II CSK 127/11 · Supreme Court quashes acquisition by prescription ruling due to permanent usufruct rights overriding ownership claims. (Sąd Najwyższy)

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court quashed the District Court's decision granting ownership by prescription to private parties. The lower court ignored prior administrative decisions establishing that the municipality held permanent usufruct rights over the property since 1990. The Court ruled that a permanent usufruct holder cannot be displaced by prescription, as the landowner retains ultimate title and the usufructuary's rights prevail against third-party claims.

Legislator headnote

AI generated

Art. 123 § 1 pkt 1 k.c.; Art. 175 k.c.; Art. 172 § 2 k.c.: Where a permanent usufruct has been established, the holder of that right prevails over third-party claims of ownership acquired by prescription, preventing the acquisition of title by possession.

Keywords

AI generated

acquisition by prescription permanent usufruct ownership transfer municipal land rights possession duration

Cited Legislation

AI generated

Art. 123 § 1 pkt 1 k.c.

naruszenia art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw.

Art. 175 k.c.

naruszenia art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw. z art. 175 k.c., art. 172 § 2 k.c., i zmierza do

Art. 172 § 2 k.c.

175 k.c., art. 172 § 2 k.c., i zmierza do

art. 3983 k.p.c

Okręgowego - oparta na podstawie pierwszej z art. 3983 k.p.c.

art. 123 § 1 pkt 1 k.c

naruszenia art. 123 § 1 pkt 1 k.c.

art. 175 k.c

naruszenia art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw. z art. 175 k.c., art. 172 § 2 k.c., i zmierza do

art. 172 § 2 k.c

175 k.c., art. 172 § 2 k.c., i zmierza do

Cited Case Law

AI generated

V CSK 383/07

Sygn. akt V CSK 383/07 POSTANOWIENIE Dnia 18 stycznia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący) SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z wniosku S. Z. i H. Z. przy uczestnictwie Gminy Miejskiej B., Przedsiębiorstwa Projektowania i Realizacji Budownictwa „I.(...)” w W. oraz L. S. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 stycznia 2008 r., skargi kasacyjnej wnioskodawców od postanowienia Sądu Okręgowego w J. z dnia 8 maja 2007 r., sygn. akt II Ca (…), uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w J. do ponownego rozpoznania.

Full text

Sygn. akt II CSK 127/11

POSTANOWIENIE

Dnia 14 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Anna Kozłowska (przewodniczący)

SSN Marian Kocon (sprawozdawca)

SSN Barbara Myszka

w sprawie z wniosku W. S.

przy uczestnictwie J. S., S. S., I. S.,

Instytutu

Biotechnologii Przemysłu Rolno - Spożywczego w W. oraz

Gminy Ł.

o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie,

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 14 marca 2012 r.,

skargi kasacyjnej uczestnika postępowania Instytutu Biotechnologii Przemysłu

Rolno - Spożywczego w W.

od postanowienia Sądu Okręgowego

z dnia 26 maja 2010 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi

Okręgowemu

do

ponownego

rozpoznania

o kosztach postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

i

orzeczenia

Postanowieniem z dnia 26 maja 2010 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację

uczestnika

postępowania

Instytutu

Biotechnologii

Przemysłu

Rolno

–

Spożywczego w W. od postanowienia Sądu Rejonowego , którym tenże Sąd

stwierdził, że W. S. w 5/8 częściach oraz J. S., S. S. i I. S. po 1/8 części każde z

nich, nabyli przez zasiedzenie z dniem 1 października 2005 r. udziały we

współwłasności bliżej określonej nieruchomości. U podłoża tego rozstrzygnięcia

legło ustalenie okoliczności faktycznych, w świetle których wnioskodawczyni i jej

mąż byli od 1961 r. samoistnymi posiadaczami tej nieruchomości.

Skarga kasacyjna uczestnika postępowania od postanowienia Sądu

Okręgowego - oparta na podstawie pierwszej z art. 3983 k.p.c. - zawiera zarzut

naruszenia art. 123 § 1 pkt 1 k.c. w zw. z art. 175 k.c., art. 172 § 2 k.c., i zmierza do

uchylenia tego postanowienia oraz

przekazania sprawy do ponownego

rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sądy niższej instancji rozstrzygając w sprawie pominęły skutki prawne

wynikające z decyzji Wojewody z dnia 1 lutego 2001 r. stwierdzającej nieodpłatne

nabycie z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę Ł. własności bliżej określonej

nieruchomości, w tym objętej wnioskiem oraz decyzję Zarządu Miasta Ł. z dnia 15

listopada 2001 r. potwierdzającą uwłaszczenie (nabycie prawa użyłkowania

wieczystego gruntów i własności znajdujących się na nich budynków) skarżącej z

mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r.

Skutki prawne wynikające z powyższych decyzji mają zaś kardynalne

znaczenie w sprawie z uwagi na relacje między właścicielem gruntu (jednostką

samorządu terytorialnego.) a użytkownikiem wieczystym (skarżącą) i relacje między

tymi podmiotami a osobami trzecimi. Nie mogą one nie rzutować na interpretację

także

przepisów

o

zasiedzeniu,

jak

odmiennie

przyjął

Sąd

Najwyższy

w postanowieniu z dnia 18 stycznia 2008 r., V CSK 383/07 (OSNC-ZD 2008/4/106).

Z funkcji i charakteru użytkowania wieczystego wynika, że instytucja ta

pozwala

Skarbowi

Państwa

lub

jednostce

samorządu

terytorialnego

na

"scedowanie" uprawnień właścicielskich bez wyzbycia się prawa własności, i to tak

dalece, że z chwilą oddania gruntu w użytkowanie wieczyste w relacje

prawnorzeczowe z osobami trzecimi wchodzi tylko użytkownik wieczysty. W innym

razie Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego musiałyby na bieżąco

śledzić losy nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste. Jednakże takie

monitorowanie niewiele by dało, ponieważ właściciel gruntu (Skarb Państwa lub

jednostka samorządu terytorialnego) nie ma instrumentów prawnych, które

umożliwiałyby mu ingerencję w uprawnienia użytkownika wieczystego z tej

przyczyny, że nieruchomością oddaną w użytkowanie wieczyste włada osoba

trzecia. Rozwiązanie użytkowania wieczystego nie byłoby możliwe tylko z tego

powodu, że nieruchomością włada osoba trzecia, jeżeli tylko nieruchomość jest

wykorzystywana zgodnie z przepisami i umową o oddanie jej w użytkowanie

wieczyste. Oznacza to, że oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste wpływa także

na relacje prawne między właścicielem nieruchomości oddanej w użytkowanie

wieczyste a osobami trzecimi. Dlatego samoistny posiadacz nieruchomości oddanej

w użytkowanie wieczyste nie może nabyć własności, lecz, co najwyżej,

użytkowanie wieczyste.

Skoro Sąd Okręgowy wyszedł z innych założeń zaskarżone postanowienie

nie mogło się ostać. Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.

Supreme Court quashes acquisition by prescription ruling due to permanent usufruct rights overriding ownership claims.

Legislator summary

Legislator headnote

Keywords

Cited Legislation

Cited Case Law

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Full text