzinach nadliczbowych, do której wynagradzania znajdują zastosowanie dwa przepisy, zarówno art. 15111 § 2 i 3 k.p., jak i art. 1511 § 2

k.p. Kumulacja dwóch dodatków do wynagrodzenia następuje zatem ze względu na

to, że prawo do odrębnych dodatków powstaje z dwóch niezależnych tytułów praw-

nych, co wynika również z systematyki Kodeksu pracy, która oba analizowane przepisy umieściła w odrębnych rozdziałach tego Kodeksu.

Natomiast stanowisko, według którego za pracę w godzinach nadliczbowych w

niedziele i święta, w razie nieudzielenia w zamian dni wolnych przy przekroczeniu

przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy, przysługuje jeden dodatek - zakłada, że

art. 15111 § 2 k.p. jest przepisem szczególnym regulującym wynagradzanie pracowników, których praca jest tego rodzaju, iż dopuszczalne jest jej kontynuowanie w niedzielę i święto. Przyznanie takim pracownikom dwóch dodatków jest sprzeczne z

zasadami współżycia społecznego oraz powszechnie uznanymi zasadami kształtowania wynagrodzenia za pracę, w tym z zasadą ekwiwalentności. Na przeszkodzie

wypłaty dwóch dodatków stoi literalna wykładnia przepisów o czasie pracy, ponieważ

odesłanie zamieszczone w art. 15111 § 2 k.p. dotyczy art. 1511 § 1 k.p. Oznacza to,

że przepis o czasie pracy w niedziele i święta odsyła do obliczania wynagrodzenia za

pracę według zasad określonych w art. 1511 § 1 k.p., a nie do art. 1511 § 2 k.p., który

in fine wyłącza możliwość jego zastosowania w przypadku, gdy pracownik otrzymał

już wynagrodzenie dodatkowe z jego § 1. Jeżeli zatem pracownik otrzymał dodatkowe wynagrodzenie z art. 1511 § 1 k.p. na podstawie art. 15111 § 2 k.p, to nie może

otrzymać drugiego wynagrodzenia z art. 1511 § 2 k.p.

Sąd Okręgowy skłaniał się do uznania zasadności stanowiska, że dodatek za

pracę w niedziele lub święta - w razie nieudzielenia innych dni wolnych w zamian za

taką pracę - stanowi odrębny dodatek od dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych. Jest to „samodzielna instytucja dodatku i w sytuacji kiedy praca w niedziele lub

święta (za którą nie udzielono dni wolnych) jest równocześnie pracą w godzinach

nadliczbowych pracownikowi przysługuje prawo do dwóch dodatków”. Za takim rozwiązaniem przemawia dodatkowo okoliczność, że świadczenie przewidziane w art.

15111 § 2 i 3 k.p. określono jako „dodatek w wysokości”, a nie dodatek za godziny

nadliczbowe. Przesądzać to może o jego odrębności i niezależności od ewentualnego późniejszego przekroczenia normy średniotygodniowej i dodatku z tego tytułu. W

rezultacie, przy nieudzieleniu dnia wolnego i przekroczeniu średniotygodniowej

normy czasu pracy powstaje prawo do dodatków z obu tytułów. Z regulacji czasu

pracy zawartych w Kodeksie pracy wynika, iż zasadą jest praca w dni powszednie.

Niedziele i święta określone w odrębnych przepisach są dniami wolnymi od pracy.

Praca w niedziele i święta co do zasady jest dopuszczalna jedynie w okolicznościach

przewidzianych w art. 15110 k.p., a świadczenie jej w tych dniach stanowi dla pra-

cownika większą uciążliwość, która powinna być odpowiednio zrekompensowana

zgodnie z zasadą ekwiwalentności, co przewiduje art. 15111 k.p. Co do zasady powinno to nastąpić przez udzielenie dnia wolnego, a dopiero w sytuacji, kiedy to nie

nastąpiło do końca okresu rozliczeniowego, przez wypłacenie dodatku w wysokości

100% wynagrodzenia. Zaniechanie takiej wypłaty stanowi brak pełnej rekompensaty.

