I UK 93/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UK 93/06

POSTANOWIENIE

Dnia 18 lipca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Maria Tyszel

w sprawie z odwołania N. J.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S.

z udziałem zainteresowanej "E." Spółki Akcyjnej w S.

o prawo do jednorazowego odszkodowania z tytułu śmiertelnego wypadku w

podróży służbowej A. J.,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 18 lipca 2006 r.,

skargi kasacyjnej ubezpieczonej od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w K.

z dnia 10 października 2005 r.,

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Prawomocnym wyrokiem z dnia 10 października 2005 r.,

Sąd Okręgowy-

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. uwzględniając apelację organu

rentowego,

zmienił

wyrok

Sądu

Rejonowego-Sądu

Pracy

i

Ubezpieczeń

Społecznych w S. z dnia 8 czerwca 2005 r., i oddalił odwołanie Nadieżdy Jagiełło

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 18 stycznia

2005 r., odmawiającej jej wypłaty jednorazowego odszkodowania z tytułu śmierci jej

męża A. J. Na podstawie materiału dowodowego Sąd ten uznał, że skoro mąż

odwołującej razem z kolegami w miejscu zakwaterowania spożywał alkohol, to

mimo przebywania „na terenie zakładu pracy” zerwał związek z pracą. W

konsekwencji, jego upadku ze schodów jaki nastąpił w dniu 17 października 2004

r., około godziny 24-tej, w następstwie którego zmarł, nie można uznać za wypadek

przy pracy.

W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Okręgowego radca prawny

reprezentujący ubezpieczoną, domagał się jego uchylenia i „orzeczenia o

odszkodowaniu z tytułu śmiertelnego wypadku A. J.” zarzucając błędną wykładnię

art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z

tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze

zm.). Uzasadnieniem wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania miała

być błędna wykładnia „w/w art. 3 ust. 1 ustawy wypadkowej 30.10.2002 r.”.

Sąd Najwyższy dokonując, stosownie do art. 3986 § 3 k.p.c., wstępnej oceny

skargi kasacyjnej, wziął pod uwagę co następuje:

Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać:

1) oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono

zaskarżone w całości, czy w części, 2) przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich

uzasadnienie, 3) wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego

uzasadnienie oraz 4) wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z

oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany. Wymagania te są bardzo

zbliżone do tych, jakie w poprzednim stanie prawnym były przewidziane dla kasacji,

zgodnie z ówcześnie obowiązującym art. 3933 § 1 k.p.c., zatem w dalszym ciągu

aktualność zachowało bogate orzecznictwo Sądu Najwyższego, odnoszące się do

wymagań formalnoprawnych mających charakter nieusuwalnych, a wyróżniających

skargę kasacyjną (poprzednio kasację) spośród innych środków zaskarżania

orzeczeń sądowych. Truizmem jest przypominanie, że wymagania z art. 398 4 § 1

k.p.c. muszą być spełnione łącznie, a brak któregokolwiek z nich dyskwalifikuje

wniesione pismo jako skargę kasacyjną.

W skierowanym do Sądu Najwyższego piśmie procesowym, nazwanym

skargą kasacyjną, jego autor nie przedstawił żadnego uzasadnienia wniosku o jej

przyjęcie do rozpoznania. W sformułowaniu: „Stawiając powyższy zarzut wnoszę o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadniając wniosek błędną wykładnią

w/w art. 3 ust. 1 ustawy wypadkowej z dnia 30.10.2002 r.” nie można odnaleźć

żadnej argumentacji, która by umożliwiała Sądowi Najwyższemu, w ramach

przedsądu, podjęcie decyzji o zakwalifikowaniu skargi do merytorycznego

rozpoznania.

Przytoczona

wypowiedź,

powtarzająca

przytoczoną

podstawę

kasacyjną, stwarza jedynie pozór zadośćuczynienia warunkowi przewidzianemu w

art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. Pełnomocnik skarżącej, będący radcą prawnym, w sposób

sprzeczny z zasadami profesjonalizmu ograniczył się do powtórzenia ustawowego

zwrotu dotyczącego podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 398 3 § 1 pkt 1 k.p.c.,

zamiast sformułować dostrzeżony przez siebie problem i przedstawić jego

rzeczową,

pogłębioną

analizę

jurydyczną.

Utrwalone

orzecznictwo

Sądu

Najwyższego prezentuje jednolite stanowisko jego obydwu Izb orzekających na

podstawie

przepisów

Kodeksu

postępowania

cywilnego,

iż

wymaganie

uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinno

nawiązywać do art. 3989 § 1 k.p.c. (poprzednio art. 393 k.p.c.), określającego

przesłanki jej przyjęcia. Tymi warunkami są: 1) wystąpienie istotnego zagadnienia

prawnego, 2) potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, 3) nieważność

postępowania lub 4) oczywista zasadność skargi kasacyjnej. Autor wniesionej

„skargi kasacyjnej” w ogóle nie nawiązał do żadnej z tych przesłanek.

Sąd Najwyższy po raz kolejny przypomina, że przytoczenie podstaw

kasacyjnych (i ich uzasadnienie) jest wymaganiem odrębnym od konieczności

przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wraz z

uzasadnieniem (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 lipca 2005 r., III CZ

61/05, OSNC 2006 r. nr 4, poz. 75). Wnoszący ocenianą skargę pełnomocnik, w

sposób niedopuszczalny, niezgodny z zasadami procedury cywilnej, Sądowi

Najwyższemu pozostawił poszukiwanie argumentacji, która by miała skłonić ten

Sąd do merytorycznego rozpoznania skargi kasacyjnej, podczas gdy intencją

ustawodawcy wprowadzającego przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu

przed Sądem Najwyższym (art. 871 § 1 k.p.c.), było zarówno zapewnienie stronom

pełnego profesjonalizmu przy sporządzaniu ściśle prawnego środka odwoławczego,

jakim jest skarga kasacyjna, jak też ochrona Sądu Najwyższego przed lawiną

nieporadnych

pism procesowych

nie

zawierających

stosownych

wywodów

prawnych, lecz wyrażających jedynie niezadowolenie strony z zaskarżanego

rozstrzygnięcia. Wprawdzie ta wadliwość skargi jest wystarczającą wadą

powodującą jej niedopuszczalność, jednakże Sąd Najwyższy zwraca uwagę, że

również przytoczona w niej podstawa kasacyjna jest pozbawiona uzasadnienia.

Podnosząc zarzut błędnej wykładni powołanego przepisu prawa materialnego autor

pisma nie przedstawił żadnego wywodu prawnego przedstawiającego jakąkolwiek

wykładnię, mimo, że Sąd Najwyższy od początku orzekania kasacyjnego, a więc od

ponad dziewięciu już lat, konsekwentnie wyjaśnia, że ograniczenie uzasadnienia

przytoczonej podstawy kasacyjnej do powtórzenia ustawowego zwrotu „naruszenie

prawa materialnego przez jego błędną wykładnię”, bez wywodu prawnego

przedstawiającego metody wykładni prowadzące do wniosków odmiennych od

przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, nie czyni zadość ustawowemu

nakazowi uzasadnienia przytoczonych podstaw.

Skoro poddawana ocenie „skarga” jest dotknięta nieusuwalną wadą, jaką jest

brak uzasadnień, zarówno wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, jak i powołanej

podstawy kasacyjnej, jest niedopuszczalna stosownie do art. 3986 § 2 k.p.c.,

bowiem jest ona tylko pozorem tego ściśle prawnego środka odwoławczego.

Mając powyższe na uwadze na podstawie powołanych przepisów oraz art.

3986 § 3 i 4 i art. 39810 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia.