Legislator Case Law & Legislation
II CSK 663/07 AI generated

II CSK 663/07 · Sąd Najwyższy

Case Number II CSK 663/07
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Decision Date
Outcome postanowienie

Legislator summary

AI generated

przymusowych złożył skargę kasacyjną na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 11.7.2007 r. wydane w sprawie o sygnaturze II Ca (…). Postanowieniem tym Sąd

Legislator headnote

AI generated

art. 551 k.c, art. 551 pkt 2 k.c, art. 751 k.c, art. 39815 k.p.c; II CSK 663/07 · Sąd Najwyższy: z dnia 11.7.2007 r. wydane w sprawie o sygnaturze II Ca (…). Postanowieniem tym Sąd

Keywords

AI generated
art. 551 k.c art. 551 pkt 2 k.c art. 751 k.c art. 39815 k.p.c

Cited Legislation

AI generated
art. 551 k.c
Jest poza sporem, że przedsiębiorstwo zdefiniowane w art. 551 k.c.
art. 551 pkt 2 k.c
przez przedsiębiorstwo w jego działalności (art. 551 pkt 2 k.c.).
art. 751 k.c
wprost i jednoznacznie wynikać z przepisu, jak to jest w art. 751 k.c.
art. 39815 k.p.c
Z tych względów, na podstawie art. 39815 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt II CSK 663/07

POSTANOWIENIE

Dnia 7 maja 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący)

SSN Gerard Bieniek (sprawozdawca)

SSN Barbara Myszka

w sprawie z wniosku S.(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S.

przy uczestnictwie Gminy Miasto S. i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. Oddział

w S.

o wykreślenie hipotek przymusowych,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 maja 2008 r.,

skargi kasacyjnej wnioskodawcy

od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 11 lipca 2007 r., sygn. akt II Ca (…),

uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w S.

do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o

kosztach postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wnioskodawca S.(...) sp. z o.o. w postępowaniu o wykreślenie hipotek

przymusowych złożył skargę kasacyjną na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia

11.7.2007 r. wydane w sprawie o sygnaturze II Ca (…). Postanowieniem tym Sąd

Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy od wcześniejszego postanowienia Sądu

Rejonowego w S.

W sprawie tej ustalono co następuje: Poprzednik prawny wnioskodawcy [spółka

N.(...)] nabył przedsiębiorstwo od syndyka upadłej Fabryki Papieru S. - S. Jednym z

elementów tego przedsiębiorstwa było użytkowanie wieczyste dziatki nr (…)/14

położonej w S. przy ul. S. Prawo użytkowania wieczystego było obciążone trzema

hipotekami przymusowymi: jedną na rzecz ZUS w W. Oddział w S. i dwiema na rzecz

Gminy Miasta S., które to hipoteki byty wpisane w księdze wieczystej już w chwili

nabywania działki przez N.(...). Następnie wnioskodawca nabył od spółki N.(...)

wskazywaną działkę umową w formie aktu notarialnego z dnia 30.4.2006 r.

S.(...) sp. z o.o. wystąpił z wnioskiem o wykreślenie hipotek przymusowych

obciążających nabytą nieruchomość. Jako podstawę swojego wniosku wskazywał art.

317 ustawy z dnia 28.2.2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. 2003 r. Nr 60,

poz. 535 z późn. zm.) regulujący skutki nabycia w toku postępowania upadłościowego

od syndyka masy upadłości przedsiębiorstwa upadłego. Podnosił, że zgodnie z art. 317

ust. 2 tego Prawa przedsiębiorstwo nabywa się w stanie wolnym od obciążeń, a ponadto

wszelkie obciążenia na składnikach przedsiębiorstwa wygasają.

Sąd Rejonowy oddalił wniosek. Jako uzasadnienie przywołano art. 313 Prawa

upadłościowego i naprawczego. Zgodnie z tym przepisem sprzedaż dokonana w

postępowaniu upadłościowym ma skutki sprzedaży egzekucyjnej (ust. 1). Z chwilą

zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości wygasają obciążające ją prawa wpisane w

księdze wieczystej, a w zamian uprawniony z nich uzyskuje prawo do zaspokojenia

wartości wygasłego prawa z ceny sprzedaży nieruchomości (ust. 2). Jednakże podstawą

wykreślenia z księgi wieczystej praw, które wygasły w opisany sposób jest prawomocny

plan podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości obciążonej (ust. 2). W

rozpatrywanej sprawie do wniosku o wykreślenie przedmiotowych hipotek obciążających

prawo użytkowania wieczystego działki nabytej przez S.(...) sp. z o.o. nie dołączono

prawomocnego planu podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości obciążonej,

a zatem nie było podstaw do wykreślenia hipotek z księgi wieczystej.

