II CZ 57/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 57/10

POSTANOWIENIE

Dnia 27 lipca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jan Górowski (przewodniczący)

SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca)

SSN Dariusz Zawistowski

w sprawie z wniosku K. C.

przy uczestnictwie R. B. i H. B.

o wpis hipoteki przymusowej zwykłej,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 lipca 2010 r.,

zażalenia wnioskodawczyni

na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. akt II Ca

(…),

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 3 lutego 2010 r. Sąd Okręgowy w S. zmienił zaskarżone

postanowienie w ten sposób, że nakazał wpisać w dziale IV księgi wieczystej Kw (…)

prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G. hipotekę przymusową zwykłą w kwocie

89 137,16 zł na nieruchomości rolnej niezabudowanej, stanowiącej współwłasność R. B.

i H. B. na rzecz K. C. i stwierdził, że koszty postępowania przed Sądami obu instancji

oraz Sądem Najwyższym wnioskodawca i uczestnicy ponoszą we własnym zakresie.

O kosztach postępowania orzekł w oparciu o przepis art. 520 § 1 k.p.c. Wskazał,

że co prawda interesy wnioskodawcy i uczestników były sprzeczne jednak właściciele

nieruchomości nie dali żadnych podstaw do wystąpienia z wnioskiem; poza tym

występujący w sprawie problem prawny wyjaśniło dopiero zapadłe w sprawie

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2009 r.

Na postanowienie w przedmiocie kosztów wnioskodawca wniósł zażalenie,

zarzucając naruszenie art. 520 § 2 k.p.c. W tym zakresie wniósł o uchylenie

zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie

wniesiono

w

sprawie

wieczysto-księgowej

o

wpis

hipoteki

przymusowej, w którym to postępowaniu brak jest przepisów szczególnych dotyczących

zasad orzekania o kosztach tego postępowania. Wobec powyższego do postępowania

tego mają zastosowanie ogólne przepisy dotyczące zasad orzekania o kosztach

postępowania nieprocesowego, zawarte w art. 520 k.p.c. Zgodnie z art. 520 § 1 k.p.c. w

postępowaniu nieprocesowym każdy biorący w nim udział ponosi koszty z nim

związane. Natomiast według art. 520 § 2 k.p.c. zwrot kosztów pomiędzy uczestników

postępowania nieprocesowego może być orzeczony wtedy, gdy ich interesy są

sprzeczne lub jeżeli uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani wynikiem

postępowania. Przepis zawarty w art. 520 § 1 k.p.c. zawiera ogólną zasadę orzekania o

kosztach postępowania nieprocesowego w stosunku do której art. 520 § 2 k.p.c. jest

wyjątkiem podobnie, jak art. 520 § 3 k.p.c. dotyczący sytuacji, gdy wnioski jednego z

uczestników

zostały

odrzucone

bądź

oddalone

przy

sprzeczności

interesów

występujących między uczestnikami postępowania. W związku z powyższym art. 520 §

2 k.p.c. jako przepis zawierający wyjątek od zasady rozliczeń kosztów postępowania

nieprocesowego nie powinien podlegać wykładni rozszerzającej.

Przesłanką warunkującą zastosowanie art. 520 § 1 k.p.c. jest wystąpienie

sprzeczności interesów wnioskodawcy i uczestników w niniejszej sprawie. W uchwale

Sądu Najwyższego z dnia 15 stycznia 1973 r., III CZP 96/72 (OSNC 1973, nr 9, poz.

146) zostało wyjaśnione, że w sprawie o wpis hipoteki przymusowej nie występuje

sprzeczność interesów pomiędzy żądającym wpisu tego ograniczonego prawa

rzeczowego

wnioskodawcą,

a

uczestnikami

-

właścicielami

nieruchomości.

Ustanowienie bowiem hipoteki przymusowej leży tylko w interesie wnioskodawcy.

Dlatego też w takiej sprawie ma zastosowanie zasada wyrażona w art. 520 § 1 k.p.c. i

brak podstaw do zastosowania art. 520 § 2 k.p.c.

Wobec powyższego zażalenie jako niezasadne podlegało oddaleniu na

podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.