I UZ 75/04 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UZ 75/04

POSTANOWIENIE

Dnia 21 kwietnia 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Herbert Szurgacz (przewodniczący)

SSN Maria Tyszel (sprawozdawca)

SSN Katarzyna Gonera

w sprawie z odwołania A. W.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w K.

o dalszą wypłatę renty z tytułu niezdolności do pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 21 kwietnia 2005 r.,

zażalenia ubezpieczonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w K.

z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt III AUa …/03,

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd

Apelacyjny

-

Sąd

Pracy

i

Ubezpieczeń

Społecznych

w

K. postanowieniem z dnia 27 października 2004 r., III AUa …/03, odrzucił kasację A.

W. od wyroku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z

dnia 15 lipca 2004 r., III AUa …/03.

Sąd Apelacyjny wskazał w uzasadnieniu postanowienia, iż w przedmiotowej

sprawie kasacja jest niedopuszczalna, gdyż nie zawiera przytoczenia podstaw

kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem, nie zawiera też przedstawienia okoliczności

uzasadniających rozpoznanie kasacji. Swoje stanowisko poparł powołaniem się na

orzecznictwo Sądu Najwyższego.

W zażaleniu na to postanowienie Sądu Apelacyjnego, skarżący zarzucił

naruszenie art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. „przez przyjęcie przez Sąd Apelacyjny, że

przedmiotowa kasacja nie spełnia wymagania w postaci wskazania okoliczności

uzasadniających jej rozpoznanie, mimo, że spełnia wymogi przewidziane w

przepisie art. 393 k.p.c." i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z

zasądzeniem na rzecz skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego.

Wnoszący zażalenie zaznaczył, iż „w treści kasacji zostały podniesione

zarzuty zarówno naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w

sposób określony w uzasadnieniu kasacji”, a w jego ocenie, „uzasadnienie każdego

z zarzutów podniesionych w kasacji odrębnie każdorazowo określa także

okoliczności przemawiające za jej rozpoznaniem". Dodatkowo, skarżący wskazał, iż

ostatni akapit uzasadnienia odrzuconej kasacji „jednoznacznie wskazuje na

okoliczności przemawiające za zasadnością jej rozpoznania w oparciu o przepis

art. 393 § 2 k.p.c., który poprzez odniesienie się do okoliczności powołanych w

uzasadnieniu przedmiotowej kasacji stanowi wywód prawny, wymagany treścią

przepisu art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c.”. Jego zdaniem, powołane przez Sąd Apelacyjny

orzecznictwo odnosi się do zupełnie odmiennego stanu faktycznego, wówczas, gdy

kasacja nie zawiera wyodrębnionego przedstawienia okoliczności uzasadniających

rozpoznanie, co w jego ocenie, w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Rozpoznając zażalenie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest bezzasadne a ocena Sądu drugiej instancji jest trafna. Treść

zażalenia wskazuje, że skarżący nie odróżnia powinności przytoczenia podstaw

kasacyjnych i ich uzasadnienia stosownie do

art. 393 3

§ 1 pkt 2 k.p.c., od

przedstawienia okoliczności uzasadniających jest rozpoznanie z pkt 3 tego

przepisu. Przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji jest

wymaganiem odrębnym, nie może być utożsamiane z przytoczeniem podstaw

kasacyjnych i ich uzasadnieniem, a nawet najbardziej kategoryczne wyrażenie

niezadowolenia strony z zaskarżonego orzeczenia i jej chęć przedstawienia sprawy

do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu nie jest ani ustawową podstawą

kasacyjną, ani uzasadnieniem żadnej z nich; nie jest też okolicznością

uzasadniającą rozpoznanie kasacji. Trafnie więc Sąd Apelacyjny powołał się na

postanowienia Sądu Najwyższego, ponieważ odnoszą się one także do takich

kasacji, w których wprawdzie znajduje się „wyodrębniony akapit, zawierający

przesłanki wraz z ich uzasadnieniem przemawiające za rozpoznaniem kasacji",

jeśli akapit ten - jak w rozpoznawanej sprawie - nie spełnia warunku z art. 3933 § 1

pkt 3 k.p.c. Wbrew przekonaniu skarżącego, nie spełnia tego warunku powołanie

się w kasacji na swoją opinię, że „za rozpoznaniem kasacji, zgodnie z treścią art.

