II CSK 442/18 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CSK 442/18 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku M.Z.D. ‎przy uczestnictwie A.D.K., małoletniej M.D., małoletniej J.K., Miasta K., W.D., I.L., B.C., P.D., J.D., S.D., P.G., A.G., D.C. małoletniej N.D. i J.D. ‎o stwierdzenie nabycia spadku po S.W.D.,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 października 2019 r.,‎na skutek skargi kasacyjnej uczestników postępowania P.G. i A.G. od postanowienia Sądu Okręgowego w K. ‎z dnia 9 listopada 2017 r., sygn. akt II Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od P.G. i A.G. na rzecz Miasta K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej.

Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych ‎w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanej, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Pełnomocnik uczestników A.G. i P.G. w skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 listopada 2017 r. wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania oparł na przesłance określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że przewidziana ‎w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie wystąpiła.

Przyczyną kasacyjną w rozumieniu tego przepisu jest potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Przez tę rozbieżność należy rozumieć brak zgodności rozstrzygnięć w sprawach o takich samych lub bardzo podobnych stanach faktycznych, w którym mają zastosowanie te same przepisy. Rozbieżności tej nie ma w sytuacji, w której sądy wysnuwają odmienne wnioski prawne, a następnie wydają różne orzeczenia w sprawach o różnym podłożu faktycznym, przy braku tożsamych lub bardzo zbliżonych ustaleń faktycznych.

Nie należy więc zrównywać wielokierunkowości stosowania prawa w niejednakowych stanach faktycznych oraz różnorodności orzecznictwa – naturalnej i uzasadnionej – z rozbieżnością, zasadniczo niepożądaną i wymagającej krytycznej oceny i ewentualnej eliminacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2015 r., III CSK 59/15, OSNC 2016 nr 2, poz. 29). W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania opartego na przyczynie przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. nie jest więc wystarczające przytoczenie spraw i oznaczających je sygnatur bez wykazania, że rozbieżność w orzecznictwie rzeczywiście występuje, że jest istotna i że wyraża się odmiennością rozstrzygnięć wydanych w takich samych lub bardzo podobnych okolicznościach faktycznych i prawnych.

W odniesieniu do skargi kasacyjnej uczestników A.G. i P.G., należało stwierdzić, że autor skargi kasacyjnej nie wykazał, że wykładnia art. 1015 k.c. w zakresie pojęcia dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania wywołuje wątpliwości lub rozbieżność w orzecznictwie sądowym na tle tożsamych stanów faktycznych. W sprawie Sądy pierwszej i drugiej instancji szczegółowo i wyczerpująco wyjaśniły znaczenie tego pojęcia powołując wystarczającą argumentację jurydyczną i doktrynalną, co także przemawia za brakiem podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z tytułu powołanej podstawy przedsądu.Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).Na wniosek pełnomocnika uczestnika Miasta K. zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 520 § 2 oraz § 6 pkt 2 w zw. z 10 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.

U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). as]aj