II KO 50/26 · Sąd Najwyższy

II KO 50/26 POSTANOWIENIE Dnia 24 kwietnia 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka w sprawie X. Y., podejrzanej o czyn z art. 177 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 kwietnia 2026 r., wniosku Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim z dnia 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt II K 200/26, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim o sygn. akt II K 200/26 do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Lubartowie.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2026 r., sygn. akt II K 200/26, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy X. Y. podejrzanej o czyn z art. 177 § 1 k.k., innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając swój wniosek sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie podejrzana X. Y. jest zatrudniona w sądzie właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy II K 200/26 w charakterze sekretarza sądowego, co może wywoływać niebezpieczeństwo dla obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (zob. postanowienie SN z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21; postanowienie SN z dnia 15 maja 2023 r., III KO 41/23; postanowienie SN z dnia 27 lutego 2025 r., III KO 3/25).Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, uznać należy, że przytoczone we wniosku sądu meriti argumenty wskazują, że zachodzi tego rodzaju okoliczność pozwalająca na przyjęcie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania przedmiotowej sprawy do jej rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

Z akt sprawy wynika, że sprawa X. Y., podejrzanej o czyn z art. 177 § 2 k.k., trafiła do rozpoznania do Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim, w którym to sądzie, w II Wydziale Karnym podejrzana pracuje w charakterze sekretarza sądowego. Podejrzana, z uwagi na wykonywane obowiązki zawodowe, pozostaje w relacjach zawodowych, a także osobistych z sędziami tego sądu. Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują, że w takim układzie procesowym mogłyby rodzić się wątpliwości co do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy przez ten sąd.

Zgodzić należy się z tezą, ugruntowaną już w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego, że jeżeli stroną procesu jest sędzia, pracownik sądu lub inna osoba, która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie (zob. postanowienie SN z dnia 24 czerwca 2020 r., ‎V KO 45/20; postanowienie SN z dnia 29 maja 2024 r., IV KO 56/24; postanowienie SN z dnia 24 stycznia 2025 r., III KO 171/24; postanowienie SN z dnia 20 lutego 2025 r., V KO 22/25). Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać przedmiotową sprawę Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jednocześnie czyniąc zastrzeżenie, że decyzja powyższa podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 25 października 2024 r., V KO 108/24).Uwzględniając wskazane okoliczności uznano, że zaistniała podstawa określona w art. 37 k.p.k. do przekazania przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, tj.

Sądowi Rejonowemu w Lubartowie, położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od sądu miejscowo właściwego.Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. [WB][r.g.] ‎