II KO 77/23 · Sąd Najwyższy

II KO 77/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 lipca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon w sprawie J. W. oskarżonej o czyn z art. 226 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 lipca 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w L. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zawartego w postanowieniu z dnia 6 czerwca 2023 r., II K […], na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł wniosek uwzględnić i sprawę przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K..

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2023 r. Sąd Rejonowy w L. wystąpił w trybie art. 37 k.p.k. do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie niniejszej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sprawa dotyczy J. W., przeciwko której wpłynął akt oskarżenia o to, że w dniu 17 stycznia 2023 r. w Ś., woj. […] podczas rozprawy znieważyła sędziego Sądu Rejonowego w L. - J. K. podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w ten sposób, że używała wobec niego słów wulgarnych powszechnie uznanych za obelżywe, tj. o czyn z art. 226 § 1 k.k. Uzasadniając potrzebę przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu Sąd Rejonowy w L. stwierdził, że okoliczności sprawy mogą stwarzać w opinii publicznej uzasadnione (choćby obiektywnie nieprawdziwe) przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny z uwagi na fakt, że w charakterze osoby pokrzywdzonej występuje sędzia orzekający w tut. sądzie, który pozostaje w relacjach towarzyskich i koleżeńskich z pozostałymi orzecznikami.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego w L. zasługiwała na uwzględnienie i sprawę należało przekazać do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Tytułem wstępu należy zaznaczyć, że przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, zaś odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości.

Ma to miejsce w takich okolicznościach, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dni: 29 grudnia 2021 r., IV KO 163/21 Legalis nr 2671770; 10 maja 2022 r., III KO 44/22, Legalis nr 2837247).Jedną z okoliczności, będącej przyczyną skorzystania z regulacji unormowanej w art. 37 k.p.k. wskazuje się również na sytuację, gdy sędzia sądu właściwego jest uczestnikiem postępowania, np. pokrzywdzonym (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dni: 25 lutego 2022 r., I KO 10/22, Legalis nr 2671293; 28 grudnia 2021 r., V KO 94/21, Legalis nr 2675005).J.

K. jest sędzią Sądu Rejonowego w L. i jednocześnie pokrzywdzonym w niniejszej sprawie. W sytuacji, gdy sędzia sądu właściwego jest pokrzywdzonym w sprawie, a ponadto popełnienie czynu zabronionego ma związek z wykonywaniem obowiązków służbowych tego sędziego, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości sprawa ta nie powinna być rozpoznawana przez sąd pierwotnie właściwy, w którym służbę sędziowską pełni pokrzywdzony sędzia. Wówczas zachodzą przesłanki do zastosowania instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. Przekazanie sprawy do innego równorzędnego sądu - Sądu Rejonowego w K., jako do sądu znajdującego się w niezbyt dalekiej odległości od sądu właściwego, eliminuje ewentualne zarzuty co do braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy.Z uwagi na powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [ł.n]