W apelacji wnioskodawca zarzucał przede wszystkim, że w badanej sprawie art.

313 Prawa upadłościowego i naprawczego nie miał zastosowania, ponieważ zbycie

przedsiębiorstwa,

w

postępowaniu

upadłościowym

samodzielnie

i

w

całości

uregulowane jest w art. 317 tego Prawa. Ten zaś przepis nie przewiduje, aby do

wykreślenia ewentualnych obciążeń ciążących na samym przedsiębiorstwie lub jego

składnikach potrzebny był prawomocny plan podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży

przedsiębiorstwa lub składników przedsiębiorstwa.

Sąd Okręgowy apelację oddalił przyjmując, że Prawo upadłościowe i naprawcze

odmiennie reguluje w wypadku sprzedaży nieruchomości w toku postępowania

upadłościowego wygaśnięcie praw obciążających taką nieruchomość (chwila zawarcia

umowy sprzedaży) i wykreślenia ich z księgi wieczystej tej nieruchomości (uzyskanie

prawomocnego planu podziału sumy ze sprzedaży rzeczonej nieruchomości, który

dołączany jest do wniosku o wykreślenie hipoteki). Ponadto sąd uznał, że nie ma

znaczenia, czy dochodzi do sprzedaży w postępowaniu upadłościowym samodzielnej

nieruchomości, czy nieruchomości wchodzącej w skład przedsiębiorstwa, ponieważ

zawsze stosują się wymagania z art. 313 tego Prawa co do podstaw wpisu - wykreślenia

hipotek tę nieruchomość obciążających. Wskazano również, że obecny stan prawny

zmienił się w tym zakresie w porównaniu z poprzednim, gdzie wystarczająca dla

wykreślenia hipotek była umowa sprzedaży nieruchomości. Podniesiono także, że

kodeks postępowania cywilnego nie reguluje skutków sprzedaży egzekucyjnej

przedsiębiorstwa,

a

zatem

do

sprzedaży

przedsiębiorstwa

w

postępowaniu

upadłościowym nie da się zastosować reguły z art. 313 ust. 1 Prawa upadłościowego i

naprawczego i wyciągać z niej wniosków, co do losów praw obciążających

nieruchomość wchodzącą w skład przedsiębiorstwa upadłego.

Wnioskodawca w skardze kasacyjnej powołując się na naruszenie prawa

materialnego przez Sąd Okręgowy - art. 313 ust. 2 i art. 317 ust. 2 Prawa

upadłościowego i naprawczego wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w

całości i jego zmianę przez orzeczenie o wykreśleniu hipotek przymusowych.

Wskazywał (powołując się na poglądy doktryny w tym zakresie) na odrębność zbycia

przedsiębiorstwa jako całości od zbycia jego składników (w tym nieruchomości), na to,

że art. 317 Prawa upadłościowego i naprawczego to regulacja szczególna wobec art.

313 ust. 2, wreszcie, że art. 317 wyłącza możliwość pomocniczego stosowania całego

art. 313, ponieważ wyraźnie wskazuje, że przy sprzedaży przedsiębiorstwa stosuje się

art. 313 ust. 3 i 4.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Niewątpliwie problem prawny leżący u źródeł rozstrzygnięcia rozpoznawanej

sprawy jest złożony i brak jego jednoznacznego określenia w przepisach prawa. Trudno

bowiem określić już prima facie, jaka zachodzi relacja między normami wyrażonymi w

art. 313 i 317 Prawa upadłościowego i naprawczego. Dopiero wnikliwa analiza

językowa, systemowa i funkcjonalna pozwala przyjąć, że do sprzedaży przedsiębiorstwa

jako całości w toku postępowania upadłościowego stosuje się wyłącznie art. 317 tego

Prawa, a w konsekwencji podstawą wykreślenia praw obciążających składniki tego

przedsiębiorstwa jest sama umowa jego zbycia (zbędne jest przedstawianie

prawomocnego planu podziału sumy uzyskanej z tej sprzedaży). Za wskazanym

stanowiskiem przemawia szereg argumentów.

