II CZ 10/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CZ 10/10

POSTANOWIENIE

Dnia 22 kwietnia 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący)

SSN Dariusz Dończyk (sprawozdawca)

SSN Bogumiła Ustjanicz

w sprawie z powództwa Z. W. – Z.

przeciwko K. Z.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2010 r.,

zażalenia powoda

na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego

z dnia 29 października 2009 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 29 października 2009 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację

pozwanego K. Z. oraz zasądził od pozwanego na rzecz powoda Z. W.-Z. kwotę 467

zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy, zgodnie z

art. 98 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., zasądził na rzecz powoda zwrot

kosztów postępowania apelacyjnego. Koszty niezbędne do celowego dochodzenia

praw i celowej obrony zostały określone przez Sąd na kwotę 467 zł, stanowiącą

stawkę minimalną za udzielenie pomocy prawnej. Zdaniem Sądu Apelacyjnego

mimo rzetelnego przygotowania odpowiedzi na apelację przez pełnomocnika

pozwanego, z uwagi na nieskomplikowany charakter sprawy, nie było podstaw do

uwzględnienia wynagrodzenia adwokata w kwocie przekraczającej wskazaną

stawkę.

Na postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania w części, w jakiej

Sąd Okręgowy nie uwzględnił wniosku powoda o zwrot kosztów zastępstwa

adwokackiego, powód wniósł zażalenie, żądając jego zmiany przez zasądzenie od

pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego w wysokości

1.317 zł. Powód zarzucił:

-

naruszenie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo

o adwokaturze poprzez nieuwzględnienie umowy łączącej pełnomocnika

z klientem;

-

błędną wykładnię art. 16 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. –

Prawo o adwokaturze poprzez przyjęcie, iż rzekomo nieskomplikowany

charakter

sprawy

nie

uzasadnia

zasądzenia

kosztów

zastępstwa

procesowego w kwocie wyższej od stawek minimalnych wskazanych

w rozporządzeniu wydanym na podstawie cytowanych przepisów;

-

niewłaściwe zastosowanie art. 328 § 2 k.p.c. poprzez nierozpoznanie

wniosku dowodowego powoda w postaci łączącej go z pełnomocnikiem

umowy oraz niewskazanie przyczyn, dla których Sąd odmówił zgłoszonemu

wnioskowi wiarygodności.

W uzasadnieniu zażalenia powód zarzucił także nieuwzględnienie przez Sąd

obowiązujących stawek rynkowych za czynności adwokackie oraz wkładu

pełnomocnika w wyjaśnienie sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Według art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze

(j.t. Dz. U. z 2009 r., nr 146, poz. 1188 z późn. zm.) opłaty za czynności

adwokackie ustala umowa z klientem. Umowa ta jest wiążąca w relacji pomiędzy

pełnomocnikiem, będącym adwokatem i jego mocodawcą. Ustalona w umowie

wysokość opłat za czynności adwokackie nie musi stanowić podstawy zasądzenia

przez sąd poniesionych przez tę stronę kosztów zastępstwa prawnego od

przeciwnika procesowego.

Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c., strona przegrywająca sprawę obowiązana jest

zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia

praw i celowej obrony. Powołany przepis ustanawia dwie zasady rozstrzygania

o kosztach procesu, tj. zasadę odpowiedzialności za wynik procesu oraz zasadę

orzekania o zwrocie kosztów niezbędnych i celowych. Według art. 98 § 3 k.p.c. do

niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata, zalicza się

wynagrodzenie, jednakże nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych

przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego

przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Pojęcie kosztów niezbędnych do

celowego dochodzenia praw i celowej obrony nie może być więc utożsamiane

ze wszystkimi kosztami, jakie w toku postępowania ponosi strona.

Na podstawie wskazanych w zażaleniu przepisów art. 16 ust. 2 i 3 ustawy

z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze zostało wydane rozporządzenie

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy

prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), które w § 2 ust. 1

stanowi, że zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa

prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także

charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia

i rozstrzygnięcia. Natomiast § 2 ust. 2 tego rozporządzenia stanowi, że podstawę

zasądzenia opłaty, o której mowa w ust. 1, stanowią stawki minimalne określone

w rozdziałach 3-5. Opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka

minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sporu.

Uwzględniając

powyższą

regulację

prawną,

brak

jest

podstaw

do

uwzględnienia zażalenia. Wskazane w zażaleniu okoliczności – wysokość

wynagrodzenia ustalona w umowie pełnomocnika z jego mocodawcą oraz

przyjmowana na rynku wysokość wynagrodzeń pełnomocników procesowych - nie

stanowią podstawy do określenia wysokości opłat zasądzanych od przeciwnika

procesowego na rzecz strony, która sprawę wygrała i poniosła opłaty za czynności

adwokackie zgodnie z umową, którą zawarła ze swoim pełnomocnikiem.

Przedmiotowa sprawa była rozpoznawana w postępowaniu uproszczonym, zaś

wartość przedmiotu sporu wynosiła 2.482 zł. Ze względu na powyższe nie można

uznać za uzasadniony zarzut, że sprawa była skomplikowana oraz wymagała od

adwokata znacznego nakładu pracy, co mogłoby stanowić podstawę do ustalenia

opłaty za czynności adwokata podlegającej zasądzeniu od strony, która przegrała

sprawę, w wysokości wyższej od stawki minimalnej.

O tym, w jakim stopniu strona wygrała lub przegrała sprawę decyduje

rezultat przeprowadzonego porównania roszczeń dochodzonych z roszczeniami

ostatecznie uwzględnionymi, przy czym porównania tego dokonuje się mając na

względzie ostateczny wynik procesu. Żadnego znaczenia, dla oceny stopnia

w jakim strona wygrała lub przegrała sprawę, nie ma natomiast to, czy sąd

rozstrzygając sprawę podzielił argumentację prawną przedstawioną przez stronę

oraz czy uwzględnił, a jeśli tak, to w jakim zakresie, podniesione przez stronę

zarzuty (por. postanowienie SN z dnia 12 stycznia 2010 r., III CZ 65/09, niepubl.).

Wobec powyższego zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 39814

k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.