II KZ 10/20 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II KZ 10/20 POSTANOWIENIE Dnia 7 maja 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie K. K. , skazanego za czyn art. 200 § 1 k.k., art. 201 k.k., art. 202 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 7 maja 2020 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 21 stycznia 2020 r., sygn. akt II AKo (…), o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 31 marca 2015 r., sygn. akt II K (…), utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt IV Ka (…), na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie UZASADNIENIESkazany K.

K. pismem z dnia 20 kwietnia 2019 r. (data wpływu do Sądu Apelacyjnego w (…) – 7 maja 2019 r.), zatytułowanym „Wniosek” wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. II K (…) Sądu Rejonowego w P. . Skazany wniósł o wyznaczenie obrońcy z urzędu, uzasadniając to swoją sytuacją majątkową (k. 950, k. 955). Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…), zarządzeniem z dnia 12 lipca 2019 r., wyznaczył mu obrońcę z urzędu w osobie adw. M. K. (k. 959). Wyznaczony obrońca sporządził opinię, w której nie stwierdził podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 31 marca 2015 r., sygn. akt II K (…), utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 lipca 2015 r., sygn. akt IV Ka (…) (k. 963 – 969 - opinia).

Zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 21 sierpnia 2019 r. wezwano skazanego do uzupełnienia braku formalnego wniosku o wznowienie postępowania poprzez sporządzenie i podpisane go przez adwokata lub radcę prawnego z wyboru w terminie 7 dni (od daty doręczenia pisma z wezwaniem) pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku (k. 972).Korespondencję zawierającą powyższe wezwanie do uzupełniania braku formalnego skazany odebrał w dniu 28 sierpnia 2019 r. (k. 973 - epo). W odpowiedzi na powyższe K. K. w piśmie z dnia 28 sierpnia 2019 r. (nadanym w dniu 29 sierpnia 2019 r.) zatytułowanym „Zażalenie” podważył jakość pracy obrońcy, wskazując na brak kontaktu z adwokatem i nierzetelność sporządzonej opinii (k. 974).

Zarządzeniem z dnia 9 września 2019 r. ww. pismo zostało potraktowane jako wniosek o wyznaczenie kolejnego obrońcy z urzędu (k. 974). W dniu 10 września 2019 r. Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…), na podstawie art. 81 § 2 k.p.k., odmówił skazanemu K. K. wyznaczenia nowego obrońcy z urzędu do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania. Po rozpoznaniu zażalenia skazanego na ww. zarządzenie, postanowieniem z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt II AKo (…) Sąd Apelacyjny w (…) utrzymał je w mocy (k. 979 – zarządzenie, k. 983 – zażalenie, k. 989 – postanowienie).Zarządzeniem z dnia 21 stycznia 2020 r.

Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…), na podstawie art. 429 § 1 k.p.k., art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego przez skazanego K. K. (k. 995).Powyższe zarządzenie zostało zaskarżone przez skazanego, który przede wszystkim przytoczył szereg zastrzeżeń dotyczących postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. , sygn. akt II K (…). Skazany odniósł się również do złożonego wniosku o ponowne wyznaczenie obrońcy z urzędu, którego nie uwzględniono.

Odnosząc się do zaskarżonego zarządzenia K. K. stwierdził, że „odmowa przyjęcia wniosku zablokowała jego prawa mimo, iż Sąd Apelacyjny posiadał wiedzę o uczestnictwie osoby nieuprawnionej z art. 47 § 1 k.p.k. oraz znał inne przestępstwo, które doprowadziło do niesłusznego skazania w sprawie II K (…) Skarżący nie sformułował wniosków końcowych.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Złożone zażalenie nie jest zasadne, bowiem zaskarżone zarządzenie jest prawidłowe. Nie budzi wątpliwości, że zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 21 stycznia 2020 r. w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania oparte było na prawidłowych ustaleniach faktycznych związanych z brakiem formalnym pisma, który nie został uzupełniony w terminie, a brak był tego rodzaju, że pismo nie mogło otrzymać biegu.

Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że wniosek o wznowienie postępowania spełniający wymóg z art. 545 § 2 k.p.k. nie wpłynął, wobec tego niezbędne było wydanie decyzji zgodnej z przepisem art. 120 § 2 k.p.k. w zw. z art. 545 § 2 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. Przepis art. 545 § 2 k.p.k. przesądza, że jeśli wniosek o wznowienie postępowania nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego. Zatem złożenie wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego osobiście przez samego wnioskodawcę (skazanego, ukaranego), jest czynnością prawnie bezskuteczną.

Sam skarżący w złożonym zażaleniu nie kwestionuje oczywistego faktu, że nie dopełnił warunku z 545 § 2 k.p.k. Termin do uzupełnienia braku formalnego, o którym mowa w art. 120 § 1 k.p.k., nie został przez skarżącego dotrzymany. W tych okolicznościach powody zawarte w zażaleniu nie mogą podważyć wydanego zarządzenia. Sformułowane w zażaleniu argumenty odnoszą się do zakończonego prawomocnym wyrokiem postępowania, jak również odzwierciedlają niezadowolenie strony z opinii adwokata wyznaczonego z urzędu, dotyczącej braku podstaw do wznowienia postępowania.

Krytyczna ocena przez skazanego jakości opinii sporządzonej przez adwokata nie powoduje, że konieczne jest wyznaczenie mu kolejnego obrońcy z urzędu. W tym miejscu należy przypomnieć stanowisko zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 30 grudnia 2016 r., IV KZ 69/19, w którym stwierdzono, że: „(…) zarówno art. 42 ust. 2 Konstytucji RP, jak i regulacja przewidziana w art. 83 k.p.k. nie daje gwarancji wyznaczania kolejnych obrońców z urzędu, o ile dotychczasowi nie spełniają oczekiwań mandanta”. Zajęcie odmiennego stanowiska musiałoby skutkować wyznaczaniem skazanemu kolejnych obrońców z urzędu aż do momentu, w którym znajdzie się adwokat lub radca prawny gotowy sporządzić i wnieść żądany przez skazanego wniosek.

Takie postąpienie pozostawałoby w sprzeczności z treścią art. 84 § 3 k.p.k., który uprawnia obrońcę wyznaczonego z urzędu do sfomułowania stanowiska, że nie znalazł podstaw do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Natomiast w sytuacji wystąpienia uchybień w świadczeniu pomocy prawnej przez wyznaczonego obrońcę z urzędu można takowe sygnalizować właściwej miejscowo Izbie Adwokackiej. Z uwagi na fakt, że K. K. nie usunął braków formalnych wniosku o wznowienie postępowania, wydanie zaskarżonego zarządzenia stało się konieczne.

Jest ono merytorycznie słuszne, dlatego też zostało utrzymane w mocy. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.