1. Jest poza sporem, że przedsiębiorstwo zdefiniowane w art. 551 k.c. stanowi

samodzielny przedmiot obrotu (zasadą wynikającą z art. 55 2 k.c. jest, że czynność

mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład

przedsiębiorstwa). Jeżeli przedsiębiorstwo stanowi majątek upadłego, to jest ono

odrębnym przedmiotem tego majątku, tak jak inne nieruchomości i ruchomości, które

wchodzą do majątku upadłego. Przedsiębiorstwo stanowi jednolitą, zorganizowaną

całość gospodarczą, której elementem mogą być m.in. nieruchomości wykorzystywane

przez przedsiębiorstwo w jego działalności (art. 551 pkt 2 k.c.). W konsekwencji

nieruchomości

będące

elementem

samodzielność,

ponieważ

dzielą

przedsiębiorstwa

los

w pewnym

przedsiębiorstwa.

Jeżeli

sensie

do

tego

tracą

typu

nieruchomości ma być stosowany ogólny reżim prawny nieruchomości, to musi to

wprost i jednoznacznie wynikać z przepisu, jak to jest w art. 751 k.c. stanowiącym o

rozporządzeniu przedsiębiorstwem, gdzie w § 4 wyraźnie wskazano, iż jeśli jednym ze

składników przedsiębiorstwa jest nieruchomość, to wówczas należy dla zbycia

przedsiębiorstwa zachować formę właściwą dla przeniesienia własności nieruchomości

(formę aktu notarialnego). Gdyby art. 751 k.c. pozbawiony był § 4, to wówczas

przedsiębiorstwo (wraz z nieruchomościami będącymi jego składnikiem) można by zbyć

w formie właściwej dla rozporządzenia przedsiębiorstwem, czyli w formie pisemnej z

podpisami notarialnie poświadczonymi. Z przedstawionego przykładu wynika więc, że

jeżeli ustawodawca decyduje się odrębnie uregulować zasady i skutki zbywania

nieruchomości i przedsiębiorstwa jako całości, to do nieruchomości będących

elementami przedsiębiorstwa należy stosować reżim właściwy dla przedsiębiorstwa (dla

zastosowania reżimu właściwego dla nieruchomości niezbędny jest stosowny przepis

prawny). Sytuacja taka występuje na tle Prawa upadłościowego i naprawczego, gdzie

art. 313 dotyczy zbywania nieruchomości w toku postępowania upadłościowego, a art.

317 i nast. zbywania przedsiębiorstwa (art. 311 expressis verbis wylicza sposoby

likwidacji masy upadłości i autonomicznie wskazuje sprzedaż przedsiębiorstwa, co

zresztą powinno być sposobem preferowanym w praktyce, jako najkorzystniejszym dla

wierzycieli upadłego). Już z tego wynika, że do zbycia nieruchomości będących

składnikami przedsiębiorstwa właściwy jest zatem art. 317, a nie 313 Prawa

upadłościowego i naprawczego, a więc w świetle art. 317 trzeba oceniać skutki takiego

zbycia. Za takim stanowiskiem przemawiają też argumenty natury funkcjonalnej. Ideą

obrotu przedsiębiorstwem w całości, w tym zbywania go w toku postępowania

upadłościowego, jest zachowanie takiego przedsiębiorstwa w ruchu. Stąd nie powinno

się „zniechęcać” do nabywania przedsiębiorstwa w postępowaniu upadłościowym ze

względu na trudności, jakie nabywca miałby z wykreśleniem z ksiąg wieczystych

nieruchomości stanowiących składniki takiego przedsiębiorstwa, praw obciążających te

nieruchomości. Takie zniechęcanie mogłoby bowiem wręcz zniweczyć w wielu

przypadkach możliwość zbycia przedsiębiorstwa w całości, a takie zbycie, jak zgodnie

się podkreśla, jest najkorzystniejsze nie tylko dla wierzycieli upadłego, ale też innych

podmiotów pozostających w różnych stosunkach prawnych (zobowiązaniowych czy

pracowniczych) z przedsiębiorstwem.

