Supreme Court excludes judge from case due to conflict of interest arising from recent appointment to Supreme Court.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court granted the defense's request to exclude Judge Marka Motuka from the case against D.K. The defense argued that Motuka's recent appointment to the Supreme Court by the Judicial Council created a conflict of interest, as he would be judging a cassation appeal challenging the very appointment process. The court ruled that this situation violates the principle of impartiality because the judge would indirectly comment on his own status, thereby undermining public trust in the proceedings.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41§1 k.p.k.; Art. 42§1, 4 k.p.k.; A judge appointed to the Supreme Court by the Judicial Council must be excluded from cases where a cassation appeal challenges the appointment process to avoid a conflict of interest and ensure impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
II KK 393/23 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie D.K. (K.) skazanego z art. 76§1 k.k.s. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 listopada 2023r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie od udziału w sprawie SSN Marka Motuka na podstawie art. 41§1 k.p.k. w zw. z art. 42§1 i 4 k.p.k. postanowił: wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Motuka od udziału w sprawie D.K. prowadzonej pod sygn. akt II KK 393/23.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 27 października 2023r. obrońca D.K. wniósł o wyłączenie SSN Marka Motuka od udziału w sprawie tego skazanego zawisłej przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt II KK 393/23.Powołując się na treść art. 41§1 k.p.k. w zw. z art. 42§1 i 4 k.p.k. obrońca podniósł, że podstawę wniosku o wyłączenie stanowi fakt, że w przedmiotowym postępowaniu podniesiono zarzut kasacyjny, który ma również bezpośrednie odniesienie do aktualnie wyznaczonego sędziego referenta, co przejawia się w nominowaniu go na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na mocy uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (tożsame okoliczności dotyczą sędziego Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie, rozpoznającego przedmiotową sprawę w postępowaniu odwoławczym).
Obrońca powołał się w powyższym zakresie na tezy uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r. (sygn. akt I KZP 2/22) oraz połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20).Uprzednio, postanowieniem z dnia 11 października 2023r., z tych samych przyczyn co opisane w przedmiotowym wniosku, została wyłączona od rozpoznania sprawy II KK 393/23 sędzia SN Anna Dziergawka.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W kasacji, która została wniesiona od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2023r., sygn. akt VI Ka 16/22, podniesiono zarzut zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, określonej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k., poprzez wydanie orzeczenia przez Sąd, w którego składzie zasiadała osoba powołana na stanowisko sędziego Sądu Okręgowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. z 2018r., poz. 3).W sytuacji, gdy Marek Motuk został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek tak samo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jest oczywiste, że biorąc udział w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy i decydując w przedmiocie zasadności zarzutów podniesionych w kasacjach, pośrednio, wypowiadałaby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego. Z tej przyczyny strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439§1 pkt 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie.
Zasadnie w tym zakresie obrona nawiązała do uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r., sygn. akt I KZP 2/22, której teza 6 daje wyraz zasadzie nemo iudex in causa sua.W tej sytuacji, oczywistym winno być, że sprawy, w której postawiono taki zarzut, nie mogą rozpoznawać sędziowie, którzy są dokładnie w takiej samej sytuacji, jak opisana w kasacji.Niezależnie od powyższego należy dostrzegać również i tę okoliczność, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20:
„nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego. Wskazane okoliczności jednoznacznie przemawiający zatem za uwzględnieniem wniosku.
Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [Z.K.] [ms]