II PK 112/16 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II PK 112/16 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Prusinowski w sprawie z powództwa M. K. ‎przeciwko C. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. ‎o odszkodowanie,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 21 lutego 2017 r.,‎skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego w W. ‎z dnia 26 października 2015 r., sygn. akt XXI Pa (…), I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, II. zasądza od powódki na rzecz pozwanej 240 zł (dwieście czterdzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 października 2015 r. Sąd Okręgowy w W. na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 18 marca 2015 r. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że oddalił powództwo M. K. przeciwko C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o odszkodowanie.Skargę kasacyjną oparto na naruszeniu przepisów prawa materialnego: art. 45 w zw. z art. 30 § 4 k.p. oraz na naruszeniu przepisu postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: art. 233 § 1 k.p.c.Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując, że skarga jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 pkt 4 k.p.c.), ponieważ w toku postępowania apelacyjnego i podejmowanych czynności decyzyjnych związanych z wydaniem zaskarżonego orzeczenia nie została zrealizowana zarówno funkcja rozpoznawcza, jak i kontrolna tego sądu, których założenia i istota zostały wyjaśnione w uchwałach Sądu Najwyższego - mających moc zasad prawnych - z 23 marca 1999 r., III CZP 59/98 (OSNC 1999 nr 7-8, poz. 124) i z 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07 (OSNC 2008 nr 6, poz. 56).Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania uzasadniła również faktem, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące art. 45 w zw. z art. 30 § 4 k.p., polegające na odpowiedzi na pytanie, czy ustalone przez sąd okoliczności mogące świadczyć o utracie zaufania przez pracodawcę do pracownika, a niewymienione przez pracodawcę w przyczynach wypowiedzenia umowy o pracę, mogą stanowić podstawę uznania, że wypowiedzenie umowy o prace było uzasadnione.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie dostarcza powodów uzasadniających jej przyjęcie do rozpoznania. W niniejszej sprawie sądy obu instancji uznały, że utrata zaufania do pracownika, wskazana w oświadczeniu pracodawcy łącznie z innymi przyczynami rozwiązania stosunku pracy, stanowi pochodną tych pozostałych przyczyn. Sądy postrzegały utratę zaufania jako skutek innych zarzucanych uchybień, uznając, że jeżeli przyczyny utraty zaufania do pracownika są prawdziwe, obiektywne i racjonalne, to mogą uzasadniać wypowiedzenie.Takie postrzeganie „utraty zaufania” jest zgodne z ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego.

W wyroku dnia 17 grudnia 2014 r. (I PK 122/14, LEX nr 1621320) Sąd Najwyższy uznał, że w przypadku, gdy uzasadnioną przyczyną wypowiedzenia byłaby utrata zaufania spowodowana naruszeniem „zwykłych” obowiązków pracowniczych, konieczne jest wskazanie konkretnej i rzeczywistej przyczyny oraz obiektywnych i racjonalnych przesłanek utraty zaufania, które wykluczają subiektywne i arbitralne oceny pracodawcy. Stanowisko to zostało potwierdzone w wyroku z dnia 24 października 2013 r., w którym Sąd wskazał nadto, że obiektywna naganność zachowania pracownika jako podstawa utraty zaufania do niego ze strony pracodawcy musi być oceniana w kontekście wszelkich okoliczności faktycznych (II PK 24/13, LEX nr 1506110).W rozpoznawanej sprawie Sąd Okręgowy dokonując oceny materiału dowodowego poczynił częściowo odmienne ustalenia faktyczne niż Sąd Rejonowy, co doprowadziło do oddalenia powództwa.

Uznał, że waga i doniosłość przyczyn wypowiedzenia, które zostały w toku procesu wykazane, stanowiły dostateczną podstawę utraty zaufania do powódki, a w rezultacie uzasadniały także wypowiedzenie łączącej strony umowy o pracę. Sąd odwoławczy wskazał na występujące po stronie powódki trudności we współpracy, agresywny styl komunikowania się z przełożonymi oraz z klientami, formułowanie bezpodstawnych oskarżeń pod adresem współpracowników, wygłaszanie niepochlebnych opinii o pracownikach klientów pozwanego oraz powtarzające się systematycznie kilkudniowe nieobecności.

Ustalenia i rozważania Sądu odwoławczego korespondują ze wskazanymi w oświadczeniu pracodawcy przyczynami wypowiedzenia umowy o pracę. Zauważyć zatem należy, że sformułowane przez powódkę zagadnienie prawne zostało oparte na fałszywym założeniu. Ponieważ w toku procesu Sąd Okręgowy nie ustalił odmiennych okoliczności mogących świadczyć o utracie zaufania do pracownika niż wskazane przez pracodawcę, brak jest podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy wypowiedzenie umowy o pracę może być uznane za uzasadnione na podstawie innych przyczyn utraty zaufania do pracownika niż sformułowane w tym wypowiedzeniu.

Nadto należy zauważyć, że w zakresie przyczyn wypowiedzenia skarżąca polemizuje z ustaleniami faktycznymi Sądu Okręgowego, co nie zasługuje na uznanie w świetle art. 39813 § 2 k.p.c.Chybiony jest również zarzut oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Ujęta w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka ma miejsce wtedy, gdy zasadność podniesionych w niej zarzutów wynika prima facie, bez głębszej analizy prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji, o charakterze elementarnym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2015 r., IV CSK 263/15, LEX nr 1940571).

Chodzi zatem o taką sytuację, gdy nie tylko zgłoszony zarzut jest słuszny, ale także stwierdzona nieprawidłowość jest tego rodzaju, że powoduje jaskrawą wadliwość zaskarżonego orzeczenia. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15, LEX nr 2057365). W rozpoznawanej sprawie, w świetle postawionych zarzutów, nie można mówić o tym, że skarga jest oczywiście uzasadniona. Nie znajdując podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

O kosztach procesu rozstrzygnięto na podstawie reguły z art. 98 k.p.c. i art. 99 § 1 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c. l.n