Supreme Court dismisses defense request to exclude judge due to flawed appointment of lower court judge.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the defense's request to exclude a judge from the Second Instance Court due to a flawed appointment of a lower court judge. The defense argued that the same irregularity in appointing a lower court judge would create a conflict of interest for the Supreme Court judge assigned to the appeal. The court ruled that the defense's request was unfounded because the specific circumstances regarding the lower court judge's appointment did not apply to the Supreme Court judge in this manner.
Legislator headnote
AI generatedArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1, 4 k.p.k.: A judge may be excluded from a case only if there are specific circumstances raising justified doubts about their impartiality, which must be directly applicable to the judge in question.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
II KK 221/25 POSTANOWIENIE Dnia 14 sierpnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie S. K.,po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 14 sierpnia 2025 r., wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od udziału w rozpoznaniu sprawy II KK 221/25, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. i art. 42 § 1 i 4 k.p.k., p o s t a n o w i ł wyłączyć SSN Annę Dziergawkę od udziału w rozpoznaniu sprawy II KK 221/25.
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanego S. K. , która została zarejestrowana pod sygn. akt II KK 221/25. W kasacji podniesiono zarzut nienależytej obsady Sądu II instancji, albowiem w jego składzie zasiadał sędzia powołany do pełnienia urzędu na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3; dalej: ustawa nowelizująca KRS).Niniejsza sprawa została pierwotnie przydzielona do rozpoznania SSN Stanisławowi Stankiewiczowi, który – na skutek wniosku obrońcy – został wyłączony od udziału w jej rozpoznaniu postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2025 r., II KK 221/25 [KRI 1090].Następnie, do rozpoznania tej sprawy została wyznaczona SSN Anna Dziergawka.
Pismem z dnia 25 lipca 2025 r. obrońca skazanego wystąpił z wnioskiem o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od udziału w rozpoznaniu sprawy II KK 221/25. Podniósł, że istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w tej sprawie, polegająca na tym, że wadliwie powołany sędzia Sądu Najwyższego Anna Dziergawka ma rozpoznać kasację opartą na zarzucie bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.), z powodu nienależytej obsady Sądu Okręgowego w Warszawie, a to ze względu na wadliwie powołanego sędziego Sądu Okręgowego w Warszawie X.
Y.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek okazał się zasadny, wobec czego należało wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Annę Dziergawkę od udziału w rozpoznaniu sprawy II KK 221/25.Jak słusznie wskazano we wniosku o wyłączenie SSN Anny Dziergawki, w tej sprawie okoliczności, na których bazuje zarzut kasacji dotyczący nienależytej obsady sądu, powiązany ze sposobem powołania sędziego Sądu Okręgowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie przepisów ustawy nowelizującej KRS, w tożsamym stopniu odnoszą się zarówno sędziego Sądu II instancji orzekającego w tej sprawie, jak również SSN Anny Dziergawki.
W takim układzie procesowym zachodzi identyczność sytuacji prawnej sędziego, którego dotyczy zarzut kasacyjny, jak i sędziego, który miałby rozpoznać kasację obrońcy skazanego zawierającą zarzut nienależytej obsady sądu. W rozpatrywanej sprawie konieczność wyłączenia od orzekania SSN Anny Dziergawki wynika zatem z istoty gwarancji bezstronnego orzekania przez sąd i sedna zakazu nemo iudex in causa sua.Zasadne są także te argumenty zawarte we wniosku obrońcy, które wskazują, że Sąd Najwyższy orzekający z udziałem SSN Anny Dziergawki nie stanowiłby „sądu ustanowionego ustawą” w rozumieniu art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (zob. w tym przedmiocie przede wszystkim: uchwała połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA-I-4110-1/20 (OSNK 2020, z. 2, poz. 7); uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 (OSNK 2022, z. 6, poz. 22); wyrok ETPCz z dnia 22 lipca 2021 r., Reczkowicz p. Polsce, skarga 43447/19; wyrok ETPCz z dnia 8 listopada 2021 r., Dolińska-Ficek i Ozimek p. Polsce, skargi nr 49868/19 i 57511/19, wyrok ETPCz z dnia 23 listopada 2023 r., Wałęsa p. Polsce, skarga nr 50849/21).Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [J.J.] [r.g.]