II PZ 19/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II PZ 19/07

POSTANOWIENIE

Dnia 14 czerwca 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący)

SSN Beata Gudowska

SSN Romualda Spyt (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa U. J.

przeciwko Gminie S., Gminnej Bibliotece Publicznej w S. o wynagrodzenie za czas

pozostawania bez pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 czerwca 2007 r.,

zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych

z dnia 4 stycznia 2007 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi

Okręgowemu - Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych do

ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 stycznia 2007 r. Sąd Okręgowy –

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odrzucił apelację powódki U. J. od wyroku

Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 29 stycznia

2006 r. w sprawie z jej powództwa przeciwko Gminie S. oraz przeciwko Gminnej

Bibliotece Publicznej o zapłatę. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy

wskazał, że

pierwsza apelacja pełnomocnika powódki od wyroku Sądu

Rejonowego skutecznie została odrzucona przez ten Sąd postanowieniem z dnia

4 października 2006 r. W dniu 6 września 2006 r. pełnomocnik powódki złożył

wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, dołączając do niego

apelację oraz wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu

wniosku pełnomocnik powódki stwierdził, że przyczyną uchybienia terminu do

wniesienia apelacji była choroba powódki, trwająca do 30 sierpnia 2006 r. Z

powodu

tej

choroby

powódka

nie

dostarczyła

swojemu

pełnomocnikowi

oświadczenia o stanie majątkowym, koniecznego do skutecznego złożenia wniosku

o zwolnienie od opłaty od apelacji. Postanowieniem z dnia 3 października 2006 r.

Sąd Rejonowy przywrócił powódce termin

do wniesienia apelacji, uznając, że

zachodzą ku temu przesłanki. Stanowiska tego nie podzielił Sąd Okręgowy.

Stwierdził, że wedle twierdzeń pełnomocnika strony, choroba uniemożliwiająca

złożenie oświadczenia o stanie majątkowym trwać miała od 14 do 30 sierpnia 2006

r., tymczasem ani z zaświadczenia lekarskiego, ani z historii choroby nie wynika, w

jakich godzinach pacjentka miała korzystać z wyjazdowej pomocy lekarskiej, jak też

nie wynika, że pacjentka była leczona od dnia 14 sierpnia 2006 r. do dnia 30

sierpnia 2006 r., tym bardziej, że powódka jeszcze tego samego dnia, tj. 14 sierpnia

2006 r. wróciła do domu w S. Zdaniem Sądu Okręgowego dokumentacja lekarska

nie stanowi dowodu na to, iż stan zdrowia powódki uniemożliwiał jej podjęcie

działania osobiście, czy też poprzez inne osoby. Sąd podkreślił, że powódka

mieszka z rodziną, co wynika z oświadczenia majątkowego, a zatem nie było

przeszkód, aby oświadczenie majątkowe zostało wysłane pocztą, jak też nie było

przeszkód, aby powódka skorzystała przy tej czynności z pomocy członków

rodziny, tym bardziej, że jak sama przyznała dysponowała tym oświadczeniem

przed 14 sierpnia 2006 r. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy uznał, że powódka ze

swojej winy uchybiła przedmiotowemu terminowi. Stąd na mocy art. 168 § 1 k.p.c. a

contrario w zw. z art. 370 k.p.c. w zw. z art. 373 k.p.c. orzekł jak w sentencji

postanowienia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powódki zarzucił

naruszenie prawa procesowego, mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.

naruszenie art. 168 § 1 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, że powódka z własnej winy

uchybiła terminowi do wniesienia apelacji i wniósł o uchylenie zaskarżonego

postanowienia.

W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącej podniósł, że

wskazane przez nią przyczyny uchybienia terminu do wniesienia apelacji zostały

źle ocenione przez Sąd Okręgowy. Natomiast trafne stanowisko w tej kwestii zajął

Sąd Rejonowy, który, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, postanowił

przywrócić powódce termin do dokonania czynności procesowej, uznając tym

samym brak winy po jej stronie. Zdaniem pełnomocnika powódki Sąd Okręgowy

dowolnie ocenił dowody przez nią wskazane, ponieważ powódka wprawdzie

wcześniej dysponowała drukiem oświadczenia o stanie majątkowym, lecz było ono

niewypełnione, ponadto potrzebowała czasu na zgromadzenie załączników do tego

oświadczenia, czego z uwagi na dolegliwości bólowe nie mogła uczynić do 30

sierpnia 2006r. Ponadto w zażaleniu podkreślono, że powódka nie miała obowiązku

posłużenia się osobami trzecimi przy sporządzaniu oświadczenia majątkowego, a

nadto, że żadna z osób jej bliskich nie miała możliwości dostarczenia

pełnomocnikowi

oświadczenia

majątkowego,

a

wysłanie

go

pocztą

nie

gwarantowało, że dotrze ono w terminie do pełnomocnika.