Może to skłaniać pracodawców „do bezkarnego (w sensie finansowym) zaniechania

udzielania dni wolnych w zamian za pracę świadczoną w niedzielę i święta”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Z art. 1511 §1 pkt 1lit. b k.p. wynika, że za pracę w godzinach nadliczbowych,

oprócz normalnego wynagrodzenia, przysługuje dodatek w wysokości 100% wynagrodzenia - za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w niedziele i

święta niebędące dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. Jest to zatem regulacja wyraźnie skierowana do pracowników

świadczących pracę w godzinach nadliczbowych w niedziele i święta, które nie są dla

nich dniami pracy, zgodnie z obowiązującymi ich rozkładami czasu pracy. Z unormowania tego wynika a contrario, że dodatek w wysokości 100 % wynagrodzenia,

ustalany w myśl zasad określonych § 3 tego przepisu, nie przysługuje pracownikowi

za pracę w godzinach nadliczbowych wykonywaną w niedziele i święta będące dla

niego dniami pracy ustalonymi zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.

Takie „nadgodziny” pracy mogą być zrównoważone (zbilansowane) w przyjętym

okresie rozliczeniowym. Oznacza to, że świadczenie pracy zgodnie z obowiązującym

rozkładem czasu pracy przez pracowników, w stosunku do których dozwolona jest

praca w niedziele i święta (art. 151 k.p.), nie rodzi uprawnienia z art. 151 1 § 1 pkt 1 lit.

b k.p. do uzyskania dodatku do wynagrodzenia za dozwoloną pracę w niedziele lub

święta, która jest świadczona zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.

W razie wykonywania dozwolonej pracy w niedziele i święta (art. 15110 k.p.) pracownik zachowuje bowiem prawo do pięciodniowego tygodnia pracy (art. 129 § 1 k.p.), a

także do dni wolnych od pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, w ilości odpowiadającej co najmniej liczbie niedziel, świąt oraz dni wolnych od pracy w przeciętnie

pięciodniowym tygodniu przypadającym w tym okresie (art. 147 k.p.), z uwzględnieniem tego, że pracownik pracujący w niedzielę powinien korzystać co najmniej raz na

4 tygodnie z niedzieli wolnej od pracy (art. 15112 zdanie pierwsze k.p.), z wyjątkiem

dotyczącym pracownika zatrudnionego w szczególnym systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 144 k.p. Jeżeli zatem pracodawca stosuje się do ustawowych reguł

dozwolonego zatrudniania w niedzielę i święta, to pracownikom nie przysługują dodatkowe uprawnienia z tytułu takiego zatrudnienia, gdyż zostaje zachowana kodeksowa zasada pięciodniowego tygodnia pracy, a za taką pracę (świadczoną w niedziele lub święta, zgodnie z obowiązującym rozkładem czasu pracy), pracodawca

jest obowiązany zapewnić pracownikowi inny dzień wolny od pracy: 1) w zamian za

pracę w niedzielę - w okresie 6 dni kalendarzowych poprzedzających lub następujących po takiej niedzieli (art. 15111 § 1 pkt 1 k.p), natomiast 2) w zamian za pracę w

święta - w ciągu okresu rozliczeniowego (art. 15111 § 1 pkt 2 k.p.).

Jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie w terminie wskazanym w art. 15111 § 1

pkt 1 k.p. dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w niedzielę, pracownikowi przysługuje dzień wolny od pracy do końca okresu rozliczeniowego, a dopiero w razie

braku możliwości udzielenia dnia wolnego w tym terminie - dodatek do wynagrodzenia w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p. i to za każdą godzinę pracy (od

pierwszej do ostatniej) w niedzielę. Podobnie, jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie w

terminie wskazanym w art. 15111 § 1 pkt 2 k.p., tj. w ciągu okresu rozliczeniowego,

dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w święta, pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p., także za

każdą godzinę pracy w święto.

