I UZ 16/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UZ 16/06

POSTANOWIENIE

Dnia 27 września 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący)

SSN Zbigniew Hajn (sprawozdawca)

SSN Jerzy Kwaśniewski

w sprawie z powództwa M. J.

przeciwko Kompanii Węglowej Spółce Akcyjnej Kopalni Węgla Kamiennego "K." w K.

o rentę wyrównawczą,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych

i Spraw Publicznych w dniu 27 września 2006 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w G.

z dnia 5 kwietnia 2006 r., sygn. akt VIII Pa …/05,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. w sprawie M. J.

przeciwko Kompanii Węglowej Spółce Akcyjnej Kopalni Węgla Kamiennego „K."

o

rentę wyrównawczą na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu

Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G. z dnia 11 stycznia 2006 r.

postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2006 r. odrzucił skargę kasacyjną powoda. W

uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny podniósł, że Sąd drugiej instancji ma

wynikające z art. 398 § 2 k.p.c uprawnienie badania, czy skarga kasacyjna wniesiona

została w terminie, czy spełnione zostały warunki formalne kasacji, a także czy

skarga

jest

dopuszczalna.

Konsekwencją

wprowadzenia

do

postępowania

kasacyjnego instytucji przedsądu, określonej w art. 398 9 § 1 k.p.c. jest nałożenie na

skarżącego obowiązku zawarcia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej

do

rozpoznania

i

jego

uzasadnienie,

przez

przedstawienie

skonkretyzowanych okoliczności, uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania

(art. 3984 § 1 k.p.c.). Zobowiązanie to nie jest tożsame z określonym w art. 398 4 § 1

pkt 2 obowiązkiem przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, ale razem

z nimi należy do elementów tworzących skargę kasacyjną i w związku z tym ich

niespełnienie skutkuje odrzuceniem skargi bez wzywania do usunięcia braków w tym

zakresie. Spełnienie wymogu zawarcia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie

skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie należy rozumieć tak samo. jak istniejący

poprzednio obowiązek przedstawienia okoliczności uzasadniających przyjęcie

kasacji do rozpoznania, to znaczy jako konieczność wykazania przez skarżącego, że

w konkretnej sprawie występuje przynajmniej jedna z kwalifikowanych okoliczności,

określonych w art. 3989 § 1 k.p.c., które nadają instytucji skargi kasacyjnej cechy

środka odwoławczego o charakterze nadzwyczajnym. W orzecznictwie Sądu

Najwyższego, które zachowuje aktualność w obecnym stanie prawnym, przyjmuje

się, że spełnienie wymogu z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. nie może polegać tylko na

odwołaniu się do treści uzasadnienia podstaw kasacyjnych, lecz powinno przybrać

formę

wyodrębnionego,

profesjonalnego,

jurydycznie

poprawnego

wywodu,

nadającego się do merytorycznej oceny i zajęcia stanowiska. Powoływanie się na

występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego polega nie tylko na

sformułowaniu tego zagadnienia, ale i na wskazaniu argumentów, które prowadzą do

rozbieżnych ocen. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie skarżący

przytoczył podstawy skargi, sformułował zagadnienie prawne, zawarł wniosek o

przyjęcie skargi do rozpoznania, lecz go nie uzasadnił. Ten ostatni wymóg nie jest

bowiem spełniony poprzez lakoniczne stwierdzenie, że uzasadnieniem wniosku są

wskazane podstawy skargi kasacyjnej. Niespełnienie wymagania określonego w art.

398 4 § 1 pkt 3 k.p.c. powoduje, że skarga kasacyjna jest dotknięta nieusuwalnym

brakiem i z tej przyczyny uległa odrzuceniu zgodnie z art. 398 6 § 2 k.p.c.

Pełnomocnik powoda zaskarżył postanowienie Sądu Okręgowego w G.

zarzucając mu niesłuszne uznanie, że w skardze kasacyjnej nie zawarto wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Skarżący wniósł

o uchylenie postanowienia Sądu Okręgowego. W uzasadnieniu zażalenia wskazał,

że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej, wynika zarówno z petitum, jak również z

uzasadnienia kasacji i wydaje się być oczywisty. Samo sporządzenie kasacji miało

przecież na celu zmianę lub uchylenie wyroku i oczywiste jest, że zamiarem

sporządzającego skargę było to, aby trafiła ona do rozpoznania. Stanowisko Sądu

jest o tyle nielogiczne, że zakłada ono, że sporządzając i wnosząc skargę

pełnomocnik powoda nie podejmował takich działań, które miały na celu przyjęcie tej

skargi do rozpoznania. Formułując wniosek o zmianę lub uchylenie zaskarżonego

wyroku pełnomocnik zmierzał zatem do kontroli wyroku Sądu Okręgowego, a

kontrola taka możliwa jest poprzez rozpoznanie skargi kasacyjnej. W opinii

składającego zażalenie uzasadnienie wniosku stanowią podstawy skargi kasacyjnej,

w

ramach

których

pełnomocnik

powoda

przedstawia

budzące

wątpliwości

zagadnienie prawne.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie podlega uwzględnieniu. W skardze kasacyjnej pełnomocnik powoda,

poza powołaniem podstaw skargi w rozumieniu art. 398 4 § 1 pkt 2, zarzucających

wyrokowi Sądu Okręgowego z 11 stycznia 2006 r. naruszenie przepisów prawa

materialnego

oraz

procesowego,

sformułował

okoliczności

uzasadniające

rozpoznanie skargi kasacyjnej. Stwierdził on mianowicie, że

przedstawia

okoliczności uzasadniające rozpoznanie skargi kasacyjnej: „Sąd Najwyższy winien

wypowiedzieć się, czy zasadnym jest stanowisko Sądu Okręgowego, że powód

korzystając ze świadczenia socjalnego pozbawia się możliwości dochodzenia

roszczeń odszkodowawczych w sytuacji, gdy skorzystanie z tego świadczenia

socjalnego było następstwem niemożliwości wykonywania przez niego pracy

górniczej, za który to stan odpowiedzialność ponosi pozwana”. W następnym

akapicie zawarł wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, stwierdzając niefortunnie,

że jego uzasadnienie stanowią podstawy skargi kasacyjnej „wskazane w powyższym

akapicie”. W rzeczywistości jednak „w powyższym akapicie zawarte było lakoniczne

(wyżej zacytowane) uzasadnienie wniosku

o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania.

Wobec tego nie było podstaw do odrzucenia skargi przez Sąd Okręgowy. Dlatego

Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na mocy art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 §

1 i § 3 k.p.c.