II CZ 138/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 138/12

POSTANOWIENIE

Dnia 7 grudnia 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Barbara Myszka (przewodniczący)

SSN Józef Frąckowiak

SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi R. J.

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym

postanowieniem Sądu Okręgowego

z dnia 14 czerwca 2007 r., wydanym w sprawie z wniosku J. K.

przy uczestnictwie R. J. i innych,

o zasiedzenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 7 grudnia 2012 r.,

zażalenia uczestnika postępowania R. J.

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 13 maja 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z 13 maja 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę R. J. o

wznowienie postępowania w sprawie z wniosku J. K. o zasiedzenie, zakończonego

prawomocnym postanowieniem tego Sądu z 14 czerwca 2007 r., w której skarżący

domagał się oddalenia apelacji wnioskodawczyni – J. K. od postanowienia Sądu

Rejonowego z 19 grudnia 2006 r.

W uzasadnieniu Sąd Okręgowy podał, że skarga R. J. nie została oparta na

którejś spośród wymienionych w art. 401, 4011 i 403 k.p.c. podstaw. Zdaniem Sądu,

powołanie się na nowe okoliczności faktyczne może uzasadniać wznowienie

postępowania w przypadku wskazania, w jakim zakresie ich uwzględnienie może

wpłynąć na zmianę podstawy orzeczenia.

W zażaleniu na postanowienie z 13 maja 2011 r. R. J. zarzucił, że zostało

ono wydane z naruszeniem: - art. 524 § 1 k.p.c. poprzez jego pominięcie i

niezastosowanie w sprawie; - art. 410 § 1 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe

zastosowanie; - art. 403 § 2 k.p.c. poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 233 § 1

k.p.c. w zw. z art. 12 § 2 i art. 524 § 1 k.p.c. Skarżący stwierdził, że już po

rozpoznaniu sprawy wykrył środki dowodowe mające wpływ na jej wynik, z których

nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu z powodu ich zaginięcia.

Skarżący wskazał, że odnalazł umowę spółki sporządzoną 1 kwietnia 1983 r., która

miała stanowić istotny dowód w sprawie o zasiedzenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W art. 401, art. 4011 i art. 403 k.p.c. ustawodawca wymienił podstawy,

na których można oprzeć skargę o wznowienie prawomocnie zakończonego

postępowania. Ze względu na nadzwyczajny charakter tego środka zaskarżenia od

wnoszącego skargę o wznowienie postępowania wymaga się nie tylko wskazania

okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, ale też wykazania, że podstawa

taka rzeczywiście istnieje, a podane okoliczności uzasadniają jej powołanie

(por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 maja 2007 r., III CSK 56/07, Lex nr 334985

oraz postanowienia Sądu Najwyższego z 6 marca 2009 r., II CZ 9/09, Lex

nr 746171 i z 3 lutego 2011 r., II UZ 47/10, Lex nr 844755). Okoliczności takie

nie zachodzą w rozpoznawanej sprawie.

Skoro

uczestnik

twierdzi,

że

już

po

prawomocnym

zakończeniu

postępowania w sprawie o zasiedzenie odnalazł dokumenty mające znaczenie dla

jej wyniku, a mianowicie umowę, której był stroną, to oznacza to, że w czasie

trwania tego postępowania miał on świadomość zawarcia umowy i istnienia

dokumentu ją stwierdzającego. Mógł też wskazać na istnienie dowodu, na który

teraz się powołuje jeszcze przed sądem I instancji. Dowód wskazany przez

uczestnika w skardze o wznowienie postępowania nie jest zatem nowym dowodem

w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. W orzecznictwie trafnie zwraca się uwagę,

że podstawa wznowienia postępowania przewidziana tym przepisem dotyczy

okoliczności, które w postępowaniu prawomocnie zakończonym nie tylko były

nieujawnione, ale były nieujawnialne z braku wiedzy o nich (wyrok Sądu

Najwyższego z 22 lipca 2010 r., I CSK 601/09, Lex nr 737247). W taki sposób

nie można kwalifikować okoliczności przytaczanych przez uczestnika.

Gdyby nawet uznać, że okoliczność powoływana przez uczestnika i mający

ją wykazać dokument mają charakter nowych okoliczności faktycznych i środków

dowodowych w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., to uzasadnienie zażalenia

nie zmierza do zakwestionowania stanowiska Sądu Okręgowego wyrażonego

w zaskarżonym postanowieniu, że nowe okoliczności wskazane przez uczestnika

nie mogłyby wpłynąć na treść ustaleń istotnych z punktu widzenia przesłanek

stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości. Zdaniem Sądu, z kserokopii przedłożonej

umowy, nie wynika, aby spółki prowadzone z udziałem W. J. wniosły zakład

kamieniarski. Oceny tej okoliczności nie można uznać za przedwczesną na etapie

badania przesłanek dopuszczalności skargi, gdyż także na tym etapie konieczna

jest ocena powoływanych przez stronę faktów i oferowanych przez nią środków

dowodowych z punktu widzenia ich znaczenia dla prawomocnego rozstrzygnięcia

sądu w zakończonym procesie. Uprawnienie sądu do tego rodzaju oceny znajduje

podstawę w tym fragmencie art. 403 § 2 k.p.c., w którym za podstawę skargi uznaje

się okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, „które mogłyby mieć wpływ na

wynik sprawy", a nie jakikolwiek twierdzenia i dowody powoływane przez

skarżącego. Takiego rozumienia przepisu nie podważają orzeczenia przytoczone

dodatkowo przez uczestnika.

Reasumując stwierdzić trzeba, że skarga uczestnika o wznowienie

postępowania nie została oparta na ustawowej podstawie, a zatem trafnie została

odrzucona zaskarżonym postanowieniem Sądu Okręgowego.

Zważywszy na powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3

k.p.c., orzeczono jak w sentencji