II PK 93/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II PK 93/05

POSTANOWIENIE

Dnia 27 kwietnia 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar

w sprawie z powództwa W.W.

przeciwko K. Zakładowi Pracy Chronionej Sp. z o.o. w Ś.

o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie przez pracodawcę umowy o

pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 27 kwietnia 2005 r.,

na skutek kasacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w Ś.

z dnia 14 grudnia 2004 r., sygn. akt VII Pa …/04,

odrzuca kasację.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 14 grudnia 2004 r., VII Pa …/04, Sąd Okręgowy-Sąd Pracy

i Ubezpieczeń Społecznych w Ś. zmienił, w wyniku apelacji obu stron: powoda

W.W. i pozwanego K. - Zakład Pracy Chronionej Sp. z o.o. w Ś., wyrok Sądu

Rejonowego w Ś. w ten sposób, że odsetki ustawowe od zasądzonego

odszkodowania zasądził od dnia 25 lutego 2003 r., zaś koszty procesu za

postępowanie pierwszoinstancyjne obniżył do kwoty 240 zł, oddalił apelacje stron w

pozostałym zakresie i orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego.

Powyższy wyrok zaskarżyła kasacją strona pozwana i zarzucając naruszenie

prawa materialnego – art. 8, 9, 100 § 2 pkt 2 i 6 k.p. oraz art. 83 § 1 w związku z

art. 300 k.p., art. 203 k.h. w związku z art. 58 § 1 k.c. oraz naruszenie przepisów

postępowania – art. 382 w związku z art. 233 § 1 k.p.c. oraz art. 378 § 1 k.p.c.,

wniosła o jego zmianę i oddalenie powództwa za zwrotem kosztów postępowania,

ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do

ponownego rozpoznania.

W ocenie skarżącej „skierowanie kasacji i wniosek o jej rozpoznanie” jest

uzasadniony „powagą wykazanych naruszeń prawa materialnego i procesowego

(...)”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 393 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy, z zastrzeżeniem wyjątków

przewidzianych w § 2, może odmówić przyjęcia kasacji do rozpoznania, jeżeli w

sprawie nie występuje istotne zagadnienie prawne, nie istnieje potrzeba wykładni

przepisów

prawnych

budzących

poważne

wątpliwości

lub

wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów albo gdy kasacja jest oczywiście bezzasadna,

zaś stosownie do przepisu art. 3933 § 1, kasacja - obok oznaczenia zaskarżonego

orzeczenia

ze

wskazaniem

zakresu

zaskarżenia,

przytoczenia

podstaw

kasacyjnych i ich uzasadnienia oraz wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z

oznaczeniem

zakresu

uchylenia

lub

zmiany

-

powinna

zawierać

także

przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie.

Zważywszy, że wstępne badanie kasacji odbywa się przed jej rozpoznaniem,

a więc przed podjęciem oceny, czy przytoczone w kasacji podstawy są

usprawiedliwione (art. 39311 - art. 39313 k.p.c.), należy dojść do wniosku, iż Sąd

Najwyższy powinien dysponować także tymi argumentami strony skarżącej, które jej zdaniem - uzasadniają przyjęcie kasacji do rozpoznania. Bez tych argumentów,

nawiązujących wprost do treści art. 393, kasacja byłaby środkiem odwoławczym

niezupełnym, a selekcja wnoszonych kasacji, dokonywana przez Sąd Najwyższy w

ramach badania wstępnego - nazbyt dowolna Należy jeszcze zwrócić uwagę, że,

nowelizując art. 3933 k.p.c., ustawodawca nie tylko postawił kasacji nowe,

dodatkowe wymaganie konstrukcyjne, ale także zmienił językową i logiczną

strukturę tego przepisu. Dzieląc go na dwa paragrafy, wyraźnie rozgraniczył

wymagania konstrukcyjne kasacji, których spełnienie sprawia, że podejmowana

przez stronę czynność procesowa nosi cechy kasacji (jest kasacją), od wymagań

stawianych kasacji jako pismu procesowemu. Taka metoda konstruowania środków

prawnych jest zresztą charakterystyczna dla wszystkich, znanych kodeksowi

postępowania cywilnego, środków odwoławczych (apelacji - art. 368 i zażalenia art. 394 § 3). Została zastosowana także w odniesieniu do kasacji (art. 393 3 w

poprzednim

brzmieniu),

z

tym

że

obecnie

prawodawca

doprowadził

do

jednoznacznego wyodrębnienia i określenia w § 1 tych wymagań kasacji, które

doktryna określa mianem jej „cech istotnych (kreatywnych)" ( uzasadnienie

postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2000 r. II CKN 1385/00 –

OSNC 2001 nr 3 poz. 51).

