Legislator Case Law & Legislation
II KS 9/22 AI generated

II KS 9/22 · Sąd Najwyższy

Case Number II KS 9/22
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome postanowienie

Legislator summary

AI generated

Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. IV K (…), J. S., M. Ł. i A. S. zostali uniewinnieni od zarzutów popełnienia czynów z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k., zaś J. S. od zarzutu popełnienia czynu z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. Na skutek rozpoznania apelacji wniesionej od tego orzeczenia przez prokuratora, wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia ‎4 stycznia 2022 r., sygn. VI Ka (…), powyższy wyrok został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Legislator headnote

AI generated

art. 18 § 3 k.k, art. 286 § 1 k.k, art. 18 § 2 k.k, art. 454 § 1 k.p.k, art. 7 k.p.k, art. 435 k.p.k; II KS 9/22 · Sąd Najwyższy: Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. IV K (…), J. S., M. Ł. i A. S. zostali uniewinnieni od zarzutów popełnienia czynów z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k., zaś J. S. od zarzutu popełnienia czynu z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. Na skutek rozpoznania apelacji wniesionej od tego orzeczenia przez prokuratora, wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia ‎4 stycznia 2022 r., sygn. VI Ka (…), powyższy wyrok został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Keywords

AI generated
forgery of official documents false unsworn testimony unauthorized representation fraudulent obtaining of a benefit misleading the judicial authorities dismissal of fraud charges

