II CZ 37/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 37/11

POSTANOWIENIE

Dnia 17 czerwca 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi G. L.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem

Sądu Apelacyjnego z dnia 10 czerwca 2010 r.,

wydanego w sprawie z powództwa G. L.

przeciwko Miastu Ł. oraz Skarbowi Państwa - Dyrekcji Lasów Państwowych

w R.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 17 czerwca 2011 r.,

zażalenia skarżącej - powódki

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 20 grudnia 2010 r.,

1) oddala zażalenie;

2) odstępuje od obciążenia powóki kosztami postępowania

na rzecz Skarbu Państwa – Dyrekcji Lasów Państwowych

w R. zastępowanego przez Prokuratorię Generalną Skarbu

Państwa;

3) przyznaje adwokatowi M. S. ze środków budżetowych

Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego kwotę 120 (sto

dwadzieścia) złotych wraz z należnym podatkiem VAT

tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną

powódce w postępowaniu zażaleniowym.

Uzasadnienie

Postanowieniem z 20 grudnia 2010 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

powódki G. L. o wznowienie postępowania w sprawie przeciwko Miastu Ł. i

Skarbowi Państwa – Dyrekcji Lasów Państwowych w R. o zapłatę, zakończonego

prawomocnym wyrokiem tego Sądu z 10 czerwca 2010 r., sygn. akt I ACa 324/10,

przyjmując, że skarga nie została oparta na ustawowych przesłankach wznowienia

(pkt 1) oraz przyznał pełnomocnikowi reprezentującemu powódkę z urzędu ze

środków budżetowych wynagrodzenie według stawki taryfowej (pkt 2). W zażaleniu

na postanowienie z 20 grudnia 2010 r. skarżąca zarzuciła, że zostało ono wydane

z naruszeniem art. 410 § 1 k.p.c. w zw. z art. 403 § 2 k.p.c. przez bezpodstawne

pominięcie nowych okoliczności faktycznych, uzasadniających – w przekonaniu

skarżącej – wznowienie postępowania, a powołanych przez nią w pismach z 10

czerwca i 16 czerwca 2010 r. Brak możliwości powołania tych okoliczności w toku

postępowania miał być konsekwencją tego, że skarżąca została wyprowadzona siłą

z sali sądowej. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia

i orzeczenie o wznowieniu postępowania w sprawie oraz o zasądzenie na jej rzecz

kosztów postępowania.

Pozwany

Skarb

Państwa

–

Dyrekcja

Regionalnej

Dyrekcji

Lasów

Państwowych w R. wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie kosztów

postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest bezzasadne, bowiem Sąd Apelacyjny trafnie uznał, że

przesłanki wskazane przez skarżącą nie mogą stanowić podstawy wznowienia

postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. Skarżąca nie przedstawiła

argumentów przemawiających za tym, że okoliczności, o których mowa w pismach

złożonych przez nią już po zamknięciu rozprawy przez Sąd drugiej instancji, to jest

10 i 16 czerwca 2010 r. nie mogły zostać podniesione na wcześniejszym etapie

postępowania, a to stanowi konieczny warunek wznowienia postępowania z uwagi

na wykrycie nowych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych (por. m.in.

postanowienia Sądu Najwyższego: z 17 czerwca 2010 r., III CZ 18/10, niepubl. oraz

z 4 marca 2005 r., III CZP 134/04, niepubl.). W szczególności, w protokole

rozprawy apelacyjnej – będącym urzędowym zapisem jej przebiegu – brak jest

wzmianki o wyprowadzeniu skarżącej z sali rozpraw. Protokół ten nie był

uzupełniany ani prostowany. Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że

skarżąca powinna powołać się na okoliczności, do których nawiązuje w obu

pismach

jeszcze

w

postępowaniu

przed

Sądem

pierwszej

instancji.

W postępowaniu przed sądem drugiej instancji okoliczności te powinny być

natomiast przytoczone przed zamknięciem rozprawy wraz z objaśnieniem, że

skarżąca nie mogła powołać się na nie w postępowaniu przed Sądem pierwszej

instancji (art. 381 k.p.c.). Pisma z 16 czerwca 2010 r. nie sposób jest uznać na

zgłoszenie nowych wniosków dowodowych istotnych dla wydania rozstrzygnięcia

w sprawie, bowiem skarżąca w piśmie tym podała adresy i numery ksiąg

wieczystych różnych nieruchomości oraz imiona i nazwiska osób, którym miały

przysługiwać niegdyś prawa do tych nieruchomości, ale nie oznaczyła żadnych

środków dowodowych, na podstawie których Sąd miałby zweryfikować fakty

powoływane przez nią i nie oznaczyła żadnych tez dowodowych. Informacji

przytoczonych przez powódkę w tym piśmie nie sposób zatem powiązać

z przedmiotem postępowania w sprawie, a wątpliwości co do charakteru pisma

oraz procesowego znaczenia zawartych w nim informacji nie zostały wyjaśnione

w postępowaniu prowadzonym na podstawie skargi o wznowienie postępowania,

w tym także po ustanowieniu dla powódki fachowego pełnomocnika.

W piśmie procesowym z 22 lipca 2010 r. skarżąca nie zgłosiła nowych

wniosków dowodowych i nie powoływała się na inne niż poprzednio fakty, lecz

jedynie ponowiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wydanego orzeczenia

i ustanowienie dla niej fachowego pełnomocnika, po przyznaniu jej zwolnienia od

kosztów.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 394 1 § 3 k.p.c. w zw. z art.

39814 k.p.c. orzeczono jak w postanowieniu, odstępując na podstawie art. 102

k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. od obciążania skarżącej kosztami postępowania

zażaleniowego

z

uwagi

na

jej

trudną

w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym.

sytuację

majątkową

wykazaną

Powódka w postępowaniu zażaleniowym reprezentowana była przez

fachowego pełnomocnika z urzędu, który wniósł o przyznanie mu za to

wynagrodzenia w kwocie 3.600 zł wraz z należnym podatkiem od towarów i usług.

Stosownie jednak do § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia

przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

(Dz. U. Nr 163, poz. 1348), zasadzając opłatę za czynności adwokata z tytułu

zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata,

a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej

wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Pełnomocnik reprezentujący powódkę z urzędu

w postępowaniu

zażaleniowym

nie

powoływał

się

na

okoliczności

nowe

w porównaniu z tymi, które rozważał już Sąd Apelacyjny, gdy oceniał

dopuszczalność skargi o wznowienie postępowania ani także nie wskazał na takie

okoliczności, które by tłumaczyły charakter wniosków i argumentacji skarżącej. Sąd

Najwyższy uznał, że charakter sprawy, w której doszło do złożenia wniosku

o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia w związku z wniesionym zażaleniem,

nakład pracy pełnomocnika konieczny dla sporządzania imieniem skarżącej środka

zaskarżenia oraz jego wkład w wyjaśnienie sprawy uzasadnia przyznanie mu

wynagrodzenia za pomoc prawną świadczoną skarżącej w postępowaniu

zażaleniowym w wysokości 120 zł wraz z należnym – zgodnie z § 2 ust. 3

powołanego wyżej rozporządzenia – podatkiem od towarów i usług.