I ZPI 51/22 · Sąd Najwyższy

I ZPI 51/22 ZARZĄDZENIE Dnia 8 sierpnia 2023 r.

1. Na podstawie art. 78 § 1 i 1a w zw. z art. 88 § 1 w zw. z art. 89 k.p.k. w zw. z art. 1171 § 1 k.p.c. w zw. z art. 135 § 14 oraz w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 1247 z późn. zm. dalej powoływana jako: Prawo o prokuraturze) a contrario, nie uwzględnić wniosku D.G. z dnia 12 lipca 2022 r. o ustanowienie adwokata z urzędu, złożonego w związku z wnioskiem z dnia 6 czerwca 2022 r. w przedmiocie wydania zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokuratora Prokuratury Rejonowej […] B.P. z uwagi na niewykazanie odpowiednim dokumentem swojej sytuacji osobistej, majątkowej i wysokości dochodów odpowiednim dokumentem;

2. Na podstawie 13 k.p.k. oraz art. 135 § 3 w zw. z art. 135 § 4 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej B.P. - prokuratora Prokuratury Rejonowej […], złożonego przez D.G., z uwagi na brak legitymacji do wystąpienia z wnioskiem oraz z uwagi na to, że wniosek został sporządzony i podpisany przez nieuprawniony podmiot, a wnioskodawca - pomimo wezwania - nie uzupełnił stwierdzonego braku formalnego w wyznaczonym terminie;

3. Odpis zarządzenia doręczyć wnioskodawcy D.G. wraz z pouczeniem, że na pkt 1 zarządzenia nie przysługuje zażalenie, zaś na pkt 2 zarządzenia przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego - Izba Odpowiedzialności Zawodowej - w terminie zawitym 7 dni od dnia jego doręczenia.

UZASADNIENIE

W dniu 14 czerwca 2022 r. do Sądu Najwyższego Izby Dyscyplinarnej wpłynął wniosek z dnia 6 czerwca 2022 r. o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej B.P. - prokuratora Prokuratury Rejonowej […], złożony przez D.G., w sprawie o zniesławienie (k. 3-10, k. 15-17v).Zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2022 r. D.G. został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 6 czerwca 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, poprzez sporządzenie i podpisanie wniosku przez adwokata bądź radę prawnego, stosownie do art. 135 § 3 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r.

Prawo o prokuraturze, który wskazuje, że wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej (uchylenie immunitetu) jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego będącego pełnomocnikiem w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku w trybie art. 135 § 4 Prawo o prokuraturze (k. 12).W dniu 7 lipca 2022 r. D.G. odebrał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 6 czerwca 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej (k. 19).

W dniu 12 lipca 2022 r. (data nadania) D.G. wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu celem sporządzenia wniosku w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej B.P. - prokuratora Prokuratury Rejonowej […] (k. 21-22).Następnie, zarządzeniem z dnia 30 czerwca 2023 r. D.G. został wezwany do uzupełnienia wniosku z dnia 12 lipca 2022 r. poprzez wykazanie (odpowiednim dokumentem, tj. oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania) w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, że ze względu na swoją sytuację osobistą, majątkową i wysokość dochodów nie jest on w stanie ponieść, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie, kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru, pod rygorem nieuwzględnienia wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu (k. 25).Przesyłka zaadresowana do D.G. została zwrócona do tut. sądu po dwukrotnej awizacji w dniach 7 i 17 lipca 2023 r., zaś na podstawie art. 139 § 1 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 Prawo o prokuraturze, została ona uznana za doręczoną z dniem 25 lipca 2023 r. (k. 30).

Należy zważyć, co następuje.Wniosek D.G. z dnia 6 czerwca 2022 r. o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej B.P. - prokuratora Prokuratury Rejonowej […] w sprawie o zniesławienie nie spełnia warunków do merytorycznego rozpoznania. Ściganie przestępstwa określonego w art. 212 k.k. odbywa się z oskarżenia prywatnego. Z kolei, prokurator nie może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej bez zezwolenia sądu dyscyplinarnego (art. 135 ust. 1 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze).Prowadzi to do art. 13 k.p.k., który stanowi, że uzyskanie zezwolenia władzy, od którego ustawa uzależnia ściganie, należy do oskarżyciela.

W sprawach z oskarżenia prywatnego o zezwolenie na ściganie występuje zatem oskarżyciel prywatny.Oznacza to, że oskarżyciel prywatny, aby uzyskać zezwolenie sądu dyscyplinarnego na ściganie prokuratora musi być „oskarżycielem”, czyli musi wpierw wnieść do sądu prywatny akt oskarżenia.Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, jak również z samej treści wniosku nie wynika, żeby wnioskodawca D.G. wniósł prywatny akt oskarżenia.Niezależnie od powyższego, w myśl art. 135 § 3 ustawy Prawo o prokuraturze, wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, sporządza i podpisuje pełnomocnik będący adwokatem albo radcą prawnym.

Zgodnie natomiast z art. 135 § 4 ustawy Prawo o prokuraturze, jeżeli wniosek o zezwolenie na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej lub wniosek o zezwolenie na tymczasowe aresztowanie prokuratora nie odpowiada warunkom formalnym pisma procesowego określonym w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 534, 1023 i 2447 oraz z 2022 r. poz. 655), przewodniczący sądu dyscyplinarnego odmawia, w drodze zarządzenia, jego przyjęcia. D.G., pomimo prawidłowego wezwania do uzupełnienia wniosku z dnia 12 lipca 2022 r. o ustanowienie adwokata z urzędu (k. 30), nie wykazał odpowiednim dokumentem, tj. oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, że mnie nie jest w stanie ponieść bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie, kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru.

Tym samym wnioskodawca D.G. nie uzupełnił braków formalnych wniosku z dnia 6 czerwca 2022 r. w sprawie wyrażenia zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, poprzez sporządzenie i podpisanie wniosku przez adwokata bądź radę prawnego. Zważywszy zatem na treść powołanego przepisu, a zarazem brak wymaganego przez ustawę statusu oskarżyciela, jaki powinien posiadać D.G., warunkującego możliwość przeprowadzenia postępowania, należało odmówić przyjęcia wniosku o wydanie zezwolenia na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej. [as][M.

T.]