II CNP 90/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CNP 90/08

POSTANOWIENIE

Dnia 13 listopada 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Henryk Pietrzkowski

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 listopada 2008 r.

skargi B. J.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty Sądu

Rejonowego w P. z dnia 25 września 2006 r., sygn. akt II Nc (…),

wydanego w postępowaniu upominawczym w sprawie z powództwa "P.(...)" - Spółki z

ograniczoną odpowiedzialnością w W. przeciwko B. J.

o zapłatę,

odrzuca skargę i zasądza od B. J. na rzecz "P.(...)" sp. z o.o. w W. kwotę 1.800

(jeden tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania wywołanego

wniesioną skargą.

Uzasadnienie

Pozwany B. J., zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę o

stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego nakazu zapłaty (wydanego w

postępowaniu upominawczym) Sądu Rejonowego w P. z dnia 25 września 2006 r.

Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej

instancji, gdy przez jego wydanie stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub

uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było

i nie jest możliwe. Przepis ten wyraża zasadę, że przesłanką dopuszczalności skargi o

stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest wykorzystanie

przez stronę przysługujących jej środków prawnych. Wyjątek od wskazanej zasady

przewiduje art. 4241 § 2 k.p.c., który w sytuacji, gdy strona nie skorzystała z

przysługujących

jej

środków

prawnych,

dopuszczalność

skargi

uzależnia

od

kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz

występowania niezgodności z prawem o kwalifikowanym charakterze, wynikającej z

naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo

praw człowieka i obywatela. W przedmiotowej sprawie wyjątkowy wypadek, o którym

mowa w art. 424 1 § 2 k.p.c., nie występuje.

W skardze nie wykazano, aby nieskorzystanie przez pozwanego z przysługującego

prawa do zaskarżenia orzeczenia sądu I instancji miało nastąpić w okolicznościach,

które można by zakwalifikować jako wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2

k.p.c. Nie jest rzeczą Sądu Najwyższego przedstawianie okoliczności, które mogłyby

przemawiać za potraktowaniem sytuacji jako wyjątkowej w rozumieniu powyższego

przepisu, niemniej jednak można przykładowo wskazać, że istnienie takiego

wyjątkowego wypadku może wchodzić w rachubę w sytuacji, w której strona nie

skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia z powodu ciężkiej choroby,

katastrofy, klęski żywiołowej lub uzyskania błędnej informacji od pracownika sądu (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr

6, poz.113). Skarżący jakiejkolwiek tego typu okoliczności nie wskazał.

Skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem w

części określającej jej istotę (jej treść), w której należy wykazać, że spełnia warunki

przewidziane w art. 4245 § 1 pkt 1 – 6 k.p.c., powinna zawierać między innymi

„wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne” (pkt 3). Nie

sanuje tego braku okoliczność, że przepisy prawa powołane zostały w podstawach, na

których skarga została oparta (art. 4245 § 1 pkt 2 k.p.c.), skoro wymagania skargi

wskazane w pkt 2 i 3 art. 4245 § 1 k.p.c. są niezależne od siebie i spełniają, jako istotne

elementy skargi, różne funkcje i cele. Przytoczenie podstaw skargi i ich uzasadnienie

pozostaje w związku z treścią art. 4244 k.p.c., natomiast wskazanie przepisu prawa, z

którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne jest konieczne, bowiem istotą skargi jest

właśnie stwierdzenie niezgodności zaskarżonego orzeczenia z prawem, a więc

konkretnym jego przepisem. Naruszenia prawa materialnego lub procesowego mogą,

ale nie muszą spowodować niezgodności z prawem. Przepisy powołane w podstawach

skargi niekiedy będą jednocześnie przepisami, z którymi zaskarżone orzeczenie jest

niezgodne, nie zawsze jednak zależność taka będzie występować. Wypełnienie

obowiązku związanego z wymaganiem określonym w art. 424 5 § 1 pkt 3 k.p.c. -

nałożonego na osoby uprawnione do sporządzenia skargi, którymi są profesjonalni

pełnomocnicy procesowi lub podmioty o kwalifikacjach wskazanych w ustawie - nie

może być, z przyczyn wskazanych, zastąpione przez powołanie jedynie podstaw skargi i

ich uzasadnienie. Niezawarcie tego elementu w skardze powoduje jej odrzucenie (art.

4248 § 1 k.p.c.).

O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art.98 w zw. z art.

42412, art. 39821, art. 391 § 1 k.p.c.