II KK 445/23 · Sąd Najwyższy

II KK 445/23 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie I. A. skazanego za czyn z art. 282 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 stycznia 2024 r., wniosku wyznaczonej z urzędu obrońcy skazanego o zasądzenie kosztów pomocy prawnej na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z art. z art. 637a k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIEProkurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść skazanego I.

A. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt XVIII K 144/20. Zarządzeniem z dnia 16 października 2023 r. Przewodniczący Wydziału II Izby Karnej Sądu Najwyższego wyznaczył skazanemu obrońcę z urzędu w osobie adw. A. B. - w celu reprezentowania skazanego w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym. Sąd Najwyższy na posiedzeniu bez udziału stron wyrokiem z dnia 28 listopada 2023 r., sygn. akt II KK 445/23, uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie w zaskarżonej części, tj. dwa zawarte w nim rozstrzygnięcia, i w tym zakresie sprawę przekazał wymienionemu Sądowi do ponownego rozpoznania.

Pismem z dnia 20 grudnia 2023 r. adw. A. B. złożyła wniosek o zasądzenie na jej rzecz nieopłaconych kosztów obrony z urzędu skazanego w postępowaniu kasacyjnym. Jednocześnie podała, iż podjęte przez nią czynności to „zapoznanie się z aktami sprawy w dniu 9 listopada 2023 r. oraz kontakt ze skazanym”. W piśmie brak jednak wskazania, w jakiej wysokości i na jakiej podstawie prawnej koszty miałyby zostać zasądzone. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Aktem normatywnym, określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata (obrońcę) wyznaczonego z urzędu jest rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j.

Dz.U. z 2023, poz. 2631). W § 2 tego rozporządzenia określono, że ponoszone przez Skarb Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. W przypadku postępowania kasacyjnego w sprawach karnych ze strony adwokata w grę wchodzą: obrona wykonywana przed Sądem Najwyższym, tj. wystąpienie na rozprawie kasacyjnej (§ 17 ust. 2 pkt 6), sporządzenie i wniesienie kasacji (§ 17 ust. 3), sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji (§ 17 ust. 4 pkt 2), także odpowiedź na kasację, zatem pomoc prawna realnie udzielona skazanemu, na co wskazuje zresztą tytuł (nazwa) wspomnianego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.

Rozporządzenie nie przewiduje natomiast opłaty dla adwokata (obrońcy) wyznaczonego z urzędu za czynności przygotowawcze, a za takie uznać należy zapoznanie się z aktami sprawy, jak też za skontaktowanie się ze skazanym. W drugim wypadku w grę wchodziłoby zasądzenie na rzecz obrońcy ewentualnie poniesionych i udokumentowanych wydatków, np. wynikających z kosztów przejazdu, jednak obrońca I. A. nie twierdziła, że poniosła wydatki. Konkludując, samo zapoznanie się obrońcy z aktami sprawy bez podjęcia jakiejkolwiek czynności wymienionej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, względnie czynności do niej zbliżonej (§ 5 rozporządzenia), nie jest wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu rzeczywiście została skazanemu udzielona, zatem do zasądzenia na rzecz adwokat stosownej opłaty (zob. także postanowienia:

Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2020 r., II KK 327/20; Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2011 r., I OZ 790/11; z dnia 2 kwietnia 2019 r., I GZ 88/19). Nie jest przy tym bez znaczenia okoliczność, że w niniejszej sprawie w dniu 24 października 2023 r. wydano zarządzenie o rozpoznaniu kasacji Prokuratora Generalnego na posiedzeniu bez udziału stron (w trybie art. 535 § 5 k.p.k.), zatem zapoznając się z aktami sprawy w dniu 9 listopada 2023 r., obrońca mogła się dowiedzieć, że zbędny jest z jej strony nakład pracy konieczny w razie przewidywanego udziału w rozprawie kasacyjna.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. [J.J.] [ał]