II CZ 182/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 182/11

POSTANOWIENIE

Dnia 12 stycznia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)

SSN Jan Górowski (sprawozdawca)

SSN Marian Kocon

w sprawie z urzędu

nieletniego E. D., syna M. i O.,

urodzonego 12 lipca 1998r., w K., zamieszkałego w K.

ul. B.[…], wobec którego środków wychowawczych

ani poprawczych nie stosowano

przy uczestnictwie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w K.

o demoralizację

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 12 stycznia 2012 r.,

zażalenia matki nieletniego E. D.

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 12 września 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 12 września 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę

kasacyjną wniesioną przez matkę nieletniego od postanowienia Sądu Okręgowego

z dnia 10 maja 2011 r., jako niedopuszczalną.

Postanowienie zostało zaskarżone przez matkę nieletniego, która wniosła

o jego uchylenie, zarzucając obrazę art. 5191 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym

środkiem prawnym, który w postępowaniu nieprocesowym przysługuje od

prawomocnych orzeczeń wskazanych w art. 5191 k.p.c. Stosownie do treści § 1

tego przepisu przysługuje ona od wydanego przez sąd drugiej instancji

postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie

odrzucenia

wniosku

i

umorzenia

postępowania

kończących

postępowanie

w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego.

Z kolei stosownie do § 2 przywołanego przepisu w sprawach z zakresu prawa

rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje tylko w sprawach

o przysposobienie oraz o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności

majątkowej między małżonkami, chyba że wartość przedmiotu zaskarżenia jest

niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych.

Skarżący wywodził w zażaleniu, że sprawa z zakresu nieletnich mieści się

w ramach powołanego przepisu, a mianowicie – jak wynika z treści zażalenia –

w jego ocenie jest to sprawa z zakresu prawa osobowego.

W doktrynie i judykaturze bezsporne jest, że do spraw z zakresu prawa

osobowego Kodeks postępowania cywilnego zalicza sprawy o uznanie za

zmarłego, o stwierdzenie zgonu oraz o ubezwłasnowolnienie, a ponadto niektóre

sprawy określone odrębnymi przepisami, tj. np.: ustawą z dnia 19 sierpnia 1994 r.

o ochronie zdrowia psychicznego, Dz.U. Nr 111, poz. 535 ze zm. (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2001 r., OSNC 2001, nr 7-8,

poz. 116). Sprawa z zakresu nieletnich nie należy do spraw wymienionych

w art. 5191 k.p.c. i wbrew twierdzeniu skarżącego nie jest to sprawa z zakresu

prawa osobowego, a prawa rodzinnego.

Zwrócić także należy uwagę, iż powołane przez skarżącego orzeczenie

Sądu Najwyższego, z którego wywodzi swoją argumentację, zostało wydane na

gruncie nieobowiązującego już stanu prawnego. Dopuszczalność wniesienia skargi

kasacyjnej od postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie orzeczenia

w stosunku do nieletniego środka wychowawczego po zmianach wprowadzonych

ustawą z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego

... (Dz.U. Nr 48, poz. 554) wyjaśnił już Sąd Najwyższy wskazując, że środek ten nie

przysługuje (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 maja 2001 r., III CKN

155/01, OSNC, 2002, 2, poz. 21 oraz z dnia 20 grudnia 2001 r., III CZ 105/01,

niepubl.).

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c.,

Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.