2. Rozważana kwestia relacji art. 313 i 317 Prawa upadłościowego i naprawczego

wymaga również określenia, pozycji prawnej i poziomu ochrony, z jednej strony,

nabywców majątku upadłego, a z drugiej strony wierzycieli upadłego, a wśród nich tzw.

wierzycieli zabezpieczonych rzeczowo. Bezdyskusyjne jest, że wierzyciele rzeczowi

mają szczególny status i są silniej chronieni od pozostałych wierzycieli. Jednakże i ta

ochrona ma swoje granice. Podstawę jej stanowi art. 345 Prawa upadłościowego i

naprawczego, w świetle którego wierzyciele ci uzyskują w pierwszej kolejności

zaspokojenie z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży rzeczy obciążonych przysługującymi

im prawami. Korelatem tego uprawnienia wierzycieli rzeczowych jest to, że wraz ze

sprzedażą owych rzeczy w postępowaniu upadłościowym wygasają obciążające je

prawa. Jest to zasada (art. 345 ust. 1). Wyjątek od tej zasady przewiduje art. 313

odnoszący się do zbycia nieruchomości. Zgodnie z art. 313 ust. 2 prawa obciążające

nieruchomości również wygasają (poza wyjątkami z art. 313 ust. 3 i 4, które są jednak

irrelewantne dla rozpoznawanej sprawy), ale wykreślenia takich praw nie można

dokonać bez przedstawienia prawomocnego planu podziału sumy uzyskanej ze

sprzedaży tych nieruchomości. Artykuł 313 ust. 2 jest więc wyjątkowy, a jako taki,

zgodnie z regułą exceptiones non sunt extendendae, nie może podlegać wykładni

rozszerzającej. Przyjęcie stanowiska, że stosuje się go również przy zbyciu

przedsiębiorstwa, niewątpliwie byłoby taką rozszerzającą wykładnią, a więc tę

możliwość należy odrzucić. Podkreślić trzeba, że prezentowany pogląd stara się

wyważyć

wzajemną

pozycję

wierzycieli

upadłego

zabezpieczonych

rzeczowo,

pozostałych jego wierzycieli, a także nabywców majątku upadłego. Choć prima facie

może się wydawać, że jest on niekorzystny dla wierzycieli zabezpieczonych rzeczowo,

to w istocie nie pogarsza ich sytuacji przy zbyciu przedsiębiorstwa jako całości

w porównaniu z zasadą ogólną z art. 345 Prawa upadłościowego i naprawczego, jedynie

nie uprzywilejowuje jej aż tak, jak to jest przy sprzedaży nieruchomości upadłego (co

wynika z art. 313 ust. 2).

3. Nie bez znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia rozważanego problemu

jest krytyka rozwiązania przyjętego w art. 313 ust. 2 Prawa upadłościowego i

naprawczego. Akcentuje się, że prowadzi ono do zagrożenia obrotu prawnego, gdy

wskutek zbycia nieruchomości w toku postępowania upadłościowego wygasają

obciążające je prawa rzeczowe, ale nie można, być może nawet przez długi czas,

wykreślić ich z ksiąg wieczystych tych nieruchomości. Tym samym art. 313 ust. 2

ustawowo petryfikuje utrzymywanie stanu rzeczywistego niezgodnego ze stanem

ujawnionym w księdze wieczystej. Rodzi to wiele niebezpieczeństw, spośród których wskazać można choćby potencjalne problemy z uzyskaniem kolejnego kredytu

hipotecznego przez nabywcę tych nieruchomości, czy możliwość „odżycia” wygasłych

praw, jeśli nastąpi ich zbycie w warunkach rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych

(wszak pozostają ujawnione w księdze). Stan taki jest niepożądany. Ponieważ wynika

on z jednoznacznego uregulowania prawnego, więc w drodze wykładni nie można

podważać wyraźnej woli ustawodawcy. Jednakże zagrożenia generowane przez taką

sytuację nakazują, aby zakres stosowania takiej regulacji ujmować tak wąsko, jak to

tylko możliwe. W tym świetle zdecydowanie zatem należy opowiedzieć się za

ograniczeniem wymagania przedstawiania prawomocnego planu podziału sumy

uzyskanej

ze

sprzedaży

nieruchomości

jako

podstawy

do

wykreślenia

praw

obciążających te nieruchomości tylko wówczas, gdy zbywa się nieruchomości

samodzielnie, a nie wtedy, gdy takie nieruchomości stanowią część przedsiębiorstwa i

zbywa się je wraz z całym przedsiębiorstwem.