Cited Legislation

AI generated
art. 18 § 3 k.k
zostali uniewinnieni od zarzutów popełnienia czynów z art. 18 § 3 k.k.
art. 286 § 1 k.k
z art. 286 § 1 k.k., zaś J.
art. 18 § 2 k.k
od zarzutu popełnienia czynu z art. 18 § 2 k.k.
art. 454 § 1 k.p.k
uznając, iż zachodzą okoliczności wymienione w art. 454 § 1 k.p.k.
art. 7 k.p.k
Wyeksponowanie wad rozumowania sądu meriti i dokonanie kompleksowej analizy materiału dowodowego w sposób czyniący zadość art. 7 k.p.k.
art. 435 k.p.k
art. 536 k.p.k
art. 437 § 2 k.p.k
Wskazane w treści skargi wątpliwości odnoszące się do podstawy rozstrzygnięcia i cytowane orzecznictwo w zakresie wzajemnych korelacji pomiędzy określonymi w art. 437 § 2 k.p.k.
AI generated
II KS 9/21
Prokurator oskarżył J. B., W. B., C. J. , J. S., M. Ł., A. S., R. L. i J. K. o czyny z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k., a J. S. o czyn z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. Istotą przestępstw miało być udzielenie na przestrzeni lat 2012-2013 innym osobom pomocy w wyłudzeniu od Skarbu Państwa mienia (dotacji na realizację projektów szkoleń nadzorowanych przez podmiot związany z Ministerstwem Pracy i Polityki Społecznej) poprzez niezgodne z prawdą potwierdzenie udziału w tych szkoleniach.
IV Ka 623/12
B. oskarżony był o to, że w dniu 11 lutego 2011 r. w L., działając wspólnie i w porozumieniu z A. R., pomógł mu doprowadzić pracownika (...)Kasy(...) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 20.000zł za pomocą wprowadzenia w błąd, w ten sposób, że dla uzyskania dla niego kredytu podrobił stwierdzające nieprawdę zaświadczenie o zatrudnieniu A. R. na czas nieokreślony od dnia 01.02.2010 r. w firmie(...)z siedzibą w W., na stanowisku montera płyt kartonowe - gipsowych, które następnie przekazał w/w celem przedłożenia jako autentycznego przy podpisywaniu przez niego umowy kredytowej, co miało istotne znaczenie dla uzyskania wymienionego wsparcia finansowego przez A. R., który nie dokonał żadnej wpłaty tytułem spłaty rat udzielonego kredytu, czym działał na szkodę (...)Kasy(...)
IV KK 98/22
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 11 sierpnia 2021r.
II K 211/23
UZASADNIENIE Formularz UK 1 Sygnatura akt II K 211/23 Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd możeograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343,art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcieo karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacjizawartych w częściach 3–8 formularza. 1. USTALENIE FAKTÓW 1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nieprzypisano) 1. S. W. w dniu 3 kwietnia 2023 roku w C. ze skutkiem w W., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, udzielił pomocnictwa nieustalonej osobie w doprowadzeniu T. R. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 250 złotych poprzez udostępnienie rachunku bankowego o nr (...) i przyjęcie przelewu pieniędzy w kwocie 250 złotych, z której pobrał kwotę 150 złotych, a następnie pozostałą kwotę przelał na rachunek bankowy dalszej nieustalonej osoby, w wyniku czego powstała strata w kwocie 250 złotych na szkodę T. R., tj. o przestępstwo z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione Dowód Numer karty 1. 26 marca 2023 roku K. G. zaproponował S. W. by udostępnił mu założony na jego imię i nazwisko rachunek bankowy celem uiszczana na niego przelewów w zamian za uzyskanie korzyści majątkowej. Kwoty te następnie S. W. miał przekazywać przelewem BLIK na numer telefonu wskazany przez K. G.. S. W. wyraził na to zgodę i udostępnił K. G. swój rachunek bankowy o nr (...) 3 kwietnia 2023 roku T. R. przeglądał ogłoszenia na portalu internetowym (...) w poszukiwaniu foteli typu „kokon” dla swojej matki. Gdy znalazł interesującą ofertę, skontaktował się ze sprzedającym podającym się za G. D. i przelał mu umówioną kwotę 250 złotych na podany rachunek bankowy o nr (...). Następnie kontakt ze sprzedającym się urwał, a zamówiony towar nie został dostarczony. Po przyjęciu przelewu od T. R., S. W. pozostawił dla siebie 150 złotych, a pozostałą kwotę przelał na rachunek bankowy (przelew na numer (...) wskazany przez K. G.) nieustalonej osoby. wyjaśnienia oskarżonego S. W. w części zeznania świadka M. W. zeznania świadka T. R. zeznania świadka A. J. zeznania świadka K. G. w części zeznania świadka K. C. potwierdzenie przelewu dokumentacja bankowa (...) dokumentacja operatora (...) S.A. dokumentacja operatora (...) (...) odpowiedź (...) wydruki rozmów zapis rozmów k. 39-39v, 69 k. 72v, 00:19:39 – 00:28:13 na k. 130v-131v k. 2v-3, 00:08:33 – 00:16:27 na k. 129v-130 k. 90v-91, 00:03:15 – 00:35:13 na k. 136v-138 00:02:45-01:12:21 na k. 148v-151v 00:03:59-00:37:22 na k. 181v-182v k. 8 k. 28 (koperta) k. 66 (koperta) k. 84 (koperta) k. 31-31v k. 9-15, 42-51 k. 170 2. S. W. posiada obywatelstwo polskie, legitymuje się wykształceniem średnim, z zawodu jest technikiem ekonomistą. Nie pracuje, jest kawalerem, nie posiada dzieci, nie ma majątku ruchomego ani nieruchomego, nie był i nie jest leczony psychiatrycznie. Nie ma nikogo na swoim utrzymaniu. Nie był uprzednio karany. dane osobowe podane przez podejrzanego do protokołu informacja z (...) k. 38-38v, 68-68v k. 56, 128, 146, 180 1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nieprzypisano) ---- S. W. w dniu 03 kwietnia 2023 roku w nieustalonym dotąd miejscu ze skutkiem w W., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził T. R. