II CZ 71/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 71/10

POSTANOWIENIE

Dnia 8 września 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący)

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca)

SSN Marian Kocon

w sprawie z powództwa G.(...) – Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z.

przeciwko (…) Towarzystwu Leasingowemu – Spółce Akcyjnej

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2010 r.,

zażalenia strony pozwanej

na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt I ACa (…) [I

WSC (…)],

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 4 marca 2010 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

kasacyjną pozwanej (…) Towarzystwa Leasingowego – Spółki Akcyjnej wobec

nieuiszczenia w terminie kwoty 50.000 zł tytułem połowy opłaty od skargi kasacyjnej, tj.

opłaty w części, w jakiej wniosek o całkowite zwolnienie od opłaty od skargi został

postanowieniem z dnia 26 stycznia 2010 r. oddalony.

Pozwana zaskarżyła powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie,

orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie zawartego w skardze kasacyjnej

wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, a także o zbadanie zasadności

postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 26 stycznia 2010 r. w przedmiocie zwolnienia

od uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej ponad kwotę 50.000 zł i nadanie sprawie

dalszego biegu oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, ewentualnie o

uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie wniosku o zwolnienie od kosztów

sądowych do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Postanowienie o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych nie należy do

postanowień od których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 394 1 k.p.c. –

por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2009 r., II PZ 14/09,

nie publ., z dnia 23 czerwca 2009 r., II PZ 3/09; z dnia 10 listopada 2005 r., sygn. akt V

CZ 129/05, nie publ.; wyrok TK z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt SK 19/08, Zbiór

Urzędowy z 2009 r., nr 3A, poz. 29). Niemniej jednak istnieje, na mocy w art. 380 k.p.c.

w związku z art. 39821 k.p.c., możliwość poddania kontroli przez Sąd Najwyższy

postanowienia w tym zakresie, o ile żalący taki wniosek zgłosi. Ocena zasadności

zażalenia sprowadza się zatem do oceny postanowienia Sądu Apelacyjnego

dotyczącego zwolnienia od kosztów sądowych. Ocena ta nie jest jednak możliwa, skoro

postanowienie o częściowym zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych nie zostało

uzasadnione, kwestia ta nie stała się też przedmiotem wyjaśnienia w uzasadnieniu

zaskarżonego postanowienia. Trzeba zwrócić uwagę, że w toku postępowania skarżąca

była zwalniana od kosztów sądowych w części obejmującej opłaty sądowe od kolejno

wnoszonych środków zaskarżenia. Odmowa zwolnienia od opłaty od skargi kasacyjnej

ponad kwotę 50 000 zł wymaga wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących

sytuacji finansowej pozwanej. Nie jest zaś rzeczą Sądu Najwyższego snucie domysłów,

jakie względy przemawiały w ocenie Sądu drugiej instancji za częściowym oddaleniem

wniosku, ani zastępowanie tego Sądu w wyjaśnieniu tej kwestii. Skoro zaś nie jest

możliwa ocena prawidłowości odmowy zwolnienia od opłaty sądowej od skargi

kasacyjnej, postanowienie o odrzuceniu tej skargi wobec braku opłaty podlega uchyleniu

celem wykazania, że skarżąca jest w stanie ponieść te koszty w pełnej wysokości (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 października 2005 r., III CZ 77/05, nie

publ.).

Wobec powyższego, na podstawie art. 39815 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd

Najwyższy orzekł jak w sentencji.