II CZ 65/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 65/06

POSTANOWIENIE

Dnia 4 października 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Dariusz Zawistowski

SSN Tadeusz Żyznowski

w sprawie z powództwa D.L.

przeciwko Skarbowi Państwa - Komendantowi Wojewódzkiemu Policji […]

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 4 października 2006 r.,

zażalenia strony pozwanej

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 11 maja 2006 r., sygn. akt [...],

1) oddala zażalenie;

2) zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 3 600 zł

(trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania

zażaleniowego.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 maja 2006 r. Sąd Apelacyjny

odrzucił apelację strony pozwanej od wyroku Sądu pierwszej instancji, którym

zasądzono od tej strony na rzecz powoda zadośćuczynienie i odszkodowanie w

kwocie

901 851,10

zł.,

rentę

wyrównawczą

po

2000

zł.

oraz

ustalono

odpowiedzialność pozwanego za dalsze ewentualne skutki zdarzenia będącego

przyczyną szkód powoda, umorzono postępowanie w zakresie kwoty 50 000 zł.,

oddalono powództwo w pozostałej części i rozstrzygnięto o kosztach procesu.

Odrzucając apelację Sąd drugiej instancji stwierdził, że nie spełnia ona

wymogu art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c. , bowiem nie określa zakresu żądanej zmiany lub

uchylenia zaskarżonego wyroku, a jako wniesiona przez radcę prawnego nie

podlegała uzupełnieniu w tym zakresie, a zatem wezwanie Sądu pierwszej instancji

o uzupełnienie tego braku i jego uzupełnienie przez pełnomocnika strony pozwanej

nie wywołało skutków procesowych. Z tych względów Sąd Apelacyjny na podstawie

art. 373 k.p.c. odrzucił apelację.

W zażaleniu na powyższe postanowienie strona pozwana, wnosząc o jego

uchylenie, zarzuciła, że zakres zaskarżenia i zakres żądanej zmiany wyroku

wynikał z apelacji oraz z okoliczności sprawy, a ze względu na charakter

zadośćuczynienia, będącego przedmiotem zaskarżenia, nie mogła określić

wysokości kwoty, którą uznaje za stosowną, a więc wskazała, że Sąd powinien

zasądzić kwotę „odpowiednią”. W jej ocenie spełniało to, w rozpoznawanej sprawie,

wymogi art. 368 § 1 pkt. 5 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 368 § 1 pkt. 1 i 5 k.p.c. apelacja powinna zawierać między

innymi oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem czy jest on

zaskarżony w całości, czy w części oraz wniosek o zmianę lub uchylenie wyroku

z zaznaczeniem zakresu żądanej zmiany lub uchylenia. Jest to konieczne ze

względu na to, że zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c., sąd drugiej instancji rozpoznaje

sprawę w granicach apelacji, którymi jest związany. Jeżeli zatem przedmiotem

zaskarżenia jest tylko część wyroku sądu pierwszej instancji, skarżący obowiązany

jest określić w jakiej części wyrok zaskarża, a także wskazać zakres żądanej

zmiany lub uchylenia tej części wyroku, którą zaskarżył.

Rację ma strona pozwana, gdy twierdzi, że nie zawsze konieczne jest

dokładne określenie zakresu żądanej zmiany lub uchylenia zaskarżonego wyroku,

bowiem może to wynikać w sposób nie budzący wątpliwości z charakteru sprawy

i zakresu

zaskarżenia.

Nie

jest

to

jednak

sytuacja,

jaka

występuje

w rozpoznawanej sprawie, w której pełnomocnik strony pozwanej wskazał

w apelacji, jako wartość przedmiotu zaskarżenia, kwotę 901 851,10 zł., a więc

całą kwotę zadośćuczynienia i odszkodowania zasądzoną w punkcie pierwszym

zaskarżonego wyroku i określił, że zaskarża wyrok w punkcie pierwszym

zasądzającym od pozwanego na rzecz powoda kwotę 901 851,10 zł. Natomiast we

wniosku apelacyjnym zażądał zmiany zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do

istoty

sprawy

przez

przyznanie

powodowi

„odpowiedniej”

sumy

tytułem

zadośćuczynienia, co wskazywało na to, że nie cała zasądzona kwota

zadośćuczynienia jest w apelacji kwestionowana. Takie oznaczenie wartości

przedmiotu zaskarżenia, zakresu zaskarżenia i zakresu żądanej zmiany wyroku

doprowadziło

do

oczywistej

sprzeczności

pomiędzy

tymi

obligatoryjnymi

elementami apelacji i uniemożliwiło stwierdzenie, czy rzeczywiście cała zasądzona

kwota została objęta apelacją, a jeżeli nie, to jaką jej część oraz jaką kwotę

zadośćuczynienia strona pozwana uznaje za „odpowiednią”, a więc nie objętą

zakresem zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku. Przy tego rodzaju zasadniczych

sprzecznościach i brakach Sąd drugiej instancji, związany granicami apelacji, nie

mógł sam decydować o tych granicach a więc o zakresie zaskarżenia i żądanej

zmiany wyroku nawet jeżeli ze stanowiska strony pozwanej zajętego w pierwszej

instancji dałoby się wyprowadzić wniosek, że nie kwestionowała ona zasadności

żądania zasądzenia zadośćuczynienia w wysokości 200 000 zł. Strona może

bowiem zmienić swoje stanowisko w tym przedmiocie już w postępowaniu

apelacyjnym, a zatem zakresu zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji nie

można wywodzić wyłącznie z jej stanowiska zajmowanego przed sądem pierwszej

instancji.

Nie jest także trafne twierdzenie skarżącej, iż charakter roszczenia, jakim

jest zadośćuczynienie, nie pozwalał na określenie wysokości kwoty, którą strona

pozwana uznaje za odpowiednią, a przez to uniemożliwiał określenie zakresu

żądanej zmiany zaskarżonego wyroku. Zadośćuczynienie jest świadczeniem

pieniężnym i jako takie daje się określić kwotowo. Pozwala to także na ścisłe

kwotowe określenie tej części zadośćuczynienia, którą strona pozwana uznaje za

„odpowiednią”, a w sytuacji zasądzenia konkretnej kwoty przez sąd pierwszej

instancji, na kwotowe określenie zakresu zaskarżenia i żądanej zmiany wyroku, co

zresztą strona pozwana uczyniła na wezwanie sądu o uzupełnienie braków

apelacji. To uzupełnienie nie mogło jednak wywołać skutków procesowych, ze

względu na treść art. 3701 k.p.c., a zatem prawidłowo Sąd drugiej instancji odrzucił

apelację strony pozwanej na podstawie art. 373 w zw. z art. 3701 k.p.c.

Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 w zw. z art.

394 § 3 k.p.c., oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.