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem co do możliwości wywiązania się z zawartej umowy sprzedaży dwóch foteli typu „kokon” na portalu społecznościowym F. w zakładce M., a następnie przyjął na swój rachunek bankowy o nr (...) pieniądze w kwocie 250,00 złotych i nie wydał zakupionego towaru, ani nie zwrócił pieniędzy, powodując straty w wysokości 250,00 złotych, działając na szkodę T. R.. Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione Dowód Numer karty Wystawienie przez S. W., na portalu społecznościowym F. w zakładce M. oferty sprzedaży dwóch foteli typu „kokon”, prowadzenie korespondencji z T. R. podając się za G. D., doprowadzenie do rozporządzenia mieniem w kwocie 250 złotych, wprowadzenie pokrzywdzonego T. R. w błąd co do możliwości wywiązania się z zawartej umowy. wyjaśnienia oskarżonego S. W. w części zeznania świadka M. W. wydruki rozmów zapis rozmów k. 39-39v, 69 k. 72v, 00:19:39 – 00:28:13 na k. 130v-131v k. 9-15, 42-51 k. 170 Oskarżony padł ofiarą przestępstwa ze strony K. G.. dokumentacja bankowa (...) wydruki rozmów zapis rozmów k. 28 (koperta) k. 9-15, 42-51 k. 170 2. OCENA DOWODÓW 2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.1 wyjaśnienia oskarżonego S. W. w części Na wiarę zasługują wyjaśnienia S. W. w części zgodnej z ustaleniami faktycznymi poczynionymi w niniejszej sprawie. Sąd dął wiarę oskarżonemu, że nie wystawił na portalu społecznościowym F. w zakładce M. oferty sprzedaży dwóch foteli typu „kokon”, na którą odpowiedział T. R., że udostępnił K. G. swoje konto bankowe, na które następnie otrzymywał przelewy, które następnie przekazywał na podane przez niego numery telefonu za pośrednictwem (...)oraz że uzyskał w ten sposób korzyść majątkową. Wyjaśnienia w tej części są spójne i konsekwentne oraz znajdują potwierdzenie w zeznaniach świadków M. W., K. C., K. G. w części uznanej za wiarygodną, a przede wszystkim w dowodach z dokumentów w postaci zestawienia operacji i wydrukach korespondencji. 1.1.1. zeznania świadka M. W. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka M. W. w całości, bowiem są one konsekwentne i logiczne, a ponadto znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym w postaci dokumentów, jak również w wyjaśnieniach oskarżonego w części uznanej za wiarygodne. Świadek jest matką oskarżonego i informacje o czynie objętym aktem oskarżenia ma jedynie od syna. Potwierdziła, że jej syn udostępnił swój rachunek bankowy koledze, na który były dokonywane przelewy przez inne osoby, a uzyskane w ten sposób środki, syn przelewał na inne podane przez znajomego konta. W ocenie Sądu brak jest podstaw do zakwestionowania wiarygodności zeznań świadka. Okoliczność, iż świadek jest matką oskarżonego nie daje podstaw do twierdzenia, aby miała ona w jakikolwiek sposób zatajać prawdę. Świadek ponad wszelką wątpliwość zeznała dokładnie to, co było jej rzeczywiście wiadome. 1.1.1 zeznania świadka T. R. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka T. R. w całości, bowiem są one konsekwentne i logiczne, a ponadto znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym w postaci dokumentów. Pokrzywdzony w sposób szczegółowy przedstawił zarówno okoliczności dotyczące nawiązania kontaktu z osobą, która oferowała sprzedaż foteli, przedstawionej przez nią oferty i dokonania przelewu, jak również braku jej realizacji. Zeznania te, w sposób nie budzący wątpliwości, potwierdziły, iż pokrzywdzony został wprowadzony w błąd, co w konsekwencji doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia jego mieniem. 1.1.1 zeznania świadka A. J. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka A. J. w całości. Zeznania te są w ocenie Sądu szczere i logiczne, a ponadto znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym w szczególności w postaci dokumentów. Świadek szczegółowo przedstawiła wyłącznie to, co było jej rzeczywiście wiadome w sprawie. Świadek jest babcią K. G. i to na nią był zarejestrowany jeden z numerów telefonu(...), wskazanych przez K. G. S. W. do dokonywania przelewów. W rzeczywistości numer ten był użytkowany przez jeszcze inną osobę - świadka K. C. ówczesną konkubinę K. G.. 1.1.1 zeznania świadka K. G. w części Sąd dał wiarę zeznaniom K. G. w części zgodnej z ustaleniami faktycznymi poczynionymi w sprawie. Świadek potwierdził, że jest znajomym oskarżonego oraz że jeden z numerów wskazanych przez niego S. W., na który oskarżony miał przelewać środki pieniężne, był używany przez jego ówczesną dziewczynę K. C.. Potwierdził także, że korespondował z S. W. pod koniec marca i w kwietniu 2023 roku odnośnie udzielenia mu pomocy w przekazywaniu pieniędzy. Zeznania świadka w tej części korelują z wyjaśnieniami oskarżonego w części uznanej za wiarygodne, zeznaniami świadka K. C., jak również z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie w postaci dokumentów, w szczególności z wydrukami korespondencji. 1.1.1 zeznania świadka K. C. Sąd dał wiarę zeznaniom K. C. w całości, bowiem były one spójne i logiczne. Świadek była faktycznym użytkownikiem numeru(...) oraz ówczesną partnerką K. G.. Potwierdziła, że otrzymywała przelewy od nieznanych osób, także za pośrednictwem (...) na użytkowany przez siebie numer telefonu i że o ile otrzymała, to jedynie przez (...), przelewy od S. W.. Sąd nie znalazł podstaw, by zakwestionować prawdziwość zeznań K. C.. Świadek zeznała tylko to, co było jej rzeczywiście wiadome. Ponadto zeznania je korelują z wyjaśnieniami oskarżonego w części uznanej za wiarygodne, zeznaniami A. J. i dowodami z dokumentów w szczególności zestawieniem transakcji. 