Z regulacji zawartej w art. 1511 § 1 pkt 1 lit. b k.p. wynika, że świadczenie

pracy w niedziele i święta nie rodzi uprawnienia do uzyskania dodatku do wynagrodzenia za pracę dozwoloną w niedziele lub święta, (art. 15110 k.p.), która jest świadczona zgodnie z obowiązującym pracownika rozkładem czasu pracy. Dodatek do

wynagrodzenia za każdą godzinę pracy w niedziele lub święta, w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p. (100% wynagrodzenia ustalonego w myśl art. 151 1 § 3

k.p.), przysługuje pracownikowi wykonującemu taką dozwoloną pracę w przypadkach, o których mowa w art. 15110 pkt 1-9 k.p., na wypadek braku możliwości wykorzystania dni wolnych od pracy w ustawowo określonych terminach, w tym w razie

nieudzielenia takich dni wolnych przez pracodawcę, na podstawie art. 151 11 § 2 i 3

k.p. Oznacza to, że unormowania zawarte w art. 15111 § 2 i 3 k.p. w zakresie kreującym prawo do dodatku za każdą godzinę pracy w niedziele lub święta, przy braku

możliwości wykorzystania dni wolnych od pracy w zamian za przepracowane niedziele lub święta w okresie rozliczeniowym, są regulacjami (przepisami) odrębnymi i

szczególnymi do art. 1511 § 1 pkt 1lit. b k.p., który a contrario nie uprawnia do uzyskania dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w niedziele i

święta, które są dla pracownika dniami pracy dozwolonej (art. 15110 k.p.) i zgodnej z

obowiązującym go rozkładem czasu pracy, jeżeli te nadgodziny mogą być zrównoważone w przyjętym okresie rozliczeniowym. Wszystko to sprawia, że bez norm

szczególnych zawartych w art. 15111 § 2 in fine i § 3 k.p. pracownicy wykonujący dozwolone i zgodne z rozkładem czasu pracy (harmonogramem) prace w niedziele lub

święta (art. 151 k.p.), którym pracodawca nie udzielił w zamian dni wolnych od pracy,

nie uzyskaliby dodatku za taką pracę, ponieważ w myśl zasady wyrażonej w art. 1511

§ 1 pkt 1lit. b k.p. nie przysługuje im takie dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w niedziele i święta, będących dla nich

dniami pracy, ustalonymi zgodnie z obowiązującymi rozkładami czasu pracy. Takie

dodatkowe wynagrodzenie mogą zatem uzyskać z mocy unormowań szczególnych

zawartych w art. 15111 § 2 in fine i § 3 k.p., które kreują uprawnienie do uzyskania

jednego dodatku za każdą godzinę pracy świadczonej w niedziele lub święta, jeżeli w

zamian nie było możliwe wykorzystanie innych dni wolnych od pracy w ustawowo

określonych terminach (do końca okresu rozliczeniowego). Użycie przez ustawodawcę w art. 15111 § 2 in fine i § 3 k.p. zwrotu „dodatek do wynagrodzenia w wysokości

określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p.”, który zresztą powiela sformułowania zawarte w

obu paragrafach art. 1511 k.p., należy rozumieć jako prawo do jednego dodatku za

każdą godzinę pracy przypadającą w niedziele lub święta, za które pracodawca w

okresie rozliczeniowym nie udzielił dni wolnych od pracy, a nie tylko prawo do dodatku za godziny takiej pracy wykonywanej ponad obowiązujące pracownika normy

czasu pracy, tj. za „nadgodziny” przekraczające dobową maksymalną miarę czasu

pracy w niedzielę lub święta.

Analizowane uprawnienie nie obejmuje odrębnego dodatku określonego w

myśl art. 1511 § 2 k.p., ponieważ szczególna regulacja zawarta w art. 151 11 § 2 i 3

k.p. nie odsyła do stosowania art. 1511 § 2 k.p., a ten z kolei przepis nie przewiduje

uprawnienia do takiego dodatku w razie przekroczenia norm czasu pracy w wyniku

pracy w godzinach nadliczbowych, za które pracownikowi przysługuje prawo do dodatku w wysokości określonej w § 1. Oznacza to, że art. 1511 § 2 k.p. dopuszcza

przyznanie dodatku w wysokości określonej w § 1 za każdą godzinę pracy nadliczbowej z tytułu przekroczenia przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym

okresie rozliczeniowym tylko wówczas, gdy jej przekroczenie (przeciętnej tygodnio-

wej normy czasu pracy) nastąpiło w wyniku pracy w godzinach nadliczbowych, za

które pracownikowi nie przysługuje prawo do dodatku w wysokości określonej w art.

