II PZ 2/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II PZ 2/11

POSTANOWIENIE

Dnia 2 marca 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Gonera (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Małgorzata Gersdorf

SSN Józef Iwulski

w sprawie z powództwa P. B.

przeciwko "K" Agencji Pracy Tymczasowej Spółce z o.o.

o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę ,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 marca 2011 r.,

zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku

Sądu Okręgowego z dnia 7 października 2010 r.,

1. zmienia zaskarżone postanowienie w ten sposób, że w

miejsce kwoty 60 (sześćdziesiąt) złotych zasądza od powoda na

rzecz strony pozwanej kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych

tytułem

zwrotu

kosztów

zastępstwa

procesowego

w

postępowaniu apelacyjnym;

2. nie obciąża powoda obowiązkiem zwrotu stronie pozwanej

kosztów postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy– Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 24 maja

2010 r., oddalił powództwo P. B. przeciwko Agencji Pracy Tymczasowej Spółce z

o.o. o odszkodowanie w kwocie 7.500 zł tytułem niezgodnego z prawem

wypowiedzenia umowy o pracę i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej

kwotę 917 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 900 zł tytułem kosztów

zastępstwa procesowego.

Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł powód, domagając się zmiany

zaskarżonego wyroku przez zasądzenie na jego rzecz od strony pozwanej kwoty

7.500 zł, nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności, ewentualnie o

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,

a także zasądzenie od pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych, w

tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje.

Strona pozwana w odpowiedzi na apelację wniosła o jej oddalenie i

zasądzenie od powoda kosztów postępowania apelacyjnego.

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z 7

października 2010 r., oddalił apelację i zasądził od powoda na rzecz strony

pozwanej kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w

postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy stwierdził, że orzeczenie o kosztach

procesu znajduje podstawę w art. 98 k.p.c. w związku z § 11 ust. 1 pkt 1 i § 12 ust.

1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w

sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb

Państwa

kosztów

pomocy

prawnej

udzielonej

przez

radcę

prawnego

ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Pełnomocnik strony pozwanej wniósł - na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2

k.p.c.- zażalenie na zawarte w wyroku Sądu Okręgowego postanowienie w

przedmiocie

zwrotu

kosztów

zastępstwa

procesowego

w

postępowaniu

apelacyjnym. Zarzucając naruszenie art. 98 § 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c.

oraz w związku z § 11 ust. 1 pkt 1 i § 11 ust. 1 pkt 2 w związku z § 6 pkt 4 oraz § 12

ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w

sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb

Państwa

kosztów

pomocy

prawnej

udzielonej

przez

radcę

prawnego

ustanowionego z urzędu przez ich niewłaściwe zastosowanie, wniósł o zmianę

zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej

dalszej kwoty w wysokości 390 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego

w postępowaniu apelacyjnym, tj. o podwyższenie zasądzonej od powoda tytułem

zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym kwoty 60 zł

do kwoty 450 zł, oraz o zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów

postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że wyrok Sądu Okręgowego w

zaskarżonej części narusza art. 98 k.p.c. w związku z § 11 ust. 1 pkt 1 i § 12 ust. 1

pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w

sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb

Państwa

kosztów

pomocy

prawnej

udzielonej

przez

radcę

prawnego

ustanowionego z urzędu, albowiem sprawa niniejsza (o odszkodowanie) nie

stanowiła żadnej ze spraw, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, tj.

nie była sprawą o nawiązanie umowy o pracę, o uznanie wypowiedzenia umowy o

pracę za bezskuteczne ani też sprawą o przywrócenie do pracy lub ustalenie

sposobu ustania stosunku pracy.

Powód domagał się zasądzenia od strony pozwanej odszkodowania za

niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony

(art. 50 § 3 k.p.), zaś wartość żądanego odszkodowania wynosiła 7.500 zł.

Właściwą

podstawę

do

przyznania

kosztów

zastępstwa

procesowego

w

postępowaniu apelacyjnym w sprawie o odszkodowanie powinny stanowić art. 98 §

3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. oraz § 11 ust. 1 pkt 2 w związku z § 6 pkt 4 i § 12

ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Na podstawie wymienionych przepisów Sąd Okręgowy

powinien był zasądzić od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 450 zł tytułem

zwrotu

kosztów

zastępstwa

procesowego

w

postępowaniu

apelacyjnym,

odpowiadającej pojedynczej stawce minimalnej, zamiast zasądzonej kwoty 60 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie strony pozwanej jest uzasadnione. Sąd Okręgowy błędnie

zastosował przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września

2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez

Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego

ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), co doprowadziło do

zasądzenia

na

rzecz

strony

pozwanej

zaniżonych

kosztów

zastępstwa

procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Według § 11 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, zastosowanego przez Sąd

Okręgowy, w sprawach z zakresu prawa pracy stawkę minimalną wynagrodzenia

radcy prawnego w wysokości 60 złotych zastrzeżono jedynie dla spraw o

nawiązanie umowy o pracę, uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za

bezskuteczne, przywrócenie do pracy i ustalenie sposobu ustania stosunku pracy.