1.1.1. 1.1.1. 1.1.1. 1.1.1 1.1.1 1.1.1 1.1.1 1.1.2 1.1.2 potwierdzenie przelewu dokumentacja bankowa (...) dokumentacja operatora (...) S.A. dokumentacja operatora (...) (...) odpowiedź (...) wydruki rozmów zapis rozmów dane osobowe podane przez podejrzanego do protokołu informacja z (...) Nie budziły wątpliwości w zakresie ich treści, ich prawdziwość nie była kwestionowana w toku postępowania. 2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczeniadla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt1.1 albo 1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ----- wyjaśnienia oskarżonego S. W. w części Sąd nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonego w części, w której podał, że nie wiedział skąd pochodzą środki pieniężne spływające na jego konto bankowe i nie miał świadomości, że udziela pomocnictwa w oszustwie, jak również co do wysokości uzyskanej korzyści majątkowej. Wyjaśnienia S. W. w tym zakresie stoją w sprzeczności z materiałem dowodowym w postaci dokumentów, w szczególności zestawienia operacji, z wydrukami rozmów oraz zapisami na pendrive, jak również z zasadami doświadczenia życiowego. Z zestawienia operacji na rachunku bankowym oskarżonego za okres od 03 do 04 kwietnia 2023 roku wynika, iż na jego konto wpłynęło między innymi 9 przelewów, od różnych osób, w tym od T. R.. Uzyskane w ten sposób środki następnie w znacznej części (pomniejszone łącznie o kwotę 200 złotych), zostały przez niego przekazane przelewem na numer (...) (podany przez K. G.). We większości przelewów przychodzących był podany tytuł przelewu, jednoznacznie wskazujący na to, że środki są zapłatą za zakup wskazanych w tytule przedmiotów. Podkreślić należy, że oskarżony pomimo udostępnienia danych numeru konta, nie utracił faktycznej możliwości kontroli przedmiotowego rachunku, tak w zakresie dokonywania operacji, jak również wglądu do posiadanego rachunku i wiedzy o dokonanych transakcjach. Z powyższego wynika zatem, że nawet gdyby oskarżony nie został w pełni powiadomiony przez K. G. o źródle pochodzenia środków, najpóźniej w momencie otrzymania pierwszego z przelewów, mógł już przewidywać możliwość popełnienia w tej sytuacji przestępstwa oszustwa, a skoro tego działania nie zaprzestał, należy przyjąć, że na to się godził z pełną świadomością znaczenia swojego zachowania. Niewątpliwie świadczy o tym zapis korespondencji pomiędzy oskarżonym a K. G. (k. 47), z której wynika, że oskarżony przewidywał, że środki przelane na jego konto zostały pozyskane w niezgodny z prawem sposób - „przelewy za lożko” (oryginalna pisownia). Przy czym należy mieć na uwadze, że z załączonych do akt zapisów korespondencji, nie wynika czy stanowią one całość konwersacji czy jedynie fragment, wyrwany z szerszego kontekstu, co również poddaje w wątpliwość twierdzenia oskarżonego co do braku świadomości jego udziału w przestępczej działalności. Również sam fakt uzyskania za taką przysługę jakiejkolwiek korzyści (wszak oskarżony nie poniósł żadnych kosztów), a tym bardziej w wysokości co najmniej 50 złotych, a w niniejszej sprawie 150 złotych (co stanowi aż 60 % całości), wskazuje, że oskarżony mija się z prawdą twierdząc, że nie miał świadomości, że swoim postępowaniem wspiera sprawcę przestępstwa oszustwa. Wyjaśnienia oskarżonego w tej części stanowią w ocenie Sądu wyłącznie wyraz przyjętej przez niego linii obrony, zmierzającej do uniknięcia odpowiedzialności karnej za popełnione przestępstwo lub umniejszenia winy. ----- zeznania świadka K. G. w części Sąd odmówił wiarygodności zeznaniom świadka K. G. w części niezgodnej z ustalonym stanem faktycznym. W tym zakresie jego zeznania były nielogiczne, niekonsekwentne i wewnętrznie sprzeczne. Zeznania te nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, zwłaszcza w wydrukach konwersacji pomiędzy świadkiem a oskarżonym, jak również w wyjaśnieniach S. W. w wiarygodnej części oraz zeznaniach świadka K. C.. 3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięciaz wyroku Oskarżony 3.1.Podstawa prawnaskazania albo warunkowegoumorzenia postępowaniazgodna z zarzutem 1 S. W. Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej Zgodnie z przepisem art. 18 § 3 k.k. odpowiada za pomocnictwo ten, kto w zamiarze, aby inna osoba dokonała czynu zabronionego, swoim zachowaniem ułatwia jego popełnienie. Pomocnictwo polega na każdej czynności, która faktycznie ułatwia innej osobie popełnienie czynu. Wyliczenie czynności ułatwiających w treści przepisu art. 18 § 3 k.k. jest przykładowe, na co wskazuje wyrażenie „w szczególności” (Marek, Komentarz, s. 74; Kardas [w:] Wróbel, Zoll I/1, s. 456–457; odmiennie Zoll [w:] Buchała, Zoll, s. 184). Z istoty "pomocnictwa" wynika, że nie musi być ono warunkiem dokonania, a wystarczy, że ułatwiło dokonanie czynu zabronionego przez inną osobę i może być dla dokonania czynu przestępczego działaniem o nieistotnym znaczeniu, a podjęte zostało z zamiarem ułatwienia innej osobie dokonania czynu zabronionego. Pomocnik zatem nie działa w zamiarze wspólnego dokonania czynu zabronionego, ani też dokonania go na własny "rachunek", lecz jedynie w zamiarze wsparcia sprawcy. Współsprawca zaś działa z zamiarem wspólnej realizacji znamion na wspólny "rachunek" i podejmuje z tego punktu widzenia działania istotne zgodne z podziałem ról. (wyrok SA w Poznaniu z dnia 22 stycznia 2015 r., II AKa 258/14, LEX nr 2385593). Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 27 marca 2013 roku , sygn. akt III K 308/12 oraz z 15 października 2013 roku, sygn. akt III KK 184/13 wyraził też pogląd, który w pełni podziela niniejszy Sąd, iż dla wykazania pełnomocnictwa wystarczający jest zamiar ewentualny, a zatem pełnomocnik może nie być w pełni poinformowany o zamiarze sprawcy i jedynie może przewidywać możliwość popełnienia przez niego określonego przestępstwa, na co się godzi, skoro udziela pomocy, mając świadomość swojego zachowania. Wprawdzie przestępstwo z art. 286 § 1 kk jako charakteryzujące się celem działania, należy do tzw. przestępstw kierunkowych, co oznacza, że może być popełnione wyłącznie z zamiarem bezpośrednim, to jednak w przypadku jego formy zjawiskowej określonej w art. 18 § 3 kk wystarczające jest wykazanie po stronie współdziałającego (pomocnika) zamiaru ewentualnego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2013 r., III KK 184/13). Zgodnie z art. 286 § 1 kk, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Oszustwo może być popełnione tylko umyślnie, a przy tym stanowi przestępstwo kierunkowe, znamienne, celem którego jest osiągnięcie korzyści majątkowej. Sprawca powinien obejmować wszystkie znamiona oszustwa zamiarem bezpośrednim (post. SN z 4.1.2011 r., III KK 181/10, OSNKW 2011, Nr 3, poz. 27; wyr. SN z 14.1.2004 r., IV KK 192/03, Prok. i Pr. – wkł. 2004, Nr 9, poz. 5). Oszustwo jest przestępstwem materialnym, na co wskazuje znamię czynnościowe "doprowadza". Dokonanie oszustwa następuje zatem dopiero z chwilą niekorzystnego rozporządzenia mieniem (wyr. SN z 15.11.2002 r., IV KKN 618/99, Prok. i Pr. – wkł. 2003, Nr 6, poz. 7), które pozostaje w związku przyczynowym z oszukańczymi metodami postępowania sprawcy (wyr. SN z 19.7.2007 r., V KK 384/06, KZS 2008, Nr 1, poz. 28; wyr. SA w Łodzi z 12.8.2014 r., II AKa 142/14, L.). Strona podmiotowa wymaga zachowania zamiaru bezpośredniego kierunkowego, a więc działanie sprawcy musi być celowe, zmierzające do uzyskania bezprawnej korzyści majątkowej. O zamiarze niewywiązania się z zaciąganego zobowiązania świadczyć mogą jednak różne okoliczności obiektywne, istniejące w chwili składania zamówienia przez sprawcę lub w chwili uzyskania określonego świadczenia. (Art. 286 KK red. Stefański 2018, wyd. 4/Oczkowski). Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że S. W. działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, udzielił pomocnictwa nieustalonej osobie w doprowadzeniu T. R. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 250 złotych poprzez udostępnienie rachunku bankowego o nr (...) i przyjęcie przelewu pieniędzy w kwocie 250 złotych, z której pobrał kwotę 150 złotych, a następnie pozostałą kwotę przelał na rachunek bankowy dalszej nieustalonej osoby, w wyniku czego powstała strata w kwocie 250 złotych na szkodę T. R., to jest popełnił przestępstwo z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk. Nie ma natomiast podstaw dowodowych do przyjęcia, że wystawił na portalu społecznościowym F. w zakładce M. ofertę sprzedaży dwóch foteli typu „kokon”, prowadził korespondencję z T. R. podając się za G. D., doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem T. R. oraz że wprowadził go w błąd co do możliwości wywiązania się z zawartej umowy. S. W. udzielił nieustalonej osobie pomocnictwa w doprowadzeniu T. R. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 250 złotych w ten sposób, że udostępnił K. G. swój rachunek bankowy, a następnie rachunek ten został wykorzystany przy realizacji ogłoszenia zamieszczonego na portalu (...) za pośrednictwem aplikacji (...), w którym oferowano do sprzedaży dwa fotele typu „kokon”. Następnie oskarżony przyjął przelew środków w kwocie 250 zł dokonany przez T. R., pozostawił sobie 150 złotych w ramach wynagrodzenia za dokonaną pomoc, zaś resztę pieniędzy przekazał BLIKiem na numer telefonu nieustalonej osoby. Oskarżony, udostępniając K. G. swój rachunek bankowy i przekazując przelane środki we wskazany przez niego sposób, niewątpliwie działał z zamiarem ewentualnym. Bez wątpienia miał świadomość, że jego rachunek może być wykorzystany do celów niezgodnych z prawem, tj. wyłudzenia określonej kwoty, biorąc pod uwagę okoliczności popełnienia czynu, a także dostępne powszechnie informacje o oszustwach dokonywanych za pośrednictwem Internetu. Z okoliczności ustalonych w sprawie wynika, że oskarżony miał bieżący dostęp do rachunku i wiedzę o przeprowadzanych na nich operacjach, dokonywał na bieżąco przelewów pozyskanych środków. W związku z powyższym, jak również mając na uwadze treść konwersacji oskarżonego z K. G. po otrzymaniu pierwszych przelewów, nazwanych przez niego „przelewy za lożko” (oryginalna pisownia), jak również uzyskania z tego tytułu niemałej (biorąc pod uwagę brak konieczności poniesienia opłaty za przelew oraz wysokość przelewanych kwot) korzyści majątkowej, bezsprzecznie należało przyjąć, iż oskarżony przewidywał możliwość popełnienia przez nieustaloną osobę przestępstwa oszustwa, miał świadomość swojego zachowania i na to się godził. Wobec powyższego, oskarżony bezsprzecznie wyczerpał znamiona przestępstwa pomocnictwa w oszustwie, tj czynu z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 286 § 1 kk. W niniejszej sprawie nie zachodzą żadne okoliczności wyłączające bezprawność oraz winę, a zatem oskarżonemu można zasadnie można było przypisać sprawstwo w odniesieniu do dokonanego przez niego występku. 