II CSK 322/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CSK 322/07

POSTANOWIENIE

Dnia 30 sierpnia 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Marek Sychowicz

w sprawie z powództwa "S" Spółki Akcyjnej

przeciwko Skarbowi Państwa - Jednostce Wojskowej nr [...]

o zapłatę kwoty 95.715,89

z powództwa "S." Spółki Akcyjnej

przeciwko Skarbowi Państwa - Jednostce Wojskowej nr [...]

o zapłatę kwoty 373.030,35 zł

oraz z powództwa Skarbu Państwa - Jednostki Wojskowej nr [...]

przeciwko "S." Spółce Akcyjnej

o zapłatę 7.725.109 zł,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 sierpnia 2007 r.,

na skutek skarg kasacyjnych: strony powodowej oraz strony pozwanej

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 19 lipca 2006 r., sygn. akt [...],

1)

odrzuca

skargę

kasacyjną

wniesioną

przez

Skarb

przez

Skarb

Państwa - Jednostkę Wojskową nr [...];

2)

odrzuca

skargę

kasacyjną

wniesioną

Państwa zastępowany przez Prokuratorię Generalną

Skarbu Państwa;

3)

odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej

wniesionej przez "S." Spółkę Akcyjną

Uzasadnienie

1. Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii

Generalnej Skarbu Państwa (Dz.U. Nr 169, poz. 1417 ze zm.; dalej – „ustawa”)

wyłączne zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym

należy do Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (dalej – „Prokuratoria

Generalna”). Jak wynika z art. 83 ust. 3 ustawy jedynie sprawy przed Sądem

Najwyższym, w których zgodnie z przepisami ustawy, po dniu jej wejścia w życie

(tj. po dniu 15 marca 2006 r.), zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przez

Prokuratorię Generalną jest wyłączne, są prowadzone na dotychczasowych

zasadach, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy zostały w sprawie podjęte

czynności procesowe przed Sądem Najwyższym lub czynności procesowe

związane

z

postępowaniem

przed

Sądem

Najwyższym,

podejmowane

przed sądem niższej instancji. W sprawie, której dotyczy postanowienie, żadne

z wymienionych czynności nie zostały podjęte przed Sądem Najwyższym

przed dniem wejścia w życie ustawy. Do wniesienia skargi kasacyjnej, będącej

czynnością procesową związaną z postępowaniem przed Sądem Najwyższym,

jako wyłączny zastępca procesowy Skarbu Państwa, umocowana była więc jedynie

Prokuratoria Generalna. Skarga kasacyjna sporządzona i wniesiona w imieniu

Skarbu Państwa przez radcę prawnego będącego pełnomocnikiem Jednostki

Wojskowej nr [...] podlega zatem odrzuceniu. Stanowisko to jest zbieżne z

poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 31 sierpnia

2006 r., I CZ 47/06 (OSNC 2007, nr 5, poz. 75).

Wobec powyższego, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c.,

postanowił jak w pkt 1 sentencji.

2. Sprawa, której dotyczy postanowienie, ze względu na wartość jej

przedmiotu przewyższającą 1.000.000 zł, jest sprawą, w której zastępstwo

procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną według art. 8 ust. 1

ustawy jest obowiązkowe. Jednakże wobec tego, że sprawa została wszczęta

przed dniem wejścia w życie ustawy, powinna być – według art. 83 ust. 1 ustawy –

prowadzona na dotychczasowych zasadach. Skuteczne więc było złożenie

przez pełnomocnika

Jednostki

Wojskowej

nr

[...],

jako dotychczasowego

reprezentanta Skarbu Państwa, wniosku o doręczenie wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 19 lipca 2006 r. wraz z uzasadnieniem i doręczenie mu w dniu 26 września

2006 r. tego wyroku z uzasadnieni (k. 992). Przewidziany w art. 3985 § 1 k.p.c.

dwumiesięczny termin do wniesienia przez Skarb Państwa skargi kasacyjnej od

wymienionego wyroku rozpoczął więc bieg od tego dnia. Skarga kasacyjna

sporządzona

przez

radcę

Prokuratorii

Generalnej,

jako

instytucjonalnego

pełnomocnika Skarbu Państwa, wniesiona w dniu 27 kwietnia 2007 r. (k. 1121 –

data stempla pocztowego), wniesiona zatem została po upływie przepisanego

terminu. Dla jego biegu bez znaczenia jest doręczenie Prokuratorii Generalnej

wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem w dniu 16 kwietnia 2007 r. (k. 1122).

W myśl art. 12 ust. 2 ustawy, Jednostka Wojskowa nr [...] zobowiązana była

niezwłocznie po otrzymaniu wyroku z uzasadnieniem do przekazania Prokuratorii

Generalnej informacji i dokumentów zgromadzonych w sprawie wraz ze swoim

stanowiskiem

dotyczącym

zasadności

wniesienia

skargi

kasacyjnej,

co

umożliwiłoby Prokuratorii Generalnej wniesienie skargi w terminie.

Na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. należało więc postanowić, jak w pkt 2

sentencji.

3. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę

kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: 1) w sprawie występuje istotne zagadnienie

prawne, 2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) zachodzi

nieważność postępowania lub 4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Brak jest którejkolwiek ze wskazanych okoliczności uzasadniających

przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez „S.” Spółkę Akcyjną.

Wskazane przez skarżącą zagadnienie, ze względu na wyłączne jego odniesienie

do szczególnych okoliczności sprawy i brak prawnej argumentacji wskazującej na

wątpliwości co do rozumienia przepisu prawa, na tle którego zostało sformułowane,

nie pozwala na uznanie go za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 §

1 pkt 1 k.p.c., uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Ogólna kwestia

skutku odstąpienia od umowy (ex tunc czy ex nunc) – uzależnionego od charakteru

umowy – wyjaśniona została w judykaturze (zob. np. z najnowszego orzecznictwa

Sądu Najwyższego – wyrok z dnia 15 maja 2007 r., V CSK 30/07, niepubl.). Poza

tym, rozstrzygnięcie zagadnienia prawnego, które uzasadnia przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania, powinno być potrzebne do rozpoznania skargi, a zakres

tego rozpoznania zdeterminowany jest podstawami skargi (art. 39813 § 1 k.p.c.).

Tymczasem sformułowanie zagadnienia przez skarżącą wskazuje na powiązanie

go z przepisem art. 492 k.c., podczas gdy podstawą skargi kasacyjnej

(poza naruszeniem przepisu postępowania – art. 233 § 1 k.p.c.) jest naruszenie

art. 395 § 1 k.c.

Skarga kasacyjna nie jest także oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4

k.p.c.), czym skarżąca uzasadniła wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania.

Jeżeli podstawą wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest

twierdzenie skarżącego, że skarga jest oczywiście uzasadniona, to o prawdziwości

tego wniosku może przekonać zawarty na jego uzasadnienie wywód prawny

wskazujący w czym wyraża się ta „oczywistość” i argumenty wykazujące,

iż rzeczywiście skarga jest oczywiście uzasadniona. Dla uznania, że skarga

kasacyjna jest oczywiście uzasadniona nie jest wystarczające twierdzenie

skarżącego, że tak jest ani zarzucenie – jak czyni to skarżąca dla wykazania

oczywistości wniesionej skargi – błędnego zastosowania przepisów prawa

materialnego i naruszenia przepisów postępowania.

Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398 9 § 2 k.p.c.,

postanowił jak w pkt 3 sentencji.