II CSK 157/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CSK 157/06

POSTANOWIENIE

Dnia 16 listopada 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący,

sprawozdawca)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Hubert Wrzeszcz

w sprawie z powództwa H. Z.

przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Zdrowia oraz Wojewodzie Ł.

o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 16 listopada 2006 r.,

skargi kasacyjnej strony pozwanej Skarbu Państwa - Wojewody Ł.

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 19 grudnia 2005 r.,

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 23 czerwca 2005 r. Sąd Okręgowy w Ł. zasądził na rzecz

H. Z. od Skarbu Państwa reprezentowanego przez Wojewodę Ł. kwotę 30.000 zł

tytułem zadośćuczynienia za wyrządzoną powódce krzywdę - zakażenie wirusem

zapalenia wątroby typu C, kwotę 20.000 zł tytułem odszkodowania obejmującego

zwrot kosztów leczenia do dnia 30 listopada 2002 r. - obie kwoty z ustawowymi

odsetkami od dnia 13 stycznia 2003 r., oraz kwotę po 170 zł miesięcznie

począwszy od dnia 1 grudnia 2002 r. tytułem renty na zwiększone potrzeby, oddalił

powództwo w pozostałej części i orzekł o kosztach procesu. Sąd Okręgowy przyjął

art. 417 k.c. jako podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa - Wojewody Ł.

stwierdzając, że zostały spełnione wszystkie przesłanki przewidziane w tym

przepisie. Sąd Okręgowy uznał, że nieuzasadniony jest zgłoszony przez

pozwanego zarzut przedawnienia roszczenia. Powódka dowiedziała się o swojej

chorobie w 1994 r., a o istocie choroby i jej konsekwencjach - dopiero jesienią 1997

r. Pozew złożony został w dniu 28 listopada 2002 r., a więc przed upływem 10letniego terminu przedawnienia wskazanego w art. 442 § 1 zd. 2 k.c. Sąd

Okręgowy podkreślił ponadto, że powódka nie znała źródła zakażenia ani sprawcy

szkody, którego ustalono, i to tylko z dużą dozą prawdopodobieństwa, dopiero w

toku procesu.

Skarb Państwa – Wojewoda Ł. wniósł apelację od wyroku Sądu

Okręgowego.

Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2005 r., Sąd Apelacyjny oddalił apelację i

zasądził od Skarbu Państwa – Wojewody Ł. na rzecz powódki kwotę 3.294 zł

tytułem

nieopłaconej

pomocy

prawnej

udzielonej

powódce

z

urzędu

w

postępowaniu apelacyjnym. W uzasadnieniu podkreślił w szczególności, że

należało uznać za nieuzasadniony zarzut przedawnienia podnoszony przez

pozwanego. Powódka była leczona w podległym Wojewodzie Szpitalu […] w 1984

r., czyli wcześniej niż przed dziesięciu laty, zatem gramatyczna wykładnia przepisu

art. 442 § 1 k.c. wskazywałaby na przedawnienie jej roszczenia. Nie można jednak

pominąć tego, że dopóki szkoda nie powstanie, dopóty roszczenie o jej naprawienie

w ogóle nie istnieje, a w związku z tym nie sposób mówić o jego wymagalności i

rozpoczęciu biegu terminu przedawnienia. Tymczasem art. 120 § 1 k.c. wyraża

zasadę, że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało

się wymagalne. Wynika stąd, że art. 442 § 1 zd. drugie k.c. w dosłownym jego

brzmieniu ma zastosowanie jedynie w sytuacjach typowych, w których chwila

zdarzenia zbiega się z dniem powstania szkody i wymagalności roszczenia. Jeżeli

zaś szkoda powstaje później niż zdarzenie, które ją wywołało, przepis ten należy

stosować przyjmując jako początek dziesięcioletniego terminu przedawnienia dzień

powstania szkody (wyrok SN z dnia 23 lutego 2005 r., III CK 295/04, niepubl.).

Pozwany Skarb Państwa – Wojewoda Ł. w skardze kasacyjnej z dnia

23 marca 2006 r. zarzucił naruszenie art. 442 § 1 k.c. przez dokonanie

niewłaściwej interpretacji tego przepisu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna została wniesiona dnia 23 marca 2006 r. przez radcę

prawnego działającego w imieniu pozwanego Skarbu Państwa – Wojewodę Ł. Dnia

15 marca 2006 r. weszła w życie ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii

Generalnej Skarbu Państwa (Dz.U. Nr 169, poz. 1417 ze zm.). Zgodnie z art. 4 ust.

1 pkt 1 tej ustawy, do zadań Prokuratorii Generalnej należy m. in. wyłączne

zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym, z wyjątkiem

spraw rozpoznawanych w postępowaniu wieczystoksięgowym, w postępowaniu

upadłościowym lub naprawczym oraz w postępowaniu egzekucyjnym, a także

spraw w przedmiocie wpisu do właściwego rejestru (art. 4 ust. 4). Niniejsza sprawa

nie należy do żadnej z wymienionych kategorii spraw. W tej sytuacji, zgodnie z art.

871 § 3 w związku z § 1 k.p.c., zastępstwo Skarbu Państwa w postępowaniu przed

Sądem Najwyższym jest wykonywane przez Prokuratorię Generalną Skarbu

Państwa, zatem skarga kasacyjna, wniesiona przez radcę prawnego niebędącego

radcą Prokuratorii Generalnej, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.

Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 6 § 3

w związku z § 2 k.p.c. postanowił jak w sentencji.

jz