Rozpoznawana sprawa nie należy do żadnej z tych kategorii. Hipotezą normy

zawartej w tym przepisie nie są objęte sprawy o odszkodowanie z tytułu

nieuzasadnionego lub dokonanego z naruszeniem przepisów wypowiedzenia

umowy o pracę zawartej na czas określony. Powód domagał się właśnie

odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę zawartej

na czas określony. Tylko takie roszczenie przysługiwało mu na podstawie art. 50 §

3 k.p., zgodnie z którym w przypadku wypowiedzenia przez pracodawcę umowy o

pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy z

naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tych umów, pracownikowi przysługuje

wyłącznie odszkodowanie. Powód domagał się, co prawda, „uznania za niezgodne

z prawem wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony”, ale wniosek taki nie

stanowił

odrębnego

roszczenia

procesowego

od

żądania

zasądzenia

odszkodowania w kwocie 7.500 zł, a miał służyć jedynie stwierdzeniu przesłanki

uwzględnienia jedynego zgłoszonego roszczenia o odszkodowanie.

Brak jest argumentów, które przemawiałyby za stosowaniem § 11 ust. 1 pkt

1 rozporządzenia do sytuacji nieobjętej hipotezą zawartej w nim normy prawnej,

zwłaszcza wbrew jednoznacznej treści § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia,

określającej minimalną stawkę wynagrodzenia radcy prawnego w sprawach o

wynagrodzenie za pracę lub odszkodowanie inne niż wymienione w pkt 4 jako 75%

stawki obliczonej na podstawie § 6 od wartości wynagrodzenia lub odszkodowania

będącego przedmiotem sprawy.

Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z 24 lipca 2009 r., I PZP

3/09, OSNP 2010 nr 7-8, poz. 83, stwierdzając, że w sprawie o odszkodowanie w

związku z wypowiedzeniem umowy o pracę zawartej na czas określony z

naruszeniem przepisów o wypowiedzeniu takiej umowy opłatę za czynności radcy

prawnego z tytułu zastępstwa prawnego określa się z zastosowaniem § 11 ust. 1

pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w

sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb

Państwa

kosztów

pomocy

prawnej

udzielonej

przez

radcę

prawnego

ustanowionego z urzędu. Uchwała ta odpowiada sytuacji procesowej powstałej w

rozpoznawanej sprawie. W uzasadnieniu tej uchwały Sąd Najwyższy wyraził

pogląd, że wynikający z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia zakres władzy sądu do

zasądzenia opłaty za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, do

rozważenia niezbędnego nakładu pracy pełnomocnika, a także charakteru sprawy i

wkładu pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia,

nie

obejmuje

możliwości

niezastosowania

przepisów

określających

stawki

minimalne. W sprawie o odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie

umowy o pracę zawartej na czas określony z naruszeniem przepisów o

wypowiadaniu takiej umowy opłatę za czynności radcy prawnego określa się więc z

zastosowaniem § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, czyli jako 75% stawki minimalnej

obliczonej od wartości odszkodowania będącego przedmiotem sprawy (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2010 r. I PZ 7/10, niepublikowane).

W

świetle

powyższych

wywodów

należało

przyjąć,

że

należne

pełnomocnikowi strony pozwanej wynagrodzenie za prowadzenie sprawy w

postępowaniu apelacyjnym przed Sądem Okręgowym, obliczone zgodnie z § 11

ust. 1 pkt 2 w związku z § 12 ust. 1 pkt 1 i § 6 pkt 4 rozporządzenia wynosi 450

złotych a nie 60 złotych, jak błędnie przyjął Sąd Okręgowy. Stawka minimalna w

sprawie o wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) w kwocie 7.500 zł wynosi 1.200

zł (§ 6 pkt 4 rozporządzenia). W sprawie z zakresu prawa pracy o odszkodowanie

w kwocie 7.500 zł stawka minimalna ulega redukcji do 75 % i wynosi 900 zł (§ 11

ust. 1 pkt 2 rozporządzenia). W postępowaniu apelacyjnym przed sądem

okręgowym stawka minimalna wynosi 50 % stawki przed sądem pierwszej instancji

(§ 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia), co ostatecznie daje kwotę 450 zł.

Wynagrodzenie w takiej właśnie wysokości należało zasądzić na rzecz strony

pozwanej z tytułu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Mając powyższe na uwadze należało z mocy art. 398 15 w związku z art. 3941

§ 3 k.p.c. zmienić zaskarżone postanowienie i orzec co do istoty sprawy. O

kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnięto na podstawie art. 102 k.p.c.