4. Dodatkowo wskazać trzeba, że przy sprzedaży obciążonego innymi prawami

majątku upadłego powstają w zasadzie dwa niezależne stosunki prawne. Z jednej strony

jest to stosunek między syndykiem a nabywcą (przykładowo przedsiębiorstwa

upadłego), a z drugiej strony stosunek między syndykiem i wierzycielami upadłego. To

syndyk, pod kontrolą sędziego komisarza ma zapewnić prawidłowy przebieg

postępowania upadłościowego, a więc także zaspokojenie dłużników rzeczowych z

pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży przedmiotów obciążonych ich prawami. Zbędne

wydaje się czynienie z nabywcy przedsiębiorstwa, a więc osoby trzeciej wobec relacji

syndyk - wierzyciele upadłego, sui generis gwaranta, że syndyk prawidłowo „rozliczy"

wierzycieli (owa „gwarancja" polegałaby na tym, że nie mogliby uzyskać wykreślenia

nieistniejących praw obciążających składniki nabytego przez nich przedsiębiorstwa

czasami przez długi okres aż do uzyskania prawomocnego planu podziału sumy

uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości stanowiących elementy tego przedsiębiorstwa).

5. Dla uzasadnienia poglądu przeciwnego podnosi się, że zmienił się stan

prawny, czego nie można nie brać pod uwagę przy ustalaniu stosunku art. 313 i 317

Prawa upadłościowego i naprawczego. Uważa się, że dawniej istotne było wyróżnienie

sprzedaży nieruchomości w toku postępowania upadłościowego na sprzedaż z wolnej

ręki i jako część przedsiębiorstwa (dawne art. 120 i 113 rozporządzenia Prezydenta RP

z 24.10.1934 r., t. j. Dz. U. 1991, Nr 118, poz. 512 z późn. zm.). Wówczas przyjmowano,

że nabywca nieruchomości z wolnej ręki odpowiadał za należności podatkowe

upadłego. Rozważając nabycie nieruchomości jako składnika przedsiębiorstwa trafnie

jednak Sąd Najwyższy przyjął, że stosuje się reguły o nabyciu przedsiębiorstwa, a

zatem nie ma odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe (tak: postanowienie SN

z 6.10.2000 r., V CKN 813/00, LEX nr 52560).

Zdaniem składu orzekającego zmiana brzmienia relewantnych dla sprawy

przepisów nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Zachowano bowiem, jako jeden

ze sposobów likwidacji, zbycie przedsiębiorstwa jako całości. Uznać zatem trzeba, że

aktualność zachowały twierdzenia z przywoływanego postanowienia SN z 6.10.2000 r.,

iż w takiej sytuacji reżim prawny nieruchomości będącej elementem przedsiębiorstwa

jest szczególny, ponieważ obejmują ją reguły rządzące zbyciem przedsiębiorstwa, a nie

samodzielnej nieruchomości.

Inny argument na rzecz stanowiska odmiennego od prezentowanego w

niniejszym orzeczeniu kładzie nacisk na wykładnię systematyczną (systemową

wewnętrzną). Podkreśla się, że art. 313 Prawa upadłościowego i naprawczego znajduje

się wśród przepisów ogólnych w Dziale I Tytułu VII. Ma z tego wynikać, że dotyczy

wszystkich późniejszych działów Tytułu VII, chyba że byłby wyłączony wprost, czego nie

ma w art. 317.

Wskazanemu argumentowi należy jednak przeciwstawić trzy równie istotne

kontrargumenty.

Po pierwsze, znana jest powszechnie prawnicza reguła lex specialis derogat legi

generali. W badanej sytuacji art. 313, jako przepis ogólny, stanowi lex generalis, a art.

