I ZW 2/26 · Sąd Najwyższy

I ZW 2/26 POSTANOWIENIE Dnia 4 lutego 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wojciechowski na posiedzeniu w dniu 4 lutego 2026 r., w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, ‎w związku z wnioskiem Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] zawartym w postanowieniu z dnia 26 stycznia 2026 r., sygn. akt [...],‎o przekazanie w trybie art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych – powoływanej dalej jako: u.s.p., sprawy dyscyplinarnej obwinionej X. Y. - sędziego Sądu Rejonowego w [...]1, innemu sądowi równorzędnemu do rozpoznania postanowił: na podstawie art. 37 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. sprawę dyscyplinarną obwinionej X. Y. - sędziego Sądu Rejonowego w [...]1, oznaczoną sygn. akt [...], przekazać do rozpoznania Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w [...].

UZASADNIENIE

Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w [...], postanowieniem ‎z dnia 26 stycznia 2026 r., w sprawie o sygn. akt [...], wystąpił na podstawie art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p. o przekazanie sprawy dyscyplinarnej obwinionej X. Y. - sędziego Sądu Rejonowego w [...]1, do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi dyscyplinarnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wnioskujący sąd wskazał, że obwiniona sędzia zawnioskowała o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, którzy są sędziami orzekającymi w […] sądach rejonowych oraz Sądzie Okręgowym w [...] Powyższa okoliczność może budzić obawy co do braku obiektywizmu i bezstronności przy dokonywaniu oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i tym samym może stwarzać przekonanie (nawet w istocie mylne, jakkolwiek powzięte w oparciu o racjonalne przesłanki) o braku warunków do rozpoznania danej sprawy w sposób w pełni obiektywny.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Wniosek Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w [...] zasługuje na uwzględnienie.W orzecznictwie Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego jednolicie przyjmowano, że unormowanie z art. 37 k.p.k. znajduje zastosowanie ‎w postępowaniu dyscyplinarnym sędziów, a to poprzez odesłanie zawarte w art. 128 u.s.p. (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego - Sądu Dyscyplinarnego: ‎z dnia 27 sierpnia 2007 r., sygn. akt SNO 43/07, OSNSD 2007, poz. 65, z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. akt SNO 53/08, OSNSD 2008, poz. 61, z dnia 16 lipca 2010 r., SNO 33/10, OSNSD 2010, poz. 43).

Niewątpliwie stosowanie przepisu art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter ‎z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 maja 2023 r., sygn. akt III KO 41/23, LEX nr 3563376; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt IV KO 4/21, LEX nr 3126169, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 1995 r., sygn. akt III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. akt IV KO 130/08, OSNwSK 2008, ‎z. 1, poz. 2280).

Skorzystanie z powyższej instytucji możliwe jest jedynie zatem ‎w sytuacji zaistnienia okoliczności dających podstawę do racjonalnego twierdzenia, że w odbiorze powszechnym mogą powstać wątpliwości, co do zdolności sądu właściwego do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2007 r., IV KO 11/07, LEX nr 568451).Mając w polu widzenia powyższe rozważania nie ulega wątpliwości, że okoliczności wskazywane przez sąd wnioskujący, uzasadniają skorzystanie ‎z instytucji art. 37 § 1 k.p.k.

Należy zgodzić się z zawartym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 26 stycznia 2026 r. stanowiskiem, że dokonywanie przez Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w [...] oceny materiału dowodowego w postaci zeznań świadków, którzy są sędziami orzekającymi w […] sądach rejonowych oraz Sądzie Okręgowym w [...], może budzić obawy co do braku obiektywizmu i bezstronności tego Sądu, stąd też należy przyznać rację, że brak jest warunków do rozpoznania danej sprawy w sposób w pełni obiektywny przez wskazany Sąd. Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy postanowił, z mocy art. 37 k.p.k. w zw. z art. 128 u.s.p., przekazać sprawę dyscyplinarną obwinionej X.

Y. – sędziego Sądu Rejonowego w [...]1, do rozpoznania innemu równorzędnemu sądowi dyscyplinarnemu, tj. Sądowi Dyscyplinarnemu przy Sądzie Apelacyjnym w [...]. [M. T.][r.g.] Paweł Wojciechowski‎