II BP 3/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II BP 3/10

POSTANOWIENIE

Dnia 1 czerwca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Halina Kiryło

w sprawie z powództwa K. R.

przeciwko Przedszkolu […]

z udziałem uczestnika […] Związku Zawodowego w W.

o wynagrodzenie i odsetki,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 1 czerwca 2010 r.,

skargi uczestnika postępowania […] Związku Zawodowego w W. o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13

września 2006 r., sygn. akt II PK 352/05,

odrzuca skargę.

UZASADNIENIE

W imieniu uczestnika postępowania – […] Związku Zawodowego w W.

została wniesiona skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II PK 352/05,

mocą którego uchylono wyrok Sądu Apelacyjnego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w W. i przekazano temu Sądowi sprawę do ponownego rozpoznania.

Skargę

oparto

na

podstawie

naruszenia

przepisów

postępowania,

które

spowodowały niezgodność orzeczenia z prawem, a mianowicie art. 398 6 § 3 w

związku z § 2 k.p.c. w związku z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o

kosztach sądowych w sprawach cywilnych, polegające na nieodrzuceniu skargi

kasacyjnej strony pozwanej - Przedszkola […] od wyroku Sądu drugiej instancji

mimo jej nienależytego opłacenia. W uzasadnieniu wskazano, że wyrok Sądu

Apelacyjnego zapadł w sprawie, w której wartość przedmiotu sporu w pierwszej

instancji przewyższała kwotę 50.000 złotych. W takiej sytuacji, zgodnie z 35 ust. 1

w związku z art. 13 i art. 18 ust. 2 powołanej ustawy o kosztach sądowych w

sprawach cywilnych, należy pobrać od skargi kasacyjnej opłatę stosunkową

obliczoną od wartości przedmiotu zaskarżenia. Tymczasem strona skarżąca uiściła

jedynie opłatę podstawową w wysokości 30 złotych, co powinno skutkować

odrzuceniem skargi kasacyjnej w myśl art. 3986 § 3 w związku z § 2 k.p.c.

Przyjmując skargę kasacyjną do rozpoznania a następnie uchylając zaskarżony

wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania w drugiej instancji, Sąd

Najwyższy otworzył drogę dalszego postępowania, w tym drogę dochodzenia przez

pozwaną zwrotu spełnionego na rzecz powódki K. R. świadczenia w kwocie

33.014,66 złotych wraz z odsetkami oraz wygenerował po stronie pracownika

dalsze koszty procesu w wysokości 3.000 złotych. Wyrok Sądu Najwyższego jest

prawomocny i nie podlegał wzruszeniu w drodze innych środków prawnych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu.

Skarga o stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia,

wprowadzona do Kodeksu postępowania cywilnego ustawą z dnia 22 grudnia 2004

r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o

ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 13, poz. 98) w związku z art. 77 ust. 1

Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz uregulowaniami zawartymi w art. 417 417² i art. 421 k.c., jest samodzielnym, autonomicznym instrumentem badania

legalności działalności jurysdykcyjnej sądów powszechnych, służącym osobie

zamierzającej dochodzić od Skarbu Państwa wynagrodzenia szkody wyrządzonej

działaniami władzy publicznej ( art. 77 ust. 1 Konstytucji).

Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej

instancji kończącego postępowanie w sprawie, gdy przez jego wydanie stronie

została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze

przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Z

przytoczonego uregulowania jednoznacznie wynika, że skarga przysługuje od

orzeczenia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, a więc

zasadniczo - w postępowaniu procesowym - od wyroku Sądu Okręgowego

(działającego jako sąd drugiej instancji) albo od wyroku sądu apelacyjnego, jeżeli

wyroki te kończą postępowanie w sprawie. Nie przysługuje zatem - a contrario - od

wyroku Sądu Najwyższego. Wniosek taki wynika nie tylko z wykładni art. 424 1 § 1

k.p.c., ale jednoznacznie i bez jakichkolwiek wątpliwości z treści art. 424 1 § 3 k.p.c.,

zgodnie z którym od orzeczeń sądu drugiej instancji, od których wniesiono skargę

kasacyjną, oraz od orzeczeń Sądu Najwyższego skarga nie przysługuje; w takich

wypadkach orzeczenie Sądu Najwyższego traktuje się jak orzeczenie wydane w

postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi.

W rozpoznawanej sprawie skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia zaskarżono wyrok Sądu Najwyższego wydany w

następstwie uwzględnienia skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu

Apelacyjnego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w […].

Nie jest możliwe ani dopuszczalne kwestionowanie zgodności z prawem

prawomocnego wyroku Sądu Najwyższego na drodze postępowania ze skargi o

stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Skarga ta służy

kontroli zgodności z prawem tych orzeczeń sądów drugiej instancji (wyjątkowo orzeczeń sądów pierwszej instancji - art. 4241 § 2 k.p.c.), których nie można było

poddać kontroli przez wniesienie innych środków prawnych, w tym zwłaszcza

skargi kasacyjnej (poprzednio kasacji). Skarga ta - podobnie jak skarga kasacyjna nie przysługuje natomiast od orzeczeń wydanych przez Sąd Najwyższy.

Skarga

wniesiona

w

imieniu

uczestnika

postępowania

jest

zatem

niedopuszczalna, co wynika wprost z treści art. 4241 § 3 k.p.c., i jako taka podlega

odrzuceniu na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.