W orzecznictwie Sądu Najwyższego, pochodzącym zarówno z okresu

obowiązywania kodeksu postępowania cywilnego z 1930 r., jak i z okresu po dniu 1

lipca 1996 r., przekonywająco i jednoznacznie wyjaśniono, że braki kasacji w

zakresie elementów konstrukcyjnych powodują, iż kasacja jest dotknięta tzw.

brakiem istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym dla usuwania braków

formalnych, i w związku z tym podlega odrzuceniu a limine (por. np. orzeczenie

Sądu Najwyższego z dnia 14 września 1936 r., C.II. 859/36, Zb. Urz. 1937, poz.

109, orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1936 r., C.II. 1811/36,

"Przegląd Prawa i Administracji im. E. Tilla" 1937, nr 2, poz. 118, uchwała składu

siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1938 r., C.III. 319/37, Zb.

Urz. 1938, poz. 303, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 października

1997 r., II CKN 404/97, OSNC 1998, nr 4, poz. 59 albo postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 21 marca 2000 r., II CKN 711/00, OSNC 2000, nr 7-8, poz.

151).

W związku z powyższym należy wyrazić pogląd, że brak kasacji w zakresie

przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie (art. 393 3 § 1 pkt 3

k.p.c.) nie podlega naprawieniu w sposób właściwy dla usuwania braków

formalnych pisma procesowego, co powoduje odrzucenie kasacji bez wzywania o

uzupełnienie tego braku.

W niniejszej kasacji nie zostały przedstawione okoliczności, o jakich mowa

w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w kasacji skarżący

przedstawił

wywody

i

argumentację

prawną

stanowiące

uzasadnienie

przytoczonych podstaw kasacyjnych ( art. 3933 § 1 pkt 2 k.p.c.). Tymczasem, jak

trafnie przyjęto w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r. V

CKN 1780/00 (OSNC 2001 nr 3 poz. 52), odwołanie się przez skarżącego do

uzasadnienia podstaw kasacyjnych, bez przedstawienia okoliczności wskazanych

w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c., nie stanowi spełnienia obowiązku określonego w art.

393 k.p.c.

W uzasadnieniu postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2001 r. III

CZ 36/01 (OSNC 2002 nr 2 poz. 22) sformułowano prawidłowy pogląd, że

„stawiane kasacji wysokie wymagania profesjonalne (por. art. 3932 k.p.c.) są

wystarczającym oparciem dla tezy, że okoliczności uzasadniające rozpoznanie kasacji powinny być, podobnie jak pozostałe elementy przewidziane w art. 3933 § 1

k.p.c., przedstawione w wydzielonej części kasacji, jako odrębny typograficznie element pisma procesowego, obok oznaczenia zaskarżonego orzeczenia ze

wskazaniem zakresu zaskarżenia, przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich

uzasadnienia, a także wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem

zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Kasacja powinna być zatem tak

skonstruowana i zredagowana, aby zarówno przeciwnik procesowy, jak i Sąd Najwyższy, nie musiał poszukiwać w wywodzie kasacyjnym, a tym bardziej domyślać

się, wszystkich jej elementów.

Z kolei w postanowieniu z dnia 10 maja 2001 r. II CZ 35/01 (OSNC 2002 nr 1

poz. 11 Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających

rozpoznanie kasacji ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie

prawne ( art. 3933 § 1 pkt 3 i art. 393 § 1 pkt k.p.c.), polega na sformułowaniu tego

zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen.

W konkluzji należy stwierdzić, że niniejsza kasacja nie spełnia żadnego z tych

wymagań

odnoszącego

się

do

obowiązku

przedstawienia

okoliczności

uzasadniających rozpoznanie kasacji.

Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.