II CKN 814/98 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CKN 814/98

POSTANOWIENIE

Dnia 2 lutego 2000 r.

Sąd Najwyższy Izba Cywilna

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSN - Bronisław Czech (spraw.)

Sędziowie:

SN - Helena Ciepła

SN - Hubert Wrzeszcz

Protokolant - Piotr Malczewski

przy udziale Prokuratora Prokuratury Krajowej – Jana Szewczyka,

po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2000 r. na rozprawie,

prowadzonej z urzędu sprawy nieletniego B. W., któremu zarzucono popełnienie

czynu karalnego,

z udziałem rodziców nieletniego D. W. i M. W.,

na skutek kasacji M. W.

od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Ł.

z dnia 19 czerwca 1998 r., sygn. akt III Ca […],

p o s t a n a w i a:

oddalić kasację.-

-

2 -

II CKN 814/98

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy w Ł. postanowieniem z 11.XII.1997 r., XV Now […],

sprostowanym postanowieniem tegoż Sądu z 15.I.1998 r., zastosował wobec

nieletniego B. W., urodz. […].1980 r., środek wychowawczy w postaci nadzoru

kuratora sądowego, za to, iż dopuścił się czynu karalnego z art. 212 § 1 k.k.

z 1969 r. przez to, że w dniu 21.IX.1997 r. w Ł. brał udział w zniszczeniu

pokrywy bagażnika samochodu marki W. przez wejście na nadwozie i skok

na pokrywę, co spowodowało liczne wgniecenia w jej powierzchni na szkodę

W. S..

Apelację M. W. - ojca nieletniego – oddalił Sąd Wojewódzki w Ł.

postanowieniem z 19.VI.1998 r., III Ca […].

M. W. w kasacji zarzucając naruszenie:

a/ prawa materialnego przez nieprawidłowe zastosowanie art. 212 k.k.

z 1969 r.,

b/ przepisów postępowania: art. 5 § 4 w zw. z art. 5 § 3 k.p.k. oraz art. 16

u.p.n.,

wniósł o „uchylenie” postanowienia Sądu Wojewódzkiego lub jego

„zmianę” przez ustanowienie nad nieletnim nadzoru odpowiedzialnego ze strony

jego ojca.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. Art. 20 ustawy z 26.X.1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich

(Dz.U. Nr 35, poz. 228, ze zm.) stanowi, że w sprawach nieletnich stosuje się

odpowiednio

przepisy

Kodeksu

postępowania

cywilnego

-

trybu

nieprocesowego, a w zakresie zbierania, utrwalania i przeprowadzania dowodów

przez policję, powoływania i działania obrońcy oraz w postępowaniu

poprawczym - przepisy Kodeksu postępowania karnego, ze zmianami

przewidzianymi w ustawie.

-

3 -

Sprawa nieletniego B. W. rozpoznana została w trybie postępowania

opiekuńczo-wychowawczego (art. 44-47 u.p.n.), a sąd zastosował wobec

nieletniego środek wychowawczy, wobec tego również do postępowania

odwoławczego przed sądem Wojewódzkim w Ł. i przed Sądem Najwyższym

zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 59

§ 2 u.p.n.).

Podstawę kasacji stanowić mogą wyłącznie uchybienia popełnione przez

sąd drugiej instancji, polegające bądź na naruszeniu przepisów prawa

materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, bądź

na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli miało ono wpływ na wynik

sprawy (art. 393-1 k.p.c.). Kasacja wniesiona na podstawie przewidzianej przez

art. 393-1 pkt 2 k.p.c. podlega oddaleniu, jeżeli podstawa ta została uzasadniona

wyłącznie naruszeniem przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji

(zob. wyrok SN z 20.XII.1996 r., III CKN 21/96, OSN C 1997, nr 4, poz. 45).

Z powyższego wynika że Sąd Wojewódzki nie naruszył przepisów

postępowania wymienionych wyżej w przytoczonej podstawie kasacyjnej pod

literą b/, albowiem przepisy te nie miały zastosowania w postępowaniu przed

sądem, a tym bardziej przed sądem drugiej instancji.

2. Nieletni popełnił czyn karalny. Czynem karalnym – stosownie do art. 1

§ 2 pkt 2 u.p.n. - jest przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, albo wykroczenie

wymienione w tym przepisie. Uszkodzenie cudzego mienia jest kwalifikowane

bądź jako przestępstwo (art. 212 § 1 k.k. z 1969 r.), bądź jako wykroczenie

(art. 124 § 1 kodeksu wykroczeń z 1971 r.) w zależności od wysokości

wyrządzonej przez to szkody. Określenie w przepisach w złotych wysokości

szkody, decydującej o rozgraniczeniu przestępstwa i wykroczenia zmieniało się

w czasie wobec występującej inflacji i denominacji złotego. Stąd łatwo w tym

przedmiocie o omyłkę. Od 20.XI.1995 r. uszkodzenie cudzego mienia jest

wykroczeniem, jeżeli wysokość szkody nie przekracza 250 zł. (ustawa

z 12.VII.1995 r. o zmianie Kodeksu karnego, Kodeksu karnego wykonawczego

-

4 -

oraz o podwyższeniu dolnych i górnych granic grzywien i nawiązek w prawie

karnym (Dz.U. Nr.95, poz. 475). Okoliczność, czy czyn przypisany nieletniemu

jest występkiem, czy wykroczeniem, nie ma w sprawie istotnego znaczenia,

albowiem w obu tych przypadkach jest to czyn karalny w rozumieniu art. 1 § 2,

pkt 2 u.p.n. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i w uzasadnieniu

postanowienia Sądu Rejonowego nie jest wskazana wprost wartość wyrządzonej

szkody, a zdaje się wynikać ona z kwoty przyjętej przez poszkodowanego

tytułem odszkodowania w wysokości 400 zł. (k. 38 i 39).

3. W końcu nie jest zasadny zarzut dotyczący rodzaju zastosowanego

środka wychowawczego, albowiem nie wskazano jakie przepisy zostały przez to

naruszone, ale co ważniejsze – jest to środek odpowiedni, stosownie do

poczynionych ustaleń (opis w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego)

dotyczących stopnia demoralizacji nieletniego i trudności wychowawczych,

jakie mają z nim jego rodzice.

Skoro podstawy kasacji okazały się nieusprawiedliwione, a brak

nieważności postępowania uwzględnianej z urzędu, Sąd Najwyższy orzekł jak

w sentencji (art. 39312 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.).

aw