I UZ 38/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UZ 38/12

POSTANOWIENIE

Dnia 2 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Flemming-Kulesza (przewodniczący)

SSN Józef Iwulski

SSA Maciej Piankowski (sprawozdawca)

w sprawie z odwołania B. - PLP Spółki Akcyjnej

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

z udziałem zainteresowanych BBO Spółki z o.o. i B. D.

o objęcie ubezpieczeniem społecznym,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 marca 2012 r.,

zażalenia B. - PLP Spółki Akcyjnej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21

grudnia 2011 r.,

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z

dnia 21 grudnia 2011 r. odrzucił skargę kasacyjną B. - PLP S.A. od wyroku tego

Sądu z dnia 11 października 2011 r. Sąd Apelacyjny wskazał, że w myśl art. 398 5 §

1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie, w

dwumiesięcznym terminie od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem stronie

skarżącej. Powyższe oznacza, że strona, która w określonym w art. 387 § 3 k.p.c.

tygodniowym terminie od ogłoszenia sentencji wyroku nie złożyła wniosku o

doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem, nie może skutecznie wnieść skargi

kasacyjnej. W takiej sytuacji termin do złożenia skargi kasacyjnej w ogóle nie

rozpoczyna biegu, wobec czego niemożliwe jest wniesienie tego środka

zaskarżenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 11 grudnia 1996 r., I

PKN 45/96, OSNP 1997 nr 14, poz. 254: z dnia 30 stycznia 1998 r., III CKN 106/97,

Prokuratura i Prawo 1998 nr 6, poz. 30; z dnia 8 grudnia 1999 r., II CKN 162/97,

Prokuratura i Prawo 2000 nr 6, poz. 30; z dnia 25 stycznia 2007 r., I UZ 43/06,

niepublikowane; z dnia 21 września 2010 r., III UZ 4/10, LEX nr 667501). Skoro

odwołująca się nie złożyła skutecznie w opisanym terminie wniosku o doręczenie

wyroku z uzasadnieniem, Sąd Apelacyjny uznał, że skarga kasacyjna jest

niedopuszczalna i na mocy art. 3986 § 2 k.p.c. orzekł o jej odrzuceniu.

W zażaleniu B. - PLP S.A. zaskarżył w całości powyższe postanowienie

Sądu Apelacyjnego zarzucając naruszenie art. 398 5 § 1 k.p.c. poprzez jego błędną

wykładnię w wyniku przyjęcia, że strona, której nie zostało doręczone orzeczenie z

uzasadnieniem nie może skutecznie wnieść skargi kasacyjnej; naruszenie art. 387

§ 4 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, to znaczy jego niezastosowanie,

choć powinien zostać zastosowany, ponieważ w niniejszej sprawie została

wniesiona skarga kasacyjna, a nie zostało uprzednio sporządzone uzasadnienie,

wobec

czego

Sąd

Apelacyjny

był

zobowiązany

sporządzić

uzasadnienie

zaskarżonego orzeczenia; naruszenie art. 398 § 2 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe

zastosowanie,

to

znaczy

jego

zastosowanie,

choć

nie

powinien

zostać

zastosowany, ponieważ w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z wymienionych w

tym przepisie podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie

na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie jako bezzasadne podlegało oddaleniu.

Na wstępie należy wyjaśnić, że według art. 3941 § 1 pkt 1 k.p.c. zażalenie do

Sądu

Najwyższego

przysługuje

odrzucające skargę kasacyjną.

na

postanowienie

sądu

drugiej

instancji

Zgodnie z art. 3985 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który

wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia

orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej. Według zaś art. 387 § 3 k.p.c.

orzeczenie z uzasadnieniem doręcza się tej stronie, która w terminie tygodniowym

od ogłoszenia sentencji zażądała doręczenia.

Po wejściu w życie przepisów regulujących skargę kasacyjną aktualne jest

utrwalone w orzecznictwie stanowisko, że ustawodawca wykluczył możliwość

zaskarżenia obecnie skargą kasacyjną orzeczenia, którego doręczenia z

uzasadnieniem strona nie zażądała w tygodniowym terminie od jego ogłoszenia

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2001 r., II CZ 146/00,

OSNC 2001, nr 12, poz. 180). Innymi słowy, przyjmuje się, że jeżeli strona nie

zażądała skutecznie doręczenia jej orzeczenia wraz z uzasadnieniem, termin do

wniesienia skargi kasacyjnej w ogóle nie rozpoczyna biegu i jej wniesienie nie

jest dopuszczalne (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 października

2005 r., I CZ 111/05, niepublikowane; z dnia 2 marca 2006 r., I CZ 9/06, LEX nr

369447).

Także w doktrynie jednolicie wskazuje się, że strona, która zaniechała

wystąpienia z żądaniem doręczenia jej orzeczenia sądu drugiej instancji wraz z

uzasadnieniem albo z innych przyczyn wniosek taki nie będzie skuteczny, nie

uzyska prawa do wniesienia skargi kasacyjnej, ze względu na brak otwarcia

terminu do jej wniesienia (por. W. Broniewicz, Postępowanie cywilne w zarysie,

Warszawa 1998, s. 275; T. Ereciński, Dopuszczalność kasacji w sprawach

cywilnych (kilka uwag de lege lata i de lege ferenda), Księga pamiątkowa ku czci

W. Broniewicza, Łódź 1998, s. 84). W razie wniesienia kasacji bez uprzedniego

doręczenia skarżącemu orzeczenia z uzasadnieniem niemożliwa będzie sądowa

ocena, czy skarga kasacja została wniesiona w przepisanym terminie (por. W.

Broniewicz, op. cit., s. 275). Skarga kasacyjna ulega w takiej sytuacji odrzuceniu

przez sąd drugiej instancji na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. albo przez Sąd

Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. Zgłoszenie zatem wniosku o

doręczenie orzeczenia sądu drugiej instancji wraz z uzasadnieniem w trybie art.

387 § 3 k.p.c. jest niezbędnym warunkiem do zachowania prawa zaskarżenia

orzeczenia skargą kasacyjną (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 11

grudnia 1996 r., I PKN 45/96, OSNAPiUS 1997, nr 14, poz. 254 oraz z dnia 28

marca 2007 r., III CSK 66/07, LEX nr 315345; z dnia 24 sierpnia 2007 r., I CZ

94/07, LEX nr 897931).

W sprawie nie miał zastosowania przepis art. 387 § 4 k.p. Przepis ten został

dodany ustawą z 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania

cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r., Nr

13, poz. 98) i według tej nowelizacji, Prokurator Generalny i Rzecznik Praw

Obywatelskich mogą wnieść skargę kasacyjną bez żądania uzasadnienia wyroku

(art. 3985 § 2 k.p.c.).

Z tych względów zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 394 1 § 3 w

związku z art. 39814 k.p.c.