II CKN 74/97 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II CKN 74/97

POSTANOWIENIE

Dnia 4 kwietnia 1997 r.

Sąd Najwyższy Izba Cywilna

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSN

- G. Filcek

Sędziowie: SN

- S. Dąbrowski (spraw.)

SN

- T. Wiśniewski

Protokolant - P. Malczewski

po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 1997 r. na rozprawie

sprawy z wniosku Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki w W.

z udziałem Skarbu Państwa - Kierownika Urzędu Rejonowego w N.

i […] Parku Narodowego w Z.

o wpis

na skutek kasacji uczestnika postępowania […] Parku Narodowego w Z.

od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w N.

z dnia 30 października 1996 r., sygn. akt I Cr […]

postanawia:

uchylić zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Sądu

Rejonowego w Z. z dnia 11 grudnia 1995 r., Kw nr […]

i kw nr […] i wniosek oddalić;

zasądzić od Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki w W. na rzecz

[…] Parku Narodowego w Z. 100 (sto) złotych tytułem zwrotu

kosztów postępowania.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Z. w dniu 11 grudnia 1995 r. dokonał wpisu odłączenia

części nieruchomości z księgi wieczystej Lwh […] D. gm. M. i dla odłączonej

części o obszarze 2,6432 ha urządził księgę wieczystą Kw nr […] i w dziale I

wpisał Miasto Z. - działka ewidencyjna Nr […] - stok slalomowy,

obszar 2,6432 ha, a w dziale II Skarb Państwa w zarządzie Urzędu Kultury

Fizycznej i Turystyki - […] w Z..

Sąd Wojewódzki w N. postanowieniem z dnia 30 października 1996 r.

oddalił rewizję Skarbu Państwa - […] Parku Narodowego od tego wpisu.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd Wojewódzki przytoczył szereg decyzji

administracyjnych dotyczących przedmiotowej działki i stwierdził, że w dacie

wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami

i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 79) grunt pozostawał

w użytkowaniu wnioskodawcy i z tą chwilą przeszedł w jego zarząd na

podstawie art. 87 ustawy.

Sąd Wojewódzki nie podzielił zarzutu rewizji by dotychczasowe korzystanie

gruntu przez wnioskodawcę należało traktować jako użyczenie. Rozważając

przepisy ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr

114, poz. 492) wypowiedział pogląd, iż wprawdzie art. 14 ust. 10 cyt. ustawy

wskazuje, że nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa, położone w

granicach parku narodowego przechodzą w zarząd parku, jednakże art. 62 ust. 1

określa warunek przejęcia w zarząd przez dyrektora parku. W odniesieniu do

objętej

wpisem

nieruchomości

warunek

nie

został

spełniony,

gdyż

nieruchomość ta była w nieprzerwanym użytkowaniu Urzędu Kultury Fizycznej

i Turystyki. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego rozpoznanie sprawy przez Sąd

Rejonowy nastąpiło z zachowaniem zasad określonych w art. 46 ust. 1 ustawy o

księgach wieczystych i hipotece.

Od postanowienia Sądu Wojewódzkiego kasację wniósł Skarb Państwa […] Park Narodowy w Z.. Zarzucając naruszenie prawa materialnego

i przepisów postępowania domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia, a

także wpisu do działu II księgi wieczystej Nr […] prowadzonej przez Sąd

Rejonowy w Z. dokonanego przez tenże Sąd i przekazanie sprawy

Sądowi Rejonowemu w Z. do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Wprawdzie w komparycji kasacji nie wskazano, naruszenia których

przepisów prawa dotyczą zarzuty, lecz z uzasadnienia wynika, że skarżący

kwestionuje dokonaną przez Sąd Rewizyjny wykładnię przepisów art. 14 ust. 10

i art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody i art.

87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu

nieruchomości (art. 80 według numeracji w tekście jednolitym Dz.U. Nr 30,

poz. 127). Merytoryczne rozpoznanie kasacji możliwe było w tak określonych

granicach, innych zarzutów dotyczących wadliwej oceny dowodów nie da się

zbadać ze względu na brak ich dostatecznego sprecyzowania.

Zasadny jest zarzut kasacji naruszenia przepisów art. 14 ust. 10 i art. 62

ust. 1 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody. Błędnie

bowiem Sąd Rewizyjny wywiódł, że przejście nieruchomości położonych w

granicach parku narodowego w zarząd parku ma charakter warunkowy. Poglądu

tego nie można podzielić, skoro w art. 14 ust. 10 stwierdza się w formie

stanowczej, że nieruchomości przechodzą w zarząd parku. Brzmienie przepisu

wskazuje, że przejście w zarząd parku nieruchomości stanowiących własność

Skarbu Państwa, położonych w granicach parku narodowego następuje z mocy

prawa. Przepis art. 62 ust. 1 wbrew stanowisku Sądu Wojewódzkiego nie

ustanawia warunku do przejęcia nieruchomości w zarząd parku. Przepis ten ma

znaczenie techniczne i określa roczny termin w ciągu którego, następuje

przejęcie zarządu.

W art. 14 ust. 10 zawarte jest upoważnienie dla Rady Ministrów do

określenia wyjątków od zasady przejścia nieruchomości w zarząd parku, zaś art.

62 ust. 2 upoważnia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i

Leśnictwa między innymi do przedłużenia terminu o którym mowa w art. 62 ust.

1 ustawy. Dotychczas nie wydano ani rozporządzenia Rady Ministrów, ani aktu

prawnego Ministra Ochrony Środowiska, które w odniesieniu do przedmiotowej

działki wprowadzałyby odstępstwa co do zarządu. W konsekwencji przyjąć

trzeba, że przedmiotowa działka gruntu, będąca własnością Skarbu Państwa,

położona w granicach […] Parku Narodowego jest w zarządzie tego Parku z

mocy art. 14 ust. 10 ustawy z dnia 12 grudnia 1991 r. o ochronie przyrody.

Ustawa o ochronie przyrody jest ustawą szczególną w zakresie gospodarki

gruntami na obszarze parków narodowych w stosunku do ustawy z dnia 28

kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, nadto

jest ustawą późniejszą. Zatem w razie kolizji zastosowanie mają przepisy

ustawy o ochronie przyrody. Zatem zbędne jest rozważanie trafności poglądu

wyrażonego przez Sąd Rewizyjny co do nabycia przez wnioskodawcę zarządu

działki na mocy przepisów ustawy z dnia 28 kwietnia 1985 r. z chwilą wejścia w

życie tej ustawy.

Przejście działki w zarząd […] Parku Narodowego nie wyłącza uprawnień

Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki wynikających z decyzji administracyjnych

i porozumień. Przedmiotem sprawy nie jest rozstrzyganie sporu między obu

państwowymi jednostkami organizacyjnymi o zakres uprawnień. W niniejszej

sprawie chodzi o to tylko czy mają być prowadzone odrębne księgi wieczyste i

kto powinien być wpisany w dziale II jako sprawujący zarząd.

W świetle art. 14 ust. 10 ustawy o ochronie przyrody zarząd […] Parku

Narodowego jest niewątpliwy. Nie ma podstawy prawnej do odłączania z księgi

wieczystej części nieruchomości należącej do tego samego właściciela - Skarbu

Państwa i będącej w zarządzie tej samej jednostki organizacyjnej - […] Parku

Narodowego i zakładania dla części nieruchomości odrębnej księgi wieczystej.

Z powyższych względów i na mocy art. 39315 kpc Sąd Najwyższy orzekł

jak w sentencji postanowienia.

aw

jb.