Zdaniem pełnomocnika skarżącej, skoro Sąd Okręgowy powziął

wątpliwości co istnienia niezawinionych przez powódkę przyczyn uchybienia

terminu, winien był uzupełnić postępowanie dowodowe, tym bardziej, iż powódka

wskazała

także

inne,

uznane

za

zbędne

przez

Sąd

Rejonowy

(

bo

nieprzeprowadzone) dowody w postaci zeznań świadków, w tym lekarza - autora

zaświadczenia

przedłożonego

przy

wniosku

o

przywrócenie

terminu.

szczególności pominięcie tego ostatniego dowodu nie pozwala,

W

zdaniem

pełnomocnika, na prawidłową ocenę dowodu w postaci zaświadczenia lekarskiego

z dnia 14 sierpnia 2006r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest uzasadnione.

Wprawdzie w zarzutach sformułowanych przez pełnomocnika skarżącej nie

wskazano wprost naruszenia art. 217 & 2 k.p.c., lecz zarzut ten wynika z

obszernego uzasadnienia zażalenia i jest on usprawiedliwiony.

Zgodnie z art. 217 § 1 k.p.c. strona może aż do zamknięcia rozprawy

przytaczać okoliczności faktyczne i dowody na uzasadnienie swych wniosków lub

dla

odparcia

wniosków

i

twierdzeń

strony

przeciwnej,

z

zastrzeżeniem

niekorzystnych skutków, jakie według przepisów niniejszego kodeksu mogą dla niej

wyniknąć z działania na zwłokę lub niezastosowania się do zarządzeń

przewodniczącego i postanowień sądu. W myśl natomiast § 2 tego artykułu sąd

pominie środki dowodowe, jeżeli okoliczności sporne zostały już dostatecznie

wyjaśnione lub jeżeli strona powołuje dowody jedynie dla zwłoki. Z powyższego

przepisu wynika, że wprawdzie sąd nie ma obowiązku przeprowadzenia wszystkich

dowodów wskazanych przez stronę, lecz odmowa dopuszczenia określonego

dowodu nie należy do swobodnego uznania sądu. Pominięcie określonego dowodu,

zgłaszanego przez stronę, jest tylko wtedy uzasadnione, jeśli sąd uzna, że

wszystkie okoliczności sprawy zostały już dostatecznie wyjaśnione, zgodnie z

twierdzeniami tej strony, bądź wtedy, kiedy sąd uzna, że są one nieprzydatne dla

rozstrzygnięcia sprawy lub są zgłaszane jedynie dla zwłoki. Nie może zatem sąd

oprzeć swojego rozstrzygnięcia na wybiórczo przeprowadzonych dowodach, nie

wyjaśniając powodów, dla których pozostałe dowody zostały pominięte.

W przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy, rozstrzygając o przywróceniu

terminu do wniesienia apelacji, nie przeprowadził wszystkich dowodów zgłoszonych

przez powódkę, uznając, że już kilka z nich wyjaśnia sprawę zgodnie z jej

twierdzeniem o niezawinionej przyczynie uchybienia terminu do dokonania

czynności procesowej. Stąd też Sąd Okręgowy, dokonując odmiennych ustaleń w

tej kwestii, nie mógł się ograniczyć wyłącznie do tych dowodów, ocenionych przez

Sąd Rejonowy, lecz jego obowiązkiem było bądź przeprowadzenie pozostałych

dowodów bądź wskazanie, dlaczego tego nie uczynił. Tymczasem w uzasadnieniu

zaskarżonego postanowienia Sąd Okręgowy nie przedstawił swojego stanowiska

odnośnie dowodów z zeznań pozostałych zgłoszonych przez powódkę świadków,

zatem nie jest wiadomym, jakie motywy przemawiały za ich pominięciem.

Nadto

jednoznacznie,

z

uzasadnienia

czy

zaskarżonego

stwierdzenie

Sądu

postanowienia

Okręgowego

o

nie

wynika

bezpodstawnym

przywróceniu przez Sąd Rejonowy terminu do wniesienia apelacji oznacza, że Sąd

Rejonowy winien był wniosek ten

oddalić, czy też odrzucić, chociaż za tym

pierwszym stanowiskiem przemawia wskazana podstawa prawna – art. 168 & 1

k.p.c. Jednakże rozważania Sądu Okręgowego odnośnie stanu zdrowia powódki i

zdolności do podjęcia czynności procesowej dotyczą okresu przed i po terminie do

wniesienia apelacji. Wszystkie te uchybienia powodują konieczność ponownego

rozpoznania kwestii wpadkowej, dotyczącej wniosku o przywrócenie terminu do

wniesienia apelacji. Już teraz natomiast należy zasygnalizować, że w przypadku

uznania choroby za usprawiedliwioną przyczynę uchybienia terminu, koniecznym

będzie rozważenie, kiedy ta przyczyna ustała, a w konsekwencji, czy dochowany

został termin wskazany w art. 169 & 1 k.p.c.

Z tych względów Sąd Najwyższy na mocy art. 3941k.p.c w zw. z art. 39815& 1

k.p.c. orzekł jak w sentencji postanowienia.