3.2.Podstawa prawnaskazania albo warunkowegoumorzenia postępowanianiezgodna z zarzutem Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej 3.3.Warunkowe umorzeniepostępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania 3.4.Umorzenie postępowania Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania 3.5.Uniewinnienie Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia 4. KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNEI ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE Oskarżony Punktrozstrzygnięciaz wyroku Punkt z wyrokuodnoszący siędo przypisanegoczynu Przytoczyć okoliczności S. W. 1. 2. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że z uwagi na fakt, że w czasie orzekania obowiązują zmienione przepisy Kodeksu Karnego względem tych, które obowiązywały w chwili popełnienia czynu objętego niniejszym postępowaniem, Sąd zastosował – na podstawie art. 4 § 1 kk – przepisy Kodeksu karnego obowiązujące do dnia 30 września 2023 roku – jako względniejsze dla oskarżonego. Zgodnie z art. 19 § 1 kk, Sąd wymierza karę za podżeganie lub pomocnictwo w granicach zagrożenia przewidzianego za sprawstwo. Sąd ważąc wobec oskarżonego wymiar kary kierował się dyrektywami wskazanymi w treści przepisu art. 53 kk i miał na względzie stopień społecznej szkodliwości, bacząc przy tym by dolegliwość nie przekraczała stopnia winy oskarżonego. Sąd miał także na względzie cele zapobiegawcze i wychowawcze kary, jak też potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Przestępstwo określone w art. 286 § 1 kk zagrożone jest karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Wydając rozstrzygnięcie w przedmiocie kary orzekanej wobec oskarżonego Sąd miał na uwadze art. 37a kk. Oceniając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że nie ma wystarczających przesłanek do orzekania wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności, albowiem cele przed nią stawiane w sposób pełny może spełnić kara łagodniejszego rodzaju – kara ograniczenia wolności. Oceniając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że orzeczenie kary 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin miesięcznie jest najtrafniejszym środkiem reakcji karnej, jaki można było zastosować wobec S. W.. Orzeczona kara będzie stanowiła dolegliwość adekwatną do popełnionego czynu, uświadomi oskarżonemu jego społeczną szkodliwość oraz skłoni go do przestrzegania porządku prawnego. Sąd wymierzając karę miał na uwadze znaczny stopień winy oskarżonego. Oskarżony jest osobą dorosłą, nie zachodzą jakiekolwiek wątpliwości co do jego poczytalności, wobec czego w czasie czynu mógł w pełni rozpoznać jego znaczenie i pokierować swoim postępowaniem. Oceniając stopień społecznej szkodliwości czynu Sąd miał na uwadze dyrektywy określone w art. 115 § 2 kk. Stopień społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez oskarżonego należy uznać za znaczny. Czyn oskarżonego godził w dobro, jakim jest prawo własności. Sąd uwzględnił z jednej strony wysokość powstałej szkody, z drugiej - związaną z tym motywację (uzyskanie korzyści majątkowej w sposób bezprawny). Sąd jako okoliczność łagodzącą uznał dotychczasową niekaralność oskarżonego. Sąd nie dopatrzył się żadnych okoliczności obciążających. Na podstawie art. 46 § 1 kk Sąd orzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia całości szkody wyrządzonej przestępstwem poprzez zapłatę kwoty 250 zł na rzecz T. R., gdyż pokrzywdzony dotąd nie uzyskał zwrotu wpłaconych pieniędzy. 5. INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU Oskarżony Punktrozstrzygnięciaz wyroku Punkt z wyrokuodnoszący siędo przypisanegoczynu Przytoczyć okoliczności 6. INNE ZAGADNIENIA W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosowałokreślonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przezstronę 7. KOSZTY PROCESU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 3 Sąd zasądził od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie na rzecz radcy prawnego M. Ł. kwotę 1859,76 zł, w tym podatek VAT w stawce 23% tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu sprawowanej na rzecz S. W., mając na uwadze stawki przewidziane w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U.2024.764 z dnia 2024.05.21). 4 Mając na uwadze sytuację finansową S. W., Sąd na podstawie art. 624 § 1 kpk zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych w całości, zaś wydatkami w sprawie obciążył Skarb Państwa. 8. PODPIS
VIII Ka 973/12
w nieustalonym dniu w okresie od 4.07.2008 r.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt II KS 9/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 czerwca 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński na posiedzeniu w trybie art. 539e § 1 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 czerwca 2022 r., skargi wniesionej przez obrońcę oskarżonych:

