I UK 357/04 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt I UK 357/04

POSTANOWIENIE

Dnia 10 maja 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Andrzej Kijowski

w sprawie z odwołania E. Ż.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w [...]

o rentę z tytułu niezdolności do pracy,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 10 maja 2005 r.,

kasacji ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]

z dnia 17 września 2004 r., sygn. akt III AUa …/03,

odmawia przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w [...], po

rozpoznaniu sprawy E. Ż. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w [...] (III AUa ../03) wyrokiem z dnia 17 września 2004 r. oddalił

apelację wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w [...] z dnia 23 czerwca 2003 r. (VIII U …/02), oddalającego jego

odwołanie od decyzji organu rentowego z dnia 14 października 2002 r., na mocy

której odmówiono mu dalszego uprawnienia do renty z tytułu częściowej

niezdolności do pracy.

W motywach tego rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy przejął jako własne

ustalenia faktyczne poczynione w postępowaniu w pierwszej instancji oraz podzielił

ich prawną kwalifikację. E. Ż., urodzony 6 lutego 1947 r., posiadający wykształcenie

średnie techniczne w zawodzie elektromontera, miał ustalone prawo do renty

inwalidzkiej trzeciej grupy, a później z tytułu częściowej niezdolności do pracy do

dnia 30 września 2002 r. Lekarz orzecznik w dniu 27 września 2002 r., rozpoznał

wprawdzie u wnioskodawcy dyskopatię szyjną i lędźwiową (bez przepuklin jąder

miażdżystych) z dolegliwościami w wywiadzie, bez zespołu korzeniowego i

dysfunkcji ruchowej, lecz uznał, że jest on zdolny do wykonywania pracy

zarobkowej. Sąd Okręgowy na podstawie przeprowadzonych dowodów z opinii

biegłych lekarzy sądowych ustalił, że wnioskodawca nie spełnił warunków do

nabycia prawa do renty.

Z uwagi na treść zarzutów apelacji oraz potrzebę pełnego wyjaśnienia

spornej kwestii Sąd Apelacyjny przeprowadził dowód z ustnych, uzupełniających

opinii biegłych ortopedy i neurologa. Na tej podstawie ustalił, że aktualny stan

zdrowia wnioskodawcy i stwierdzone u niego schorzenia, nie występują w takim

stopniu, aby można było uznać, iż jest on chociażby częściowo niezdolny do pracy

w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i

rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2004 r., Nr

39, poz. 353 ze zm.). Wnioskodawca może bowiem wykonywać pracę zgodną z

posiadanymi przez niego kwalifikacjami, tj. technika elektromontera, jak i starszego

inspektora towaroznawstwa.

Kasację od tego wyroku złożył wnioskodawca. Zaskarżając go w całości,

zarzucił naruszenie prawa materialnego, to jest art. 12 i art. 57 ustawy o

emeryturach i rentach z FUS, wyrażające się w przyjęciu, że nie spełnił warunków

do dalszego pobierania renty. Ponadto wskazał na naruszenie art. 101 pkt 1

powoływanej ustawy przez przyjęcie, że „można odebrać przyznane, nabyte i

realizowane przez rencistę prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do

pracy, przy niezmienionym stanie zdrowia występującym w chwili ustalenia prawa

do renty po raz pierwszy a stanem zdrowia w momencie odmowy prawa do

dalszego pobierania świadczenia”. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 233 §

1 k.p.c., wyrażające się w naruszeniu zasad swobodnej oceny dowodów. Jego

zdaniem w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne polegające na

konieczności rozstrzygnięcia, czy „odebranie przyznanego świadczenia (…) jest

możliwe również w wyniku innej oceny niezmienionego stanu zdrowia u rencisty.”

W tym świetle wnioskodawca domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w

całości, przekazania sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania

oraz pozostawienie temu Sądowi rozstrzygnięcia kwestii kosztów zastępstwa

procesowego za wszystkie instancje. Jako wniosek alternatywny sformułował

żądanie zmiany zaskarżonego wyroku przez przyznanie wnioskodawcy prawa do

świadczenia i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie zasługuje na przyjęcie do rozpoznania. Zgodnie z art. 393 k.p.c.,

jeżeli zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty nie narusza prawa ani nie

zachodzi nieważność postępowania (§ 2), to Sąd Najwyższy może odmówić

przyjęcia kasacji do rozpoznania, gdy w sprawie nie występuje istotne zagadnienie

prawne, nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a ponadto gdy

kasacja jest oczywiście bezzasadna (§ 1). W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą

okoliczności wymienione w art. 393 § 2 k.p.c., a jej ocena pod kątem okoliczności z

§ 1 tego przepisu uzasadnia odmowę przyjęcia kasacji do rozpoznania.

Wprawdzie wnoszący kasację sugeruje, że w sprawie występuje istotne

zagadnienie prawne, lecz w istocie jest ono pozorne, gdyż sprowadza się do

niedopuszczalnej – w tym miejscu i formie -

polemiki z ustaleniami Sądu

Apelacyjnego. Zauważyć bowiem trzeba, że wnioskodawcy ustalono prawo do

świadczenia okresowego do dnia 30 września 2002 r. Z istoty decyzji okresowych

wynika ustanie prawa do świadczenia rentowego z upływem ostatniego dnia

terminu, wskazanego w decyzji, co – w przypadku gdy ubezpieczony, powtórnie

ubiega się o świadczenia – nakazuje ponowne ustalenie niezdolności do pracy,

niezależnie od konkluzji do jakich mogłoby prowadzić pierwsze

badanie

ubezpieczonego. Dotyczy to również postępowania dowodowego prowadzonego

przez Sądy orzekające w sprawie. Ze względu na brak stosownej wiedzy

medycznej powołały one biegłych lekarzy sądowych, specjalistów z określonej

dziedziny, których podstawowym celem jest odpowiedź na to pytanie. Biegli

uwzględniają nie tylko istnienie określonej jednostki chorobowej, ale całokształt

stanu zdrowia ubezpieczonego. Dopiero na tej podstawie Sądy ustalały, czy

wnioskodawca jest niezdolny do pracy

w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o

emeryturach i rentach z FUS. Pojęcie niezdolności jest zatem terminem ocennym,

na co wpływ posiadają również istniejącej warunki społeczno-gospodarcze

decydujące

chociażby

o

możliwości

przekwalifikowania.

W

tym

świetle

uwzględnianie oceny stanu zdrowia wnioskodawcy sprzed kilku lat jest bez

znaczenia. Oceniając wiarygodność opinii biegłych, sąd bada spełnienie przesłanki

niezdolności do pracy, co w bezspornych okolicznościach sprawy, zostało przez

Sądy obu instancji ustalone prawidłowo i nie budzi - w ocenie składu orzekającego

– najmniejszych wątpliwości.

W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy nie dopatruje się też

nieważności

postępowania, jak również nie stwierdza oczywistości naruszenia prawa, ponieważ

przesłankę tę można potwierdzić wyłącznie wówczas, gdy naruszenie prawa jest

„stwierdzalne” bez potrzeby wnikliwego badania sprawy (por. uzasadnienie uchwały

składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP

49/00).

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 7 § 1 w

związku z art. 393 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.