II CZ 219/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 219/11

POSTANOWIENIE

Dnia 11 maja 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Anna Owczarek

SSN Marta Romańska

w sprawie z powództwa P. H.

przeciwko W. Ś.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 11 maja 2012 r.,

zażalenia powoda na postanowienie

o kosztach zawarte w pkt. 3 wyroku Sądu Okręgowego

z dnia 6 września 2011 r.,

1)

zmienia zaskarżone postanowienie w ten sposób,

że zasądzoną od powoda na rzecz pozwanego kwotę

600 (sześćset) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego w postępowaniu apelacyjnym obniża

do kwoty 300 (trzysta) zł,

2)

zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 120

(sto dwadzieścia)

zł

tytułem

postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

zwrotu

kosztów

Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 10 000 zł z ustawowymi

odsetkami od dnia 11 grudnia 2009 r.

Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011 r. zasądził od pozwanego na

rzecz powoda kwotę 6000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 11 grudnia.

W pozostałym zakresie powództwo oddalił; ponadto zasądził od pozwanego na

rzecz powoda kwotę 1054 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Po rozpoznaniu apelacji powoda zaskarżającej wyrok Sądu Rejonowego

w części oddalającej powództwo i orzekającej o kosztach procesu Sąd Okręgowy

wyrokiem z dnia 6 września 2011 r. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób,

że zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1297,60 zł tytułem zwrotu

kosztów procesu; w pozostałym zakresie apelację oddalił; ponadto (w punkcie 3)

zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów

zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Zasądzając od powoda kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego w postępowaniu apelacyjnym Sąd Okręgowy wyjaśnił, że podstawę

tego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 100 zdanie drugie i art. 108 § 1 k.p.c.

w związku z art. 391 § 1 k.p.c. oraz § 6 pkt 4 i § 12 ust. 1 pkt 2 rozrządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej

udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163,

poz. 1349 ze zm.).

W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego rozstrzygające o kosztach

zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym (pkt 3 wyroku Sądu

Okręgowego z dnia 6 września 2011 r.) powód zarzucił naruszenie przepisów

stanowiących podstawę prawną zawartego w tym postanowieniu rozstrzygnięcia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarżący trafnie podniósł, że Sąd Okręgowy błędnie zastosował § 6 pkt 4

i § 12 ust. 1 pkt 2 rozrządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za

czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów

pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

W sprawie miał zastosowanie § 12 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, określający

stawkę minimalną wynagrodzenia radcy prawnego za prowadzenie sprawy

w postępowaniu apelacyjnym przed sądem okręgowym. W myśl tego przepisu,

jeżeli stronę w postępowaniu apelacyjnym reprezentuje - tak jak to miało miejsce

w rozpoznawanej sprawie – ten sam radca prawny co w postępowaniu przed

sądem pierwszej instancji, stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego

za prowadzenie sprawy w postępowaniu apelacyjnym przed sądem okręgowym

wynosi 50% stawki minimalnej wynagrodzenia radcy prawnego za prowadzenie

sprawy w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Wartość zaskarżenia

apelacyjnego powoda wynosiła 4 000 zł, przy tej zaś wartości sporu stawka

minimalna

wynagrodzenia

radcy

prawnego

za

prowadzenie

sprawy

w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, stanowiąca podstawę obliczenia

stawki minimalnej wynagrodzenia radcy prawnego za prowadzenie sprawy

w postępowaniu apelacyjnym przed sądem okręgowym, powinna być obliczona nie

na podstawie § 6 pkt 4, lecz na podstawie § 6 pkt 3 rozrządzenia Ministra

Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia

przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego

ustanowionego z urzędu. Według § 6 pkt 3 tego rozrządzenia, przy wartości

przedmiotu sprawy w granicach 1500-5000 zł stawka minimalna wynagrodzenia

radcy prawnego za prowadzenie sprawy w postępowaniu przed sądem pierwszej

instancji wynosi 600 zł. Zgodnie zatem z § 12 ust. 1 pkt 1 i § 6 pkt 3 powoływanego

rozporządzenia stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego za prowadzenie

niniejszej

sprawy

w

postępowaniu

apelacyjnym

wynosiła

tylko

zł.

Dopiero tak określona kwota mogłaby zostać podwyższona na podstawie § 2 ust. 1

i 2 rozporządzenia. To jednak powinno znaleźć wyraz w uzasadnieniu

rozstrzygnięcia sądu, a motywy zaskarżonego postanowienia na to nie wskazują.

Stanowisko pozwanego, że stawka minimalna za prowadzenie sprawy

w postępowaniu apelacyjnym jest niezależna od wartości przedmiotu zaskarżenia

wskazanej w apelacji, nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd Najwyższy wielokrotnie

już wyjaśniał, iż w sprawach o prawa majątkowe przewidziany w art. 368 § 2 k.p.c.

wymóg podania w apelacji wartości przedmiotu zaskarżenia ma na celu

m.in. ustalenie

wysokości

należnych

kosztów

zastępstwa

procesowego

(por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2007 r., III CZP

77/07, OSNC 2008, nr 10, poz. 109 oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia

27 marca 2008 r., III CZP 7/08, OSNC 2009, nr 4, poz. 55).

Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 16

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. zmienił zaskarżone postanowienie, a o kosztach

postępowania zażaleniowego rozstrzygnął zgodnie z art. 98 § 3 w związku z art.

391 § 1 i art. 39821 k.p.c. oraz § 12 ust. 2 pkt 2 i § 6 pkt 1 rozrządzenia Ministra

Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia

przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego

ustanowionego z urzędu.