II CZ 43/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 43/07

POSTANOWIENIE

Dnia 15 czerwca 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)

SSN Irena Gromska-Szuster

del. SSA Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi W. Ś. i K. Ś.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem

Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 25 października 2005 r.,

wydanego w sprawie o sygn. akt I ACa …/04

z powództwa W. Ś. i K. Ś.

przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w C.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 15 czerwca 2007 r.,

zażalenia powodów (skarżących)

na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 8 marca 2007 r.,

1. oddala zażalenie,

2. przyznaje adwokatowi E. N. ze środków budżetowych

Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego kwotę 3.600 zł,

powiększoną o stosowną stawkę podatku od towarów i

usług, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną

powodom z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.

Uzasadnienie

Postanowieniem z 8 marca 2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę W. Ś. i K.

Ś. o wznowienie postępowania w sprawie z ich powództwa przeciwko Spółdzielni

Mieszkaniowej

o

zapłatę,

zakończonej

prawomocnym

wyrokiem

Sądu

Apelacyjnego z 25 października 2005 r., wydanym w sprawie I ACa …/04, bowiem

uznał, że skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia (art. 403

§ 2 i art. 410 § 1 k.p.c.).

W zażaleniu na to postanowienie powodowie zarzucili, że zostało ono

wydane z naruszeniem art. 403 § 2 k.p.c. przez przyjęcie, że skarga powodów nie

została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, gdy tymczasem powołany

w skardze dowód pochodzi sprzed daty wydania w sprawie wyroku przez Sąd

Apelacyjny i ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem zawiera

oświadczenie woli Zarządu pozwanej, zgodnie z którym Spółdzielnia przyjęła na

siebie obowiązek zrewaloryzowania wniesionego przez powodów udziału w

kosztach budowy lokalu użytkowego. Powodowie nie mogli skorzystać z tego

środka dowodowego, bo nim nie dysponowali w czasie, gdy toczyło się

postępowanie w sprawie.

Wnieśli

o

uchylenie

zaskarżonego

postanowienia,

a

pełnomocnik

reprezentujący ich z urzędu wniósł nadto o zasądzenie na jego rzecz

wynagrodzenia, które nie zostało przez powodów zapłacone w całości ani w części.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stosownie do art. 403 § 2 k.p.c. można żądać wznowienia postępowania

w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków

dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie

mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Skoro nowe okoliczności faktyczne

i nowe środki dowodowe muszą być tego rodzaju, że ich powołanie mogło mieć

wpływ na wynik sprawy, to wskazując te okoliczności lub dowody, strona musi

podać równocześnie, w jakim zakresie ich uwzględnienie może zmienić podstawę

orzekania, wpływając tym samym na treść rozstrzygnięcia (por. orzeczenie SN

z 24 maja 1982 r., II CO 1/82, OSPiKA 1984, nr 2, poz. 27).

Powodowie przypisują takie znaczenie oświadczeniom, które członkowie

Zarządu pozwanej mieli składać członkom Stowarzyszenia Kupców C. na spotkaniu

odbytym w czerwcu 1990 r. Powodowie twierdzą, że taśmę z nagraniem przebiegu

spotkania znaleźli przypadkowo 30 listopada 2006 r., przy okazji porządkowania

garażu. W świetle skargi powodów, samo spotkanie i wypowiadane na nim

oświadczenia miały mieć charakter nowych okoliczności faktycznych, a taśma z

zapisem przebiegu spotkania jest w tym ujęciu nowym środkiem dowodowym. Nie

sprecyzowali jednak, w jaki konkretnie sposób te nowe okoliczności faktyczne

mogłyby wpłynąć na ustalenia faktyczne poczynione w sprawie i w efekcie – na jej

rozstrzygnięcie.

Podstawą wznowienia postępowania w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. może

być późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych i środków dowodowych.

„Wykryciem” okoliczności faktycznych i środków dowodowych w rozumieniu tego

przepisu jest dowiedzenie się o istnieniu okoliczności faktycznych lub dowodów

w zakresie umożliwiającym powołanie się na nie. Późniejsze wykrycie, to

dowiedzenie się o okolicznościach faktycznych w takim czasie, że powołanie ich

w zakończonym

postępowaniu nie było

już możliwe.

Tymczasem

wiedzę

o spotkaniu odbytym w czerwcu 1990 r. i wypowiadanych na nim oświadczeniach

powodowie musieli mieć w czasie, gdy toczyło się postępowanie w sprawie, bo

w spotkaniu tym uczestniczyli i nagrywali jego przebieg. Na okoliczność

tę powodowie mieli zatem obowiązek powołać się w czasie trwania postępowania,

ze wskazaniem, że przebieg spotkania był nagrywany, a nagranie zaginęło i podjąć

inicjatywę wykazania okoliczności dotyczących przebiegu spotkania innymi

środkami dowodowymi. Domagając się wznowienia postępowania po odnalezieniu

nagrania powodowie musieliby wykazać, w jakim zakresie nagarnie to wpłynie na

zmodyfikowanie ustaleń poczynionych na podstawie innych zaoferowanych przez

nich środków dowodowych. Wznowienie postępowania na podstawie art. 403 § 2

k.p.c. uzasadnia tylko taka niemożliwość powołania pewnych okoliczności

faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, która jest skutkiem niewiedzy

o nich. Nie uzasadnia wznowienia postępowania odnalezienie środka dowodowego

dotyczącego takich okoliczności faktycznych, które były stronie znane w czasie

trwania postępowania i mogły być przez stronę powołane oraz wykazywane za

pomocą także innych niż odnaleziony środków dowodowych.

Przesłanki odrzucenia skargi o wznowienie postępowania na posiedzeniu

niejawnym wskazane zostały w art. 410 k.p.c., a są to uchybienie terminowi, brak

oparcia skargi na ustawowej podstawie i niedopuszczalność skargi z innych

przyczyn. Zaistnienie którejś z tych okoliczności lub wszystkich łącznie uzasadnia

odrzucenie skargi. Skoro okoliczności wskazane przez powodów w skardze nie

mają cech nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych w rozumieniu

art. 403 § 2 k.p.c., zasadne było odrzucenie ich skargi o wznowienie postępowania.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 394 1 § 2 k.p.c. i art. 39814

k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Na podstawie § 2 ust. 3, § 6 pkt 7, § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej

udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) pełnomocnikowi

reprezentującemu powodów z urzędu przyznane zostało ze środków budżetowych

Skarbu Państwa wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną

w postępowaniu zażaleniowym.

db