1. J. S.2. M. Ł.3. A. S.

4. J. S., na wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 4 stycznia 2022 r., sygn. akt VI Ka (…) uchylający wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV K (…) i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania, na podstawie art. 539e § 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł:

1) oddalić skargę;

2) obciążyć oskarżonych J. S., M. Ł., A. S., J. S. kosztami postępowania skargowego w częściach na nich przypadających.

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. IV K (…), J. S., M. Ł. i A. S. zostali uniewinnieni od zarzutów popełnienia czynów z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k., zaś J. S. od zarzutu popełnienia czynu z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. Na skutek rozpoznania apelacji wniesionej od tego orzeczenia przez prokuratora, wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia ‎4 stycznia 2022 r., sygn. VI Ka (…), powyższy wyrok został uchylony, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Za podstawę prawną tego rozstrzygnięcia sąd odwoławczy przyjął 437 § 2 k.p.k. uznając, iż zachodzą okoliczności wymienione w art. 454 § 1 k.p.k. Sąd ad quem wywodząc, że zastosowanie znajduje reguła ne peius zwrócił uwagę na dokonanie przez sąd I instancji błędnej interpretacji znamion podmiotowych występku oszustwa, która odnosiła się do sprawców, a nie pomocników. Implikowało to zaniechanie rozważań okoliczności niniejszej sprawy w aspekcie zamiaru ewentualnego. Zgromadzony materiał dowodowy, wedle tegoż sadu, pozwalał ustalić, że oskarżeni podpisywali dokumenty dotyczące zdarzeń faktycznych, niemających w rzeczywistości miejsca, z czego zdawali sobie sprawę, z którymi to następnie dokumentami wiązało się rozdysponowanie środków finansowych przez inny podmiot.

Wyprowadzając wniosek odmienny, zdaniem instancji odwoławczej, sąd meriti dokonał wadliwej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, bezkrytycznie dając wiarę wyjaśnieniom oskarżonych, bez skonfrontowania ich z obiektywnymi dowodami w postaci zgromadzonej w sprawie dokumentacji. Doprowadziło to do błędnego przyjęcia, że podpisując określone dokumenty oskarżeni nie zdawali sobie sprawy z ich przeznaczenia, pozostając w przeświadczeniu, że zapisują się na oferowane szkolenia. Tymczasem już nawet z wyjaśnień samych oskarżonych wynika, że cel podpisywania przez nich przedmiotowych dokumentów był inny.

Wszyscy oskarżeni, z wyjątkiem J. S., poświadczyli nieprawdę, że wzięli udział w szkoleniach, podczas gdy nie miały one faktycznie miejsca, a oskarżeni złożyli między innymi oświadczenia o odbyciu szkoleń. Rodzaj i forma podpisywanych przez nich dokumentów nie budził natomiast wątpliwości co do podmiotu finansującego (finansowanie ze środków publicznych). Sąd odwoławczy podważył również wiarygodność uznania, że oskarżeni podpisywali dokumenty z przekonaniem, że szkolenia się odbędą, że wyrazili jedynie gotowość do uczestnictwa w szkoleniu, że nie wiedzieli co stanie się z podpisywanymi przez nich dokumentami, czy też że zostali wprowadzeni w błąd, wskazując szereg okoliczności, które przeczą takiemu ustaleniu i dowodzą przez dokonujący oceny materiału dowodowego sąd I instancji dopuścił się naruszenia reguł określonych w art. 7 k.p.k.