1511 § 1 k.p. Tymczasem na podstawie art. 15111 § 2 in fine i § 3 k.p. pracownik uzyskuje dodatek w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p. za każdą godzinę

pracy w niedziele lub święta (a nie tylko za „typowe nadgodziny”) w razie nieudzielenia przez pracodawcę w okresie rozliczeniowym w zamian dni wolnych od pracy,

przeto już z tej przyczyny nie dotyczy go regulacja zawarta w art. 151 1 § 2 k.p., do

której nie odsyła także art. 15111 § 2 i 3 k.p.

Nie ma wątpliwości, że przepisy art. 15111 § 2 i 3 k.p. normatywnie oddziałują

wyłącznie na przypadki, w których pracodawca nie udzielił pracownikowi dnia wolnego w zamian za pracę w niedzielę lub święto. W konsekwencji oznacza to, że pracownik, któremu w zamian za taką pracę (w niedziele lub święta) pracodawca udzielił

przysługujących dni wolnych od pracy w terminach wskazanych w art. 151 11 § 1 k.p.,

nie będzie uprawniony do dodatku za pracę w niedzielę lub święto na podstawie art.

15111 § 2 in fine i § 3 k.p. w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p., ale może

uzyskać jedynie dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych z tytułu przekroczenia

przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym na

podstawie art. 1511 § 2 k.p., z uwzględnieniem godzin nadliczbowych przepracowanych w niedziele i święta ponad dobową maksymalną miarę czasu pracy. Dodatek

taki przysługuje za przepracowane w niedziele lub święta godziny pracy ponad dobową miarę czasu pracy, które nie zostały w pełni zrównoważone przez wykorzystanie dni wolnych od pracy lub w inny sposób, np. skrócenie godzin pracy w inne dni

okresu rozliczeniowego, i wpłynęły na przekroczenie przeciętnej tygodniowej normy

czasu pracy w tym okresie. Dotyczy to przypadków, w których pracownik w niedzielę

lub święto pracował dłużej niż wynosi jego dobowa norma czasu pracy, a w zamian

uzyskał dzień wolny od pracy, który nie rekompensuje mu nadgodzin przepracowanych ponad obowiązujący go maksymalny dobowy wymiar czasu pracy, co sprawia,

że te godziny nadliczbowe, które wpłynęły na przekroczenie przeciętnej tygodniowej

normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym, powinny być dodatkowo wynagradzane na podstawie art. 1511 § 2 k.p., ponieważ wskutek udzielenia dnia wolnego od pracy nie podlegają dodatkowemu wynagrodzeniu zgodnie z art. 151 11 § 2 in

fine i § 3 k.p., w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uznał, że nie ma podstaw prawnych do wypłaty dodatkowego 200-procentowego wynagrodzenia za pracę w nie-

dzielę lub święto, za którą pracownik nie uzyskał innego dnia wolnego od pracy.

Ewentualne ustanowienie uprawnień do uzyskania dwóch 100-procentowych dodatków do wynagrodzenia za pracę byłoby na tyle wyjątkowe, że musiałoby mieć wyraźną podstawę w przepisach Kodeksu pracy. Oznacza to, że w razie nieudzielenia

przez pracodawcę w okresie rozliczeniowym innego dnia wolnego od pracy w zamian

za pracę świadczoną w niedzielę lub święto, pracownikowi za każdą godzinę takiej

pracy przysługuje tylko jeden dodatek przewidziany w art. 15111 § 2 in fine i § 3 k.p.,

w wysokości określonej w art. 1511 § 1 pkt 1 k.p. Natomiast w razie udzielenia przez

pracodawcę dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w niedzielę lub święto, pracownikowi przysługuje jeden dodatek tylko za godziny nadliczbowe przepracowane

ponad obowiązujący go dobowy wymiar czasu pracy, które wpłynęły na przekroczenie przeciętnej tygodniowej normy czasu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym i

są dodatkowo wynagradzane na podstawie art. 1511 § 2 k.p. z tytułu przekroczenia

tygodniowej normy czasu pracy w obowiązującym okresie rozliczeniowym.