II PZ 20/05 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 5 sierpnia 2005 r.

II PZ 20/05

Wniesienie apelacji przez pełnomocnika strony, mimo że istniała przyczyna usprawiedliwiająca niedokonanie tej czynności procesowej w terminie

(choroba), nie może obrócić się na jej niekorzyść. Jeżeli więc choroba pełnomocnika była tego rodzaju, że usprawiedliwiała złożenie apelacji po jej ustaniu

wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, to wniesienie apelacji w czasie choroby, a więc ze starannością wyższą niż należyta, nie może prowadzić do

oceny, iż przekroczenie terminu nastąpiło w sposób zawiniony.

Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar, Sędziowie SN: Józef Iwulski (sprawozdawca), Maria Tyszel.

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 sierpnia

2005 r. sprawy z powództwa Stanisława S. przeciwko Zakładom Przemysłu Bawełnianego „F.” SA w P. o przywrócenie do pracy, na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu z

dnia 28 października 2004 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu do ponownego rozpoznania

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2003 r. [...] Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Prudniku

zasądził od pozwanych Zakładów Przemysłu Bawełnianego „F.” SA w P. na rzecz

powoda Stanisława S. kwotę 6.852 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia i oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Apelacje od tego wyroku wniosły obie strony. Postanowieniem z dnia

23 lutego 2004 r. Sąd Rejonowy odrzucił apelację powoda, gdyż wyrok z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi powoda w dniu 4 lutego 2004 r., a apelacja

została wysłana pocztą w dniu 19 lutego 2004 r., czyli po terminie, który upłynął w

dniu 18 lutego 2004 r. Odpis postanowienia o odrzuceniu apelacji doręczono pełnomocnikowi powoda w dniu 8 marca 2004 r. W dniu 16 marca 2004 r. powód wysłał

pocztą apelację z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, powołując się

na chorobę jego pełnomocnika trwającą od 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r. Postanowieniem z dnia 18 marca 2004 r. Sąd Rejonowy przywrócił powodowi termin do

wniesienia apelacji.

Postanowieniem z dnia 28 października 2004 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w Opolu odrzucił apelację powoda. Sąd Okręgowy uznał,

że brak było podstaw do przywrócenia powodowi terminu do wniesienia apelacji. Sąd

podniósł, że pełnomocnik powoda wniósł apelację w dniu 19 lutego 2004 r. Skoro

korzystanie przez pełnomocnika powoda ze zwolnienia lekarskiego od dnia 17 lutego

2004 r. nie stanowiło przeszkody do sporządzenia w dniu 18 lutego 2004 r. apelacji i

jej przesłania do Sądu w dniu następnym, to - zdaniem Sądu Okręgowego - nie istniała wówczas przeszkoda do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek

taki został złożony dopiero w dniu 16 marca 2004 r., co zdaniem Sądu Okręgowego

oznacza, że nastąpiło uchybienie terminu określonego w art. 169 § 1 k.p.c.

Na postanowienie to powód wniósł zażalenie, w którym wywiódł w szczególności, że jego pełnomocnik w okresie od 17 lutego 2004 r. do 9 marca 2004 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Apelacja została sporządzona (przygotowana) przed

dniem 17 lutego 2004 r., ponieważ powód był zainteresowany szybkim zakończeniem sprawy. Pełnomocnik powoda, mimo że był chory, wydrukował i podpisał apelację, a następnie poprosił radcę prawnego R.N. o jej wysłanie do Sądu. Ten uczynił to

w dniu 19 lutego 2004 r., gdyż „ze względu na stan chorobowy, został błędnie

poinformowany przez pełnomocnika powoda, iż termin do złożenia apelacji upływa

właśnie w tym dniu". Powód uważa, że niezwłocznie po ustaniu przeszkody w postaci

choroby pełnomocnika, w dniu 16 marca 2004 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 168 § 1 k.p.c., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności

procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność

miała być dokonana, w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia ter-

minu (art. 169 § 1 k.p.c.). Skoro powód twierdzi, że przyczyną uchybienia terminu do

wniesienia apelacji była choroba pełnomocnika trwająca od 17 lutego 2004 r. do 9

marca 2004 r., to termin określony w art. 169 § 1 k.p.c. został zachowany. Powód

złożył bowiem wniosek o przywrócenie terminu w dniu 16 marca 2004 r., czyli w

ciągu tygodnia od ustania choroby (od dnia 9 marca 2004 r.), która jego zdaniem była

przyczyną uchybienia terminu do wniesienia apelacji. Występujący w sprawie problem nie polega więc na uchybieniu (zachowaniu) terminu z art. 169 § 1 k.p.c., lecz

na ocenie, czy choroba pełnomocnika powoda trwająca od dnia 17 lutego 2004 r. do

9 marca 2004 r. usprawiedliwia wniesienie apelacji po terminie. Sąd Okręgowy pośrednio dokonał oceny w tym zakresie, stwierdzając, że skoro powód złożył apelację

w dniu 19 lutego 2004 r., to trwająca wówczas choroba pełnomocnika nie usprawiedliwia wniesienia jej po terminie. Ocena ta jest przedwczesna. Rzeczywiście

można przyjąć, że nie każda choroba usprawiedliwia przekroczenie terminu (por. postanowienie z dnia 27 października 1998 r., I PKN 385/98, OSNAPiUS 1999 nr 23,

poz. 753). Zważyć jednak trzeba, że brak winy strony w niedokonaniu czynności procesowej w terminie (art. 168 § 1 k.p.c.) należy analizować z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie

o swoje interesy (por. np. wyrok z dnia 13 maja 1994 r., I PRN 21/94, OSNAPiUS

1994 nr 5, poz. 85). Zasadę tę należy odnieść do czynności fachowego pełnomocnika strony. Dokonanie przez pełnomocnika czynności procesowej, mimo że istniała

przyczyna usprawiedliwiająca jej niedokonanie, nie może obrócić się na niekorzyść

strony. Jeżeli więc choroba pełnomocnika powoda była tego rodzaju, że usprawiedliwiała złożenie apelacji dopiero po jej ustaniu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, to wniesienie apelacji w czasie choroby, a więc ze starannością przekraczającą

staranność należytą, nie może prowadzić do oceny, iż przekroczenie terminu nastąpiło w sposób zawiniony.

Okoliczności dotyczących takiej oceny Sąd Okręgowy nie ustalił oraz nie rozważył i dlatego należało uznać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane przedwcześnie, co prowadzi do jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.