II CNP 72/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CNP 72/11

POSTANOWIENIE

Dnia 16 lutego 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 16 lutego 2012 r.,

skargi M. K.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku

Sądu Okręgowego

z dnia 18 czerwca 2009 r.,

wydanego w sprawie z powództwa M. K.

przeciwko M. S.

o zapłatę,

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Powód M. K. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia 18 czerwca 2009 r. Zaskarżonym

wyrokiem, wydanym w sprawie przeciwko M. S., zmieniony został wyrok Sądu

Rejonowego z dnia 19 marca 2009 r. w ten sposób, że uchylono opiewający na

kwotę 30 000 zł nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym 30 września

2008 r. i powództwo oddalono. Sąd ustalił, że w dniu 29 kwietnia 2008 r. strony

zawarły przedwstępną umowę sprzedaży zabudowanej nieruchomości rolnej

oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 109 za cenę wynoszącą 135 000 zł.

W trakcie zawierania umowy przedwstępnej powód wręczył pozwanej zadatek w

wysokości 15 000 zł, co pozwana potwierdziła w treści umowy. Pozostałą kwotę

powód zobowiązał się zapłacić przelewem za pośrednictwem banku z tytułu

udzielonego kredytu w terminie 7 dni roboczych od dnia podpisania notarialnej

umowy przenoszącej własność. Termin zawarcia umowy notarialnej strony określiły

na dzień 18 czerwca 2008 r. W tym dniu w kancelarii notarialnej pozwana zażądała

okazania przez pozwanego dokumentu potwierdzającego uzyskanie kredytu.

Powód odmówił stwierdzając, że umowa przedwstępna nie zawierała takiego

warunku i domagał się zawarcia umowy przyrzeczonej. Pozwana jednak nie

zgodziła się na podpisanie tej umowy. Sąd Rejonowy uznał, że do zawarcia umowy

nie doszło z przyczyn zawinionych przez pozwaną, co uprawniało powoda do

żądania zapłaty podwójnego zadatku.

Sąd Okręgowy stwierdził natomiast, że żądnie powoda jest niezasadne.

Wskazał, iż strony zawarły umowę, zgodnie z którą środki na nabycie

nieruchomości pochodzić miały z kredytu bankowego. W takim wypadku pozwana,

która

powzięła

wiadomość o

nieudzieleniu

powodowi

kredytu

na

zakup

nieruchomości, była uprawniona do odstąpienia od zawarcia umowy notarialnej,

skoro wiadome było, że żadne środki pochodzące z kredytu bankowego nie wpłyną

na jej konto.

Skarżący oparł swoją skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku

Sądu Okręgowego na podstawie naruszenia prawa materialnego – art. 60 k.c.; art.

157 § 1 i 2 k.c.; art. 356 § 1 i 2 k.c.; art. 354 § 2 w zw. z art. 354 § 2 k.c.; art. 389

§ 1 k.c.; art. 390 k.c. oraz art. 394 k.c.; 457 k.c.; 509 k.c. Powołał także podstawę

naruszenia przepisów postępowania, wypełnioną zarzutami naruszenia art. 231

k.p.c. i art. 233 § 1 k.p.c.

Wyrządzenie

szkody

przez

wydanie

kwestionowanego

orzeczenia

uprawdopodobnił wskazując, że poniósł szkodę obejmującą utracony zadatek

w podwójnej wysokości 30 000 zł oraz koszty postępowania, w tym koszty

zastępstwa procesowego przed Sądami obu instancji oraz koszty postępowania

nakazowego.

Wyjaśnił także, że wartość przedmiotu sporu nie pozwalała mu

złożyć skargi kasacyjnej, a nie zachodziły przesłanki uzasadniające wystąpienie

o wznowienie postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia powinna zawierać – obok oznaczenia orzeczenia,

od którego została wniesiona, przytoczenia jej podstaw oraz ich uzasadnienia,

wniosku o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem, uprawdopodobnienia

wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga

dotyczy, wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych

środków prawnych nie było i nie jest możliwe – także wskazanie przepisu prawa,

z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne. Wymagania te mają charakter

konstrukcyjny i powinny być spełnione w sposób kumulatywny, w związku z czym

skarga niespełniająca któregokolwiek z nich dotknięta jest tzw. brakiem istotnym,

nienaprawialnym w trybie właściwym dla usuwania braków formalnych i podlega

odrzuceniu a limine. Każde wymaganie przewidziane w art. 4245 § 1 k.p.c. ma

charakter samoistny i powinno być spełnione samodzielnie, niezależnie od innych.

Przepis ten wyraźnie odróżnia podstawy skargi i ich uzasadnienie od wskazania

przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, nie może zatem

budzić

wątpliwości,

że

skarga

musi

zawierać

każdy

z tych

elementów

przedstawiony odrębnie (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia

2005 r., III CNP 4/05, OSNC z 2006 r., nr 1, poz. 16, z dnia 20 lipca 2005 r., IV CNP

1/05, nie publ., czy z dnia 27 lipca 2006 r., III CNP 25/06, nie publ.). Jeżeli ten sam

przepis wypełnia jednocześnie podstawę skargi oraz stanowi przepis, z którym

orzeczenie jest – zdaniem skarżącego - niezgodne, to obowiązkiem skarżącego

jest przedstawienie obu tych elementów w sposób wyraźnie wyodrębniony

i uwydatnienie podwójnej roli powołanego przepisu. Tymczasem we wniesionej

skardze powód skonkretyzował jedynie jej podstawy, nie wskazał natomiast

przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, co sprawia,

że skarga ta nie spełnia wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.

Z tych względów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1

w związku z art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.