I UK 372/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UK 372/10

POSTANOWIENIE

Dnia 28 lutego 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Korzeniowski

w sprawie z odwołania H. K.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o prawo do emerytury,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 28 lutego 2011 r.,

skargi kasacyjnej ubezpieczonej od postanowienia Sądu Apelacyjnego

z dnia 13 lipca 2010 r.,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy postanowieniem z 17 maja 2010 r. odrzucił odwołanie H. K. od

decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 21 grudnia 2009 r., jako wniesione po

upływie miesiąca od doręczenia decyzji (art. 4779 § 1 i § 3 k.p.c.). Ustalił, że

pozwany wysłał decyzję listem zwykłym 22 grudnia 2009 r.

i ubezpieczona

otrzymała ją jeszcze w grudniu 2009 r. 11 stycznia 2010 r. udzieliła pełnomocnictwa

radcy prawnemu. Odwołanie zostało wniesione 8 lutego 2010 r.

Sąd

Apelacyjny

postanowieniem

z 13

lipca

2010

r.

oddalił

zażalenie

ubezpieczonej i potwierdził, że odwołanie zostało wniesione po terminie, gdyż

decyzja została doręczona pod koniec grudnia 2009 r., zatem termin do wniesienia

odwołania upłynął z końcem stycznia 2010 r. Odwołanie wniesiono dopiero 8 lutego

2010 r. i przekroczenie terminu nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od

odwołującej się. Niezależnie od kwestii doręczenia decyzji w grudniu 2009 r., to „na

pewno” 4 stycznia 2010 r. odwołująca się znała treść decyzji i skoro skontaktowała

się z pełnomocnikiem, to od tej daty biegł miesięczny termin do wniesienia

odwołania. Wbrew twierdzeniom zażalenia odwołanie zostało złożone 8 lutego

2010 r., co potwierdza pieczęć kancelarii II Oddziału ZUS.

Skarga kasacyjna zarzuciła naruszenie: - art. 165 § 2 k.p.c. w związku z art. 4779

§ 1 k.p.c., przez przyjęcie, iż odwołanie od decyzji zostało złożone skutecznie w

dniu wpłynięcia odwołania do organu rentowego, a nie w dniu nadania pisma w

polskiej placówce pocztowej operatora publicznego; - art. 78 Konstytucji poprzez

pozbawienie przez Sądy obu instancji ubezpieczonej prawa do zaskarżenia

orzeczenia wydanego w pierwszej instancji przez ZUS; - naruszenie art. 233 k.p.c.

poprzez przyjęcie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów zgromadzonych w

sprawie oraz uznanie przez Sąd, iż ubezpieczona mogła otrzymać decyzję organu

rentowego pod koniec grudnia 2009 r.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano, że jest

oczywiście uzasadniona. „Sąd Apelacyjny w sposób niewątpliwy naruszył przepis

prawa materialnego, tj. art. 165 § 2 k.p.c. odmiennie interpretując wymieniony

przepis i przyjmując, iż datą złożenia odwołania od decyzji organu rentowego jest

data wpływu odwołania do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych a nie data nadania w

placówce pocztowej operatora publicznego. Interpretacja ta nie jest zgodna nie

tylko z wykładnią literalną art. 165 § 2 k.p.c. ale również z orzecznictwem i

doktryną”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wskazana we wniosku o przyjęcie skargi podstawa (wyżej in extenso) nie spełnia

się jako przesłanka przedsądu.

Na etapie przedsądu nie ocenia się podstaw kasacyjnych, leczy tylko czy wniosek

o przyjęcie skargi wskazuje i wykazuje podstawę przedsądu. Podstawy kasacyjne

podlegają rozpoznaniu dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania. Wniosek ma

więc niezależnie

od podstaw kasacyjnych wykazać, że spełnia się przesłanka

przedsądu, jako że są to samodzielne i odrębne elementy skargi kasacyjnej (art.

3989 § 1 pkt 2 i § 2 k.p.c.). Odnosi się to również do szczególnej podstawy

przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.; nawet wtedy gdy skarga dotyczy odrzucenia

odwołania (pozwu), wszak nie jest zwykłym środkiem zaskarżenia i przysługuje od

prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji.

Wniosek w sposób szczególny przedstawia „oczywistą zasadność” skargi, gdyż

zarzut naruszenia art. 165 § 2 k.p.c. łączy z zarzutem błędnej interpretacji tego

przepisu (w sposób opisany we wniosku). Otóż zarzut ten jest bezpodstawny, gdyż

Sąd wcale nie dokonał wykładni sprzecznej z treścią tego przepisu, wszak przepis

ten jest jasny i nie wymaga nawet wykładni. Kardynalną regułą jest to, że oddanie

pisma procesowego w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego jest

równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W tej sprawie Sąd nie powiedział, że

przepis ten pozwala na wybór i stwierdzenie, że „datą złożenia odwołania od

decyzji organu rentowego jest data wpływu odwołania do Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych a nie data nadania w placówce pocztowej operatora publicznego”.

Sąd wszak nie ustalił, że odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej

operatora publicznego.

Z mocy art. 39813 § 2 k.p.c Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami

faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Związanie to odnosi

się również do podstawy przedsądu z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdyż w przeciwnym

razie

zachodziłby

dysonans

pomiędzy

etapem

ograniczeniem w rozpoznaniu skargi z art. 398

przedsądu

i

późniejszym

§ 2 k.p.c. Przepis art. 233 § 1

k.p.c. bezpośrednio dotyczy oceny dowodów i w orzecznictwie utrwalone jest już

stanowisko, że nie może stanowić podstawy zarzutu kasacyjnego, a to wobec

ograniczenia z art. 3983 § 3 k.p.c.

Wiąże więc ustalenie, że decyzja została doręczona jeszcze w grudniu 2009 r. ,

a „niezależnie” że skarżąca znała treść decyzji i pouczenia „na pewno” 4 stycznia

2010 r. Z drugiej strony Sąd nie ustalił, iżby odwołanie zostało wysłane w trybie art.

165 § 2 k.p.c. Innymi słowy SN jest związany ustaleniem dotyczącym daty

doręczenie decyzji i daty

wniesienia odwołania. Podstawa przedsądu tego

ustalenia nie podważa, poprzestając na nieuprawnionym (sformułowanym) zarzucie

naruszenia art. 165 § 2 k.p.c.

Skoro w sprawie nie ustalono, że odwołanie zostało wysłane 4 lutego 2010 r. w

trybie przewidzianym w art. 165 § 2 k.p.c., to nie można stwierdzić, iż zostało

wniesione w terminie miesiąca od dręczenia decyzji. W sprawie brak jest dowodu

„z daty stempla pocztowego” o nadaniu odwołania 4 lutego 2010 r. i skarga go nie

przedstawiła. Wykracza to nawet

poza potrzebę argumentacji, gdyż podstawę

przedsądu łączy się z nieuprawnionym zarzutem „odmiennej interpretacji” przez

Sąd art. 165 § 2k.p.c.

Z tych motywów orzeczono jak w sentencji, stosownie do art. 398 9 § 2 k.p.c.