II KBO 1/23 · Sąd Najwyższy

II KBO 1/23 POSTANOWIENIE Dnia 21 maja 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek w sprawie z wniosku SSN Piotra Prusinowskiego o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy II KBO 1/23 z odwołania SSN Małgorzaty Bednarek od postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2023 r., II KB 10/22, o wyłączeniu jej od rozpoznania sprawy II KK 529/22, po rozpoznaniu w Izbie Karnej, w dniu 21 maja 2026 r., na posiedzeniu bez udziału stron, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 §§ 1 i 4 k.p.k., p o s t a n o w i ł wyłączyć SSN Piotra Prusinowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy II KBO 1/23.

UZASADNIENIEPostanowieniem z dnia 27 lutego 2023 r., II KB 10/22, Sąd Najwyższy na podstawie art. 29 § 18 ustawy o Sądzie Najwyższym wyłączył SSN Małgorzatę Bednarek od udziału w rozpoznaniu sprawy II KK 529/22.Odwołanie od tego postanowienia złożyła SSN Małgorzata Bednarek, a sprawa z odwołania została zarejestrowana pod sygn. akt II KBO 1/23. Do rozpoznania tej sprawy został wyznaczony następujący skład orzekający: SSN Piotr Prusinowski (przewodniczący), SSN Jacek Grela (sprawozdawca), SSN Dariusz Zawistowski, SSN Grzegorz Żmij, SSN Marcin Krajewski, SSN Leszek Bielecki, SSN Tomasz Presławski.Pismem z dnia 22 kwietnia 2026 r.

SSN Piotr Prusinowski wniósł o wyłączenie go od udziału w rozpoznaniu sprawy II KBO 1/23. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawiono szereg przyczyn natury ustrojowej, uzasadniających to, iż udział w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej SSN Małgorzaty Bednarek jest niedopuszczalny. SSN Piotr Prusinowski podkreślił, że wielokrotnie w mediach jednoznacznie wypowiadał się, iż w pełni identyfikuje się z tymi argumentami. Z tej przyczyny uważa on, że orzekanie przez niego w tej sprawie mogłoby świadczyć o istnieniu okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.

Ponadto SSN Piotr Prusinowski zwrócił uwagę, że był i jest obrońcą „wielu sędziów prześladowanych przez Izbę Dyscyplinarną, w skład której wchodziła Pani sędzia Małgorzata Bednarek”. SSN Piotr Prusinowski podkreślił, że podczas udziału w postępowaniach między nim a SSN Małgorzatą Bednarek dochodziło do licznych scysji, a jego ocena jej działań, również w sferze medialnej, była „delikatnie mówiąc krytyczna”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek okazał się zasadny.Uzasadnienie twierdzenia o istnieniu wątpliwości co do bezstronności sędziego musi odnosić do takiego zachowania sędziego na sali rozpraw lub poza nią, z którego mogłoby wynikać, że sędzia jest w określony sposób nastawiony do uczestników postępowania lub do sprawy, co w rezultacie zagraża sprawiedliwemu rozstrzygnięciu sprawy.

Nie ulega także wątpliwości, że musi zachodzić związek funkcjonalny pomiędzy podnoszonymi okolicznościami, które muszą mieć charakter rzeczywisty i obiektywny, a rozstrzygnięciem konkretnej sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2023 r., IV KK 460/19). Mając na względzie powyższe, należało podzielić argumenty wskazane przez SSN Piotra Prusinowskiego, uzasadniające jego wyłącznie od udziału w rozpoznaniu sprawy II KBO 1/23. Fakt prowadzenia przez SSN Piotra Prusinowskiego ostrych sporów z SSN Małgorzatą Bednarek w ramach postępowań, które toczyły się przed Izbą Dyscyplinarną Sądu Najwyższego, jest istotnym argumentem na rzecz uznania, że w ocenie postronnego, obiektywnego obserwatora mogłyby istnieć wątpliwości co do bezstronności wnioskującego Sędziego.

Fakt ten połączony z wypowiedziami medialnymi SSN Piotra Prusinowskiego, w których identyfikował się z tezami i poglądami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, może być odbierany jako pozaprocesowe wyrażenie stanowiska co do rozstrzygnięcia w sprawie oraz ocena uczestniczki postępowania – SSN Małgorzaty Bednarek, zawierająca również określone nastawienie do możliwości bezstronnego i niezależnego orzekania przez sąd z jej udziałem. Zachodzą zatem przesłanki z art. 41 § 1 k.p.k., co powoduje potrzebę wyłączenia SSN Piotra Prusinowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy II KBO 1/23.Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia. [J.J.] [a.ł] ‎