II CNP 71/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CNP 71/11

POSTANOWIENIE

Dnia 16 lutego 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym

w Izbie Cywilnej w dniu 16 lutego 2012 r.,

skargi K. P. – S.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku

Sądu Okręgowego

z dnia 14 września 2011 r.,

wydanego w sprawie z powództwa K. P. – S.

przeciwko Z. S.

o zapłatę,

odrzuca skargę i zasądza od skarżącej na rzecz pozwanego Z.

S. kwotę 1 200 (jeden tysiąc dwieście) zł tytułem kosztów

postępowania wywołanego skargą o stwierdzenie niezgodności

z prawem prawomocnego wyroku.

Uzasadnienie

Powódka K. P. – S. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia 14 września 2011 r. Wyrokiem

tym zmieniony został, na skutek apelacji powódki, wyrok Sądu Rejonowego z dnia

22 kwietnia 2011 r., oddalający w całości jej powództwo. Dokonana zmiana

polegała na tym, że od pozwanego Z. S. zasądzono na rzecz powódki kwotę

18 000 zł

(z dochodzonej przez nią kwoty 68 708 zł), a w pozostałej części

powództwo oddalono. Za podstawę rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy przyjął ustalenia,

zgodnie z którymi strony podpisały umowę przedwstępną sprzedaży mieszkania, w

której cenę za mieszkanie ustaliły na 182 000 zł. Po jej podpisaniu powódka uiściła

zadatek w kwocie 50 000 zł. W dniu 10 sierpnia 2007 r. strony zawarły notarialną

umowę sprzedaży. W dokumencie tym wpisana została cena za mieszkanie

w kwocie 150 000 zł i adnotacja, że powódka już zapłaciła część ceny w kwocie

90 000 zł, zaś pozostałą kwotę 60 000 zł uiści do 31 sierpnia 2007 r. Kwotę 60 000

zł powódka przekazała pozwanemu i jego żonie.

Sąd pierwszej instancji uznał powództwo, zawierające żądanie zwrotu

zadatku

z

odsetkami,

jako

nienależnego

świadczenia,

za

niezasadne.

Wskazał, iż powódka twierdziła, że faktycznie zapłaciła za nabyte mieszkanie kwotę

200 000 zł zamiast uzgodnionych 150 000 zł lecz nie wykazała, iżby pozwany

otrzymał i był zobowiązany do zwrotu 50 000 zł nienależnego świadczenia.

Zauważył ponadto, że gdyby powódka spełniła rzeczywiście świadczenie

nienależne na rzecz pozwanego, to nie mogłaby domagać się jego zwrotu, skoro

wiedziała, że nie była do niego zobowiązana.

Sąd Okręgowy natomiast ustalił, iż strony uzgodniły cenę sprzedaży

mieszkania na kwotę 182 000 zł, powódka uiściła na rzecz pozwanego kwotę

200 000 zł, wobec czego pozwany jest zobowiązany do zwrotu kwoty 18 000 zł.

Skarżąca zaskarżyła wyrok Sądu Okręgowego w części oddalającej

powództwo. Oparła swoją skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia na podstawie naruszenia prawa materialnego - art. 158

k.c.

Wyrządzenie

szkody

przez

wydanie

kwestionowanego

orzeczenia

uprawdopodobniła wskazując, że poniosła szkodę w kwocie 43 973 zł, której

zasądzenia wraz z odsetkami jej odmówiono, a także w kwocie 3 600 zł i w kwocie

7 200 zł, których nie odzyskała tytułem kosztów zastępstwa procesowego

w pierwszej i drugiej instancji, z uwagi na wzajemne zniesienie kosztów

postępowania w sprawie.

Wyjaśniła także, że wartość przedmiotu sporu nie pozwalała jej złożyć skargi

kasacyjnej, a nie zachodziły przesłanki uzasadniające wystąpienie o wznowienie

postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia powinna zawierać – obok oznaczenia orzeczenia,

od którego została wniesiona, przytoczenia podstaw oraz ich uzasadnienia,

wniosku o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem, uprawdopodobnienia

wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga

dotyczy, wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych

środków prawnych nie było i nie jest możliwe - także wskazanie przepisu prawa,

z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne. Wszystkie te wymagania mają

charakter konstrukcyjny i powinny być spełnione w sposób kumulatywny, w związku

z czym skarga niespełniająca któregokolwiek z nich dotknięta jest tzw. brakiem

istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym dla usuwania braków formalnych

i podlega odrzuceniu a limine. Każde wymaganie zawarte w art. 4245 § 1 k.p.c. ma

charakter samoistny i powinno być spełnione samodzielnie, niezależnie od innych.

Przepis ten wyraźnie odróżnia podstawy skargi i ich uzasadnienie od wskazania

przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, nie budzi więc

wątpliwości, że skarga musi zawierać każdy z tych elementów przedstawiony

odrębnie (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP

4/05, OSNC z 2006 r., nr 1, poz. 16, z dnia 20 lipca 2005 r., IV CNP 1/05, niepubl.,

czy z dnia 27 lipca 2006 r., III CNP 25/06, niepubl.). Jeżeli ten sam przepis

wypełnia jednocześnie podstawę skargi oraz stanowi przepis, z którym orzeczenie

jest – zdaniem skarżącego - niezgodne, to także w tym wypadku konieczne jest

wyraźne wyodrębnienie obydwu elementów. Tymczasem we wniesionej skardze

powódka powołała podstawy, ale nie wskazała przepisu prawa, z którym

zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, co sprawia, że skarga ta nie spełnia

wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.

Z tych względów należało orzec, jak w sentencji (art. 4248 § 1 w związku

z art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.).

Orzeczenie o kosztach postępowania wywołanego skargą wynika z treści art.

k.p.c. w zw. z art. 39821, art. 391 § 1 oraz art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Wysokość

zasądzonych

kosztów

zastępstwa

procesowego

znajduje

uzasadnienie

w postanowieniach § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 5 i § 12 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia

Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej

udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz.

1349 ze zm.).