Sąd odwoławczy zakwestionował również sugestię sądu a quo o ewentualnych brakach dowodowych, uzupełnił zaniechanie odczytania protokołu jednemu ze świadków oraz zwrócił uwagę na brak oceny zeznań innego świadka w konsekwencji konstatując, że właściwie oceniony materiał dowody, z zachowaniem reguł wskazanych w powyższym przepisie, wykluczał wydanie wyroku uniewinniającego. Skargę na powyższy wyrok kasatoryjny złożył obrońca oskarżonych, zarzucając naruszenie prawa procesowego, mogące mieć wpływ na teść orzeczenia, a mianowicie art. 437 § 2 zd. drugie k.p.k., polegające na uchyleniu wyroku uniewinniającego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania wskutek błędnego uznania, że zachodzą przesłanki do przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego oraz błędnego uznania, że wyrok sądu I instancji został wydany w efekcie wadliwej oceny materiału dowodowego i nieprawidłowego zastosowania przepisów, podczas gdy wnioski Sądu Rejonowego były poprawne, logiczne, zgodne z treścią dowodów i uwzględniały stan faktyczny oraz poglądy orzecznictwa, co skutkowało niezasadnym uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.W konsekwencji autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku ‎i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi odwoławczemu (na podstawie art. 435 k.p.k. i art. 536 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k. również w zakresie pozostałych oskarżonych).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga nie była zasadna. Na wstępie przypomnieć należy o zakresie kognicji Sądu Najwyższego w niniejszym postępowaniu, która sprowadza się do kontroli zaskarżonego wyroku pod kątem naruszenia prawa w postaci przepisów stanowiących normatywną podstawę do wydania przez sąd odwoławczy wyroku uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Chodzi tu o weryfikację podstaw uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania prowadzoną w pryzmacie tego, czy takie podstawy rzeczywiście zachodziły.

Nie jest dopuszczalne na omawianej płaszczyźnie merytoryczne badanie prawidłowości przeprowadzonej kontroli odwoławczej w aspekcie uchybień zarzucanych w apelacji (por. uchwała 7 sędziów SN z dnia 25 stycznia 2018 r., I KZP 13/17, OSNKW 2018/3, poz. 23). Kontrola skargowa, jak wynika z powyższej uchwały, wymaga sprawdzenia, czy in casu zachodziła podstawa wydania orzeczenia kasatoryjnego, a nie tylko czy taka podstawa została formalnie wskazana przez sąd odwoławczy. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że powyższy warunek został przez sąd II instancji zrealizowany.

Już z przytoczonych wyżej motywów zaskarżonego wyroku wynika w sposób klarowny, co stanowiło podstawę wydania orzeczenia kasatoryjnego i jakie argumenty za tym przemawiały. Wskazane w treści skargi wątpliwości odnoszące się do podstawy rozstrzygnięcia i cytowane orzecznictwo w zakresie wzajemnych korelacji pomiędzy określonymi w art. 437 § 2 k.p.k. podstawami wyłączenia możliwości procedowania i orzekania reformatoryjnego przez sąd odwoławczy nie przystają do tych motywów i stanowią przejaw niewłaściwej interpretacji logicznie wyłożonych intencji sądu ad quem.

Bezprzedmiotowe okazały się więc uwagi interpretujące, w jakich realiach możliwe jest stwierdzenie konieczności ponowienia przewodu sądowego, skoro w niniejszej sprawie taka podstawa nie została wskazana. Oczywiste jest bowiem, że podstawą prawną wydania wyroku uchylającego jest stwierdzona i wykazana stosowną argumentacją wadliwość oceny dowodów oraz błędna ocena prawna znamienia strony podmiotowej zarzucanych oskarżonym czynów. Wyeksponowanie wad rozumowania sądu meriti i dokonanie kompleksowej analizy materiału dowodowego w sposób czyniący zadość art. 7 k.p.k. prowadziło do jasno wyrażonej konkluzji, że wyrok uniewinniający ostać się nie mógł, bowiem zachodziły podstawy do odmiennego orzekania w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonych.

Powołując się na art. 454 § 1 k.p.k. (vide pkt 5.3.1. uzasadnienia) sąd odwoławczy wykazał, że rzeczywiście istnieją podstawy do rozważenia wydania wyroku skazującego w sytuacji, w której skazanie w instancji odwoławczej jest niedopuszczalne. Brak w tej materii wątpliwości, że w realiach sprawy zachodziła podstawa uchylenia wyroku (art. 437 § 2 zd. drugie k.p.k.), natomiast autor skargi nie wykazał, by takie twierdzenie było nietrafne albo też zostało wypowiedziane przedwcześnie. Sąd odwoławczy sformułował wprawdzie wytyczne w zakresie określonego kierunku postępowania (pkt 5.3.2.), co nie jest jednak równoznaczne z tym, by za przesłankę wyroku kasatoryjnego przyjął – jak interpretuje to skarżący - potrzebę ponowienia przewodu sądowego, która wykluczałaby się z podstawą określoną w art. 451 § 1 k.p.k.

Dodać nadto trzeba, że zawarte w pisemnych motywach wyroku wskazania odnośnie do ponowienia postępowania dowodowego nie uniemożliwiały w realiach tej sprawy sformułowania wniosków w zakresie realizacji przez oskarżonych znamion zarzucanych im czynów płynących z dotychczas przeprowadzonych dowodów. W konsekwencji uznać należało, że nie doszło do obrazy powołanych w skardze przepisów, wobec czego – nie znajdując również podstaw do orzekania poza granicami skargi - Sąd Najwyższy orzekł o jej oddaleniu (art. 539e § 2 k.p.k.), obciążając oskarżonych kosztami sądowymi niniejszego postępowania.