Supreme Court suspends proceedings due to systemic ECHR violations in judicial appointment procedures requiring legislative action.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court suspended the proceedings to allow the legislature time to address systemic procedural flaws violating the ECHR. The case involved a dispute over railway fee rates where the Court noted that such systemic issues stem from the judicial appointment process, which is the legislature's responsibility. Although the pilot judgment deadline had passed without legislative changes, the Sejm's recent decision to incorporate judges' opinions into the selection process for the Judicial Council removed the grounds for further suspension.
Legislator headnote
AI generatedArt. 178 ust. 1 Konstytucji RP; art. 267 TFUE; Art. 6 ust. 1 EKPC: The Supreme Court lacks jurisdiction to remedy systemic procedural defects violating the ECHR or EU law, as these issues require legislative reform; suspension of proceedings is appropriate only until the legislature demonstrates a clear will to comply with pilot judgments.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
II NSK 132/23 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Księżak w sprawie z odwołania O. spółki akcyjnej w P.(dawniej P. spółki akcyjnej w P.) przeciwko Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego z udziałem zainteresowanego P. spółki akcyjnej w W. o zatwierdzenie stawek jednostkowych opłaty podstawowej na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 10 marca 2026 r. na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 14 czerwca 2023 r., sygn. VII AGz 214/23 podejmuje zawieszone postępowanie.
UZASADNIENIE
Europejski Trybunał Praw Człowieka w wyroku pilotażowym z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21 zobowiązał Państwo Polskie do przeprowadzenia w terminie 12 miesięcy stosownych zmiany legislacyjnych, usuwających wady procesowe, które skutkują naruszeniem przez Polskę art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Na te same uchybienia systemowe wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 21 grudnia 2023 r., C 718/21. W Rzeczypospolitej Polskiej sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP).
Sąd Najwyższy nie ma możliwości usunięcia wad procesowych, które prowadzą do naruszenia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i europejskiego prawa traktatowego (art. 267 TFUE), bowiem mają one charakter systemowy i wiążą się z procedurą nominowania sędziów. To rolą ustawodawcy jest przeprowadzenie odpowiednich zmian legislacyjnych. Państwo ponosi odpowiedzialność za to, czy a jeśli tak to w jaki sposób zmienić prawo i doprowadzić do jego zgodności z traktatami i konwencją. Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie zawiesił postępowanie, dając tym samym czas władzy ustawodawczej i wykonawczej na podjęcie decyzji w tym zakresie i ewentualne wprowadzenie zmian.
Mimo upływu długiego czasu, znacznie wykraczającego poza granice wyznaczone w wyroku pilotażowym, zmiany legislacyjne w tym obszarze nie nastąpiły. Z powszechnie dostępnych informacji wynika, że brak jest zgody politycznej w zakresie wyznaczonym w/w wyrokiem. Marszałek Sejmu rozpoczął procedurę wyboru przez Sejm RP sędziów – członków Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie przepisów, które stały się głównym powodem stwierdzenia nieprawidłowości przez trybunały. Zarazem Sejm RP przyjął uchwałę, w której wyraził wolę uwzględnienia przy wykonywaniu wyboru członków Krajowej Rady Sądownictwa opinii sędziów.
W konsekwencji należy uznać, że ustały przesłanki dalszego zawieszenia postępowania, bowiem Rzeczpospolita Polska jednoznacznie dała wyraz braku woli dokonania zmian normatywnych, natomiast skorygowała faktyczny sposób realizowania ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa a zatem wyraziła wolę odnośnie do sposobu reakcji na zobowiązania wynikające z wyroku pilotażowego. Odpowiedzialność za skutki ewentualnego stwierdzenia, że ten sposób realizacji wyroku jest nieprawidłowy czy niewystraczający, ponosić będzie władza wykonawcza i ustawodawcza. [a.ł]