317 odnoszący się precyzyjnie do sprzedaży przedsiębiorstwa i regulujący tę kwestię

całościowo to lex specialis. W konsekwencji przy zbywaniu przedsiębiorstwa w ogóle nie

ma miejsca na stosowanie art. 313, a więc również przewidywanego w art. 313 ust. 2

wymagania legitymowania się prawomocnym planem podziału sumy uzyskanej ze

sprzedaży nieruchomości dla wykreślenia z ksiąg wieczystych tych nieruchomości praw

je obciążających.

Po drugie, można twierdzić, że art. 313 i 317 mają całkiem, inny przedmiot

regulacji. Mimo zatem, że art. 313 znajdzie zastosowanie w regulacjach zawartych w

tytule VII, to jednak wyłącznie w odniesieniu do swojego przedmiotu regulacji. Artykuł

313 reguluje tymczasem - wyłącznie jeden ze sposobów likwidacji majątku upadłego sprzedaż będących jego własnością nieruchomości, a przedmiotem art. 317 jest inny

sposób likwidacji majątku upadłego - sprzedaż jego przedsiębiorstwa jako całości.

Po trzecie, istotne jest, że art. 317 wprost każe stosować do regulowanej przez

siebie sytuacji (sprzedaży przedsiębiorstwa) art. 313 ust. 3 i 4. Gdyby przyjąć, że przy

sprzedaży przedsiębiorstwa art. 313 stosuje się z racji tego, że jest to przepis ogólny, to

szczegółowe odesłanie w art. 317 do art. 313 ust. 3 i 4 byłoby zbędne. Taka wykładnia

byłaby jednak niedopuszczalna, ponieważ podważałaby założenie o racjonalności

ustawodawcy, które rozciąga się na racjonalność językową, a więc świadome i

profesjonalne posługiwanie się językiem (a nie tworzenie superfluum ustawowego).

Byłoby to też sprzeczne z tzw. zakazem wykładni per non est, to jest prowadzącym do

utraty znaczenia prawnego przez część przepisu (w tym przypadku odesłanie w art. 317

do art. 313 ust. 3 i 4). W konsekwencji, nie można przyjąć, aby do sprzedaży

nieruchomości stanowiącej składnik przedsiębiorstwa sprzedawanego jako całość

stosować ponad regulację art. 317 także art. 313 Prawa upadłościowego i naprawczego.

6. Podkreślone już zostało, że ustawodawca w art. 317 ust. 2 trafnie rozróżnia

(odmiennie niż miało to miejsce na tle przywoływanego rozporządzenia z 1934 r. o

prawie upadłościowym), iż obciążenia mogą dotyczyć całego przedsiębiorstwa (np.

użytkowanie czy zastaw na przedsiębiorstwie), jak i elementów tego przedsiębiorstwa.

Nie ma jednak wątpliwości, że zbycie przedsiębiorstwa jako całości w toku

postępowania

upadłościowego

wywołuje

skutek

w

postaci

wygaśnięcia

praw

obciążających tak całe przedsiębiorstwo, jak i jego elementy. W art. 317 ust. 2 Prawa

upadłościowego i naprawczego expressis verbis jest mowa, że nabywa się

przedsiębiorstwo w stanie wolnym od obciążeń, a także, że wszelkie obciążenia na

składnikach przedsiębiorstwa wygasają. Przywoływany przepis nie rozróżnia już, tak jak

to czyni art. 313 ust. 2, wygaśnięcia prawa obciążającego od momentu usunięcia go z

właściwego rejestru (księgi wieczystej). Każe to przyjąć tezę o kompleksowej i wyłącznej

regulacji zbycia składników przedsiębiorstwa i skutków tego zbycia w art. 317 Prawa

upadłościowego i naprawczego, co oznacza że wygaśnięcie równoznaczne jest

z możliwością wykreślenia praw obciążających tak przedsiębiorstwo jako całość, jak i

składniki tego przedsiębiorstwa. Występując z wnioskiem o wykreślenie hipotek

obciążających

nieruchomości

wchodzące

w

skład

przedsiębiorstwa

wystarczy

przedstawić umowę zbycia przedsiębiorstwa. Inaczej niż przyjął to Sąd Okręgowy w

zaskarżonym orzeczeniu zbędne jest legitymowanie się prawomocnym planem podziału

sumy uzyskanej ze sprzedaży obciążonych rzeczy.

Z tych względów, na podstawie art. 39815 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.