II KK 328/21 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II KK 328/21 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2021 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie Ł. C. skazanego z art. 209 § 1a k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 25 sierpnia 2021 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]z dnia 8 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa [...], zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w P.z dnia 18 czerwca 2019 r., sygn. akt II K [...], postanowił:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny w [...], wyrokiem z dnia 8 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa [...], utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 czerwca 2019 r., sygn. akt II K [...] w zakresie skazania Ł. C. za przestępstwa kwalifikowane z:

a) art. 209 § 1a k.k., b) art. 280 § 1 k.k., c) art. 279 § 1 k.k., d) z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. oraz e) art. 279 § 1 k.k., tj. w zakresie rozstrzygnięć odpowiednio z pkt III, IX, X, XI i XIII wyroku Sądu Okręgowego.Kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego wniósł obrońca skazanego. Skarżący wskazał w niej, że powyższy wyrok podlega zaskarżeniu w części utrzymującej w mocy wyrok Sądu Okręgowego, choć odniósł to już jedynie do skazań opisanych wyżej w pkt a) - d), najwyraźniej nie dostrzegając, że w mocy utrzymane zostało również skazanie Ł.

C. z pkt e). Obrońca sformułował następujące zarzuty:1) mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisu art. 209 § 1a k.k. poprzez błędną subsumpcję ustalonego w sprawie stanu faktycznego do tego przepisu i uznanie, że Ł. C. dopuścił się zarzucanego mu czynu, mimo nieustalenia istnienia wszelkich znamion tego czynu, w tym w szczególności celowego i uporczywego uchylania się przez ww. od realizacji obowiązku alimentacyjnego;2) mające istotny wpływ na treść wyroku rażące naruszenie przepisów procedury karnej, tj. przepisów art. 4 k.p.k., art. 5 k.p.k., art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 92 k.p.k. polegające na dokonaniu sprzecznej z tymi przepisami, a także z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami doświadczenia życiowego oceny dowodów, co przejawia się w nieprawidłowym uznaniu za wiarygodne wyjaśnień oskarżonego N. C., pomimo, że oskarżony ten nie jest osobą wiarygodną a ponadto, gdy oskarżony ten:- miał przestępczą przeszłość i po odbyciu kar pozbawienia wolności powrócił do popełniania przestępstw,- brał udział w przestępstwie, które są przedmiotem rozpoznania w sprawie,- chcąc umniejszyć własną odpowiedzialność miał motyw do oskarżenia m.in.

Ł. C.;- cechuje się osobowością skłonną do manipulowania, konfabulowania i bezpodstawnego oraz wyrachowanego obarczania osób trzecich udziałem w działalności przestępczej,- a jego zeznania były sprzeczne wewnętrznie oraz z innym materiałem dowodowym, a także w zakresie Ł. C. - wbrew twierdzeniu Sądu Apelacyjnego w [...] - nie znajdowały potwierdzenia w jakimkolwiek innym materiale dowodowym.W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w zakresie zaskarżonym kasacją i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania względnie przy uznaniu oczywistej niesłuszności skazania – o uniewinnienie oskarżonego Ł.

C..W odpowiedzi na tę kasację, prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja jest oczywiście bezzasadna, co skutkowało jej oddaleniem na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego. W konsekwencji od razu zauważyć trzeba, że podniesione w przedmiotowej skardze zarzuty nie są w istocie skierowane względem orzeczenia Sądu Apelacyjnego. W realiach sprawy Sąd ten ani nie mógł obrazić prawa materialnego poprzez błędną subsumpcję ustalonego stanu faktycznego pod przepis art. 209 § 1a k.k. i uznanie, że Ł.

C. dopuścił się zarzucanego mu czynu ani naruszyć wskazanych przepisów procedury karnej, a to art. 4 k.p.k., art. 5 k.p.k., art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 92 k.p.k., poprzez dokonanie sprzecznej z tymi przepisami, a także z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami doświadczenia życiowego oceny dowodów. W niniejszej sprawie Sąd odwoławczy bowiem ani nie stosował przepisów prawa materialnego ani nie przeprowadzał postępowania dowodowego i w efekcie tego nie dokonywał oceny dowodów, lecz kontrolował jedynie w tym zakresie orzeczenie Sądu meriti.

Powyższe oznacza, że sformułowane w kasacji zarzuty dotyczą de facto orzeczenia Sądu pierwszej instancji, a nie Sądu Apelacyjnego. Skarżący nie podnosi przy tym naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. ani art. 457 § 3 k.p.k., czyli regulacji wprost dotyczących kontroli odwoławczej. Przedstawione uwagi przesądzają już właściwie o oczywistej bezzasadności kasacji.Gdy chodzi o pierwszy zarzut, to jego podstawą jest twierdzenie, że w niniejszej sprawie nie wykazano, aby Ł. C. uchylał się od realizacji obowiązku alimentacyjnego (nie chodzi tu przy tym o znamię uporczywości, do którego odwołuje się skarżący w uzasadnieniu kasacji, skoro Sąd meriti nie stosował przepisów art. 209 k.k. w poprzednim brzmieniu).

Przypomnieć trzeba, że już Sąd Okręgowy ustalił, iż skazany miał możliwości zarobkowania, gdyż prowadził warsztat samochodowy, a w rejestrze bezrobotnych wpisywał się incydentalnie. Ustalenie to zaaprobował następnie Sąd odwoławczy. Omawiany zarzut kasacji opiera się zatem na podważaniu ustaleń faktycznych. Od dawna - zgodnie w doktrynie i orzecznictwie - przyjmuje się, że nie wolno stawiać zarzutu obrazy prawa materialnego, gdy kwestionuje się ustalenia faktyczne. Z kolei podnoszenie w kasacji zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych jest niedopuszczalne (arg. ex art. 523 § 1 k.p.k.).

Tak więc również z tej perspektywy niniejszy zarzut uwzględniony być nie może. Poprzez stwierdzenie, że skazany mimo prowadzenia warsztatu nie był w stanie regulować swoich zobowiązań wobec nierentowności tej działalności, obrońca prowadzi bezzasadną polemikę z ustaleniami Sądów, które wyraźnie wskazały co stanowiło podstawę ustaleń faktycznych w omawianym zakresie.W odniesieniu do drugiego zarzutu wskazać trzeba, że już Sąd Okręgowy oceniając wyjaśnienia współoskarżonego N. C. miał na uwadze, iż chodzi tu o pomówienia, które zgodnie z utrwalonym orzecznictwem oceniać należy ze szczególną ostrożnością.

Uwzględnił ponadto Sąd to, że motywacją tegoż współoskarżonego była chęć skorzystania z instytucji tzw. małego świadka koronnego. Nie pominął Sąd meriti również i tego, że grupa świadków, o których mowa w kasacji, oraz pomawiani oskarżeni wskazywali, iż N. C. jest osobą generalnie nieprawdomówną. W efekcie trzeba podnieść, że dokonana ocena wyjaśnień pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k., skoro zostały uwzględnione powyżej wskazane kwestie, zaś Sąd meriti podał, z jakich powodów, pomimo wystąpienia przytoczonych okoliczności, poczynił określone ustalenia faktyczne.

Podkreślenia wymaga, że Sąd w swoich ustaleniach oparł się nie tylko na wyjaśnieniach współoskarżonego N. C., ale powołał się ponadto na inne dowody i okoliczności, które potwierdzały te wyjaśnienia. Zatem kwestionowane przez obronę pomówienia nie stanowiły wyłącznej podstawy ustaleń. Dostrzec też trzeba, że omawiany zarzut był już przedmiotem apelacji. Słusznie w odniesieniu do niego Sąd odwoławczy stwierdził, że podstawą skazania Ł. C. nie były wyłącznie wyjaśnienia N. C., ale zostały one wsparte przez inne przywołane dowody i okoliczności.

Rozważań tych nie ma sensu tu szczegółowo powielać, lecz wystarczające jest odesłanie do nich. Sygnalizowanie przez obrońcę kolejny raz tych kwestii w kasacji nie może więc skutkować przyjęciem zasadności omawianego zarzutu. Konkludując, nie potwierdził się żaden zarzut kasacji. Obrońca nie wykazał, aby w postępowaniu odwoławczym doszło do rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć przy tym istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Dlatego też kasację tę oddalono jako oczywiście bezzasadną.Z tych wszystkich względów, orzeczono, jak w postanowieniu.