393 § 2 k.p.c. przemawia rażące i oczywiste naruszenie prawa, na co

jednoznacznie wskazują przytoczone przepisy". Stwierdzenie to jest pozbawione

jakiegokolwiek znaczenia prawnego. W sposób sprzeczny z istotą postępowania

kasacyjnego,

sporządzający

kasację

zamiast

wypełnienia

wymagań,

jakie

ustawodawca nałożył w art. 3933 k.p.c. na osoby uprawnione do jej wniesienia,

poprzestał na arbitralnej ocenie orzeczenia Sądu drugiej instancji, natomiast

przedstawienie prawnej argumentacji uzasadniającej tę ocenę - pozostawił Sądowi

Najwyższemu. Bezprzedmiotowym i wadliwym jest powołanie się skarżącego na

art. 393 § 2 k.p.c., ponieważ adresatem tej normy prawnej nie jest sporządzający

kasację, lecz Sąd Najwyższy, uprawniony do decydowania o przyjęciu kasacji do

rozpoznania. Ocena, czy kasacja została wniesiona w sprawie, w jakiej występują

przesłanki z art. 393 § 1 k.p.c. względnie, czy zastosowanie ma § 2 tego przepisu,

nie należy do strony lub jej pełnomocnika, lecz wyłącznie do Sądu Najwyższego,

który jej dokonuje dopiero po stwierdzeniu, że wniesiona w sprawie kasacja jest

dopuszczalna i spełnia wszystkie wymagania przewidziane w art. 393 3 k.p.c.

Wyrażenie w kasacji poglądu, że „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza

prawo", nie zwalnia z obowiązku sporządzenia jej w sposób wskazany w tym

przepisie. Powołanie się na takie naruszenie prawa może być okolicznością

uzasadniającą rozpoznanie kasacji w rozumieniu art.393 3 § 1 pkt 3 k.p.c., lecz jest

skuteczną przesłanką jej przyjęcia tylko wówczas, gdy zostanie w kasacji

uzasadnione, czyli poparte stosownym wywodem prawnym (por. uzasadnienie

uchwały połączonych Izb Sądu Najwyższego: Izby

Administracyjnej,

Pracy

i

Ubezpieczeń Społecznych oraz Izby Cywilnej z dnia 17 grudnia 2002 r., III CZP

72/02, - OSNP 2003 nr 15, poz. 346, postanowienie z dnia 10 stycznia 2003 r.,

V CZ 187/02 - OSNC 2004 r. nr. 3, poz. 49). Wobec ich opublikowania przed

sporządzeniem kasacji, Sąd Najwyższy nie widzi potrzeby kolejnego powtarzania

ich wywodów, jednakże przypomina, że dla uwzględnienia kasacji wystarczy

wykazanie usprawiedliwionej podstawy, natomiast dla jej przyjęcia do rozpoznania,

z uwagi na „oczywiste" naruszenie prawa, istotne jest wykazanie kwalifikowanej

postaci tego naruszenia, polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie

przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Sam fakt odmowy przyznania

ubezpieczonemu świadczenia emerytalno - rentowego, jakiego się domaga, nie jest

równoznaczny z „oczywistym naruszeniem prawa”.

Wobec powyższego, ponieważ „kasacja" sporządzona została z wadą w

zakresie art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c., jako niedopuszczalna z innych przyczyn, o

których mowa art. 3935 k.p.c. podlegała odrzuceniu już przez Sąd drugiej instancji i

dlatego na podstawie powołanych przepisów, uznając zaskarżone postanowienie

za prawidłowe, na podstawie art. 39319 w związku z art. 397 i 385 